pontosnews.gr
Κυριακή, 15/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Χρυσοκέφαλος Δράμας: Μετά από επτά αιώνες θα υμνηθεί η χάρις της Παναγίας της Χρυσοκεφάλου

Γράφει ο Γεώργιος Μουρουζίδης

10/03/2025 - 9:44πμ
Η Παναγία Χρυσοκέφαλος, σήμερα Ortahisar-Fatih Buyuk Camii (φωτ.: Θ. Κιζιρίδου)

Η Παναγία Χρυσοκέφαλος, σήμερα Ortahisar-Fatih Buyuk Camii (φωτ.: Θ. Κιζιρίδου)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Όλοι οι κάτοικοι του χωριού Χρυσοκέφαλος του Δήμου Κάτω Νευροκοπίου είναι προσφυγικής καταγωγής, προερχόμενοι –στο μεγαλύτερο ποσοστό τους– από την περιοχή της Τραπεζούντας. Από το 1938 άρχισε η ανέγερση του ναού του χωριού, από το υστέρημα κυρίως και με την προσωπική εργασία των κατοίκων του χωριού, η οποία ολοκληρώθηκε το 1955.

Το χωριό ονομάστηκε (το 1928) Χρυσοκέφαλος από την «Παναγία τη Χρυσοκέφαλο» της Τραπεζούντας, η οποία θεωρείται η πιο παλιά εκκλησία της πόλης, με κτήτορα τον βασιλιά της Καππαδοκίας και Τραπεζούντας Αννιβαλιανό, που ήταν γαμπρός του Μεγάλου Κωνσταντίνου.

Η παράδοση αποδίδει την επωνυμία «Χρυσοκέφαλος» είτε στη χάλκινη κάλυψη των πλακών του τρούλου του ναού, που από μακριά φάνταζε χρυσός, είτε στην ύπαρξη σε αυτόν εικόνας της Θεοτόκου με ανάλογη χρυσή επένδυση. Επειδή όμως ο Ναός αναφέρεται στις πηγές με την επωνυμία «Χρυσοκέφαλος» ήδη από τον 11ο αιώνα, ενώ ο τρούλος χρονολογείται στον 12ο, η εκδοχή που αναφέρεται στην εικόνα πρέπει να θεωρηθεί πιο πιθανή. Πρόκειται για την εικόνα της Παναγίας Βρεφοκρατούσας που υπήρχε στο ναό. Δεν είναι γνωστό πότε ακριβώς κατασκευάστηκε ο ναός, πάντως στις αρχές του 11ου αιώνα υπήρχε ήδη, οπότε ο αυτοκράτορας Βασίλειος Β’ ο Βουλγαροκτόνος χορήγησε τη διακόσμησή του.

Καταπληκτικά ψηφιδωτά, πολύχρωμα μάρμαρα, καθώς επίσης αρχαιοελληνικοί ραβδωτοί ιωνικοί κίονες και κιονόκρανα στόλιζαν τον μεγάλο ναό. Ήταν ο μητροπολιτικός ναός της Τραπεζούντας, την εποχή των Μεγάλων Κομνηνών.

Ό,τι έχει απομείνει από την πλούσια διακόσμηση (φωτ.: Θ. Κιζιρίδου)

Μετά την αποτελεσματική αντιμετώπιση της τουρκικής επίθεσης στην Τραπεζούντα το 1223, η εικόνα κοσμήθηκε από τον αυτοκράτορα Ανδρόνικο Α’ με «λίθους τιμίους και μαργάρους λαμπρούς».

Είναι κρίμα που σήμερα δεν έχει διασωθεί η εντυπωσιακή εσωτερική διακόσμηση αυτού του εξαιρετικά σημαντικού ναού.

Ο ναός καταστράφηκε τον Ιούλιο του 1341, κατά την πυρπόληση της Τραπεζούντας από τους Τούρκους Αμιτιώτες και ανακαινίστηκε εκ βάθρων υπό του Τραπεζούντος Ακακίου. Μετά την αποκατάσταση, την ημέρα του Ευαγγελισμού που πανηγύριζε ο ναός, τελέσθηκαν τα εγκαίνια του νέου ανακαινισμένου ναού. Στην Ωδή των εγκαινίων αναφέρεται: «εις τον κοσμόσωστον και θείον ευαγγελισμόν […] καθ’ ην γέγονε νυν και η τήσδε εορτής επωνύμου ιδρυμένου νέου ναού».

Οι αυτοκράτορες Κομνηνοί μετά από νικητήριους πολέμους προσέφεραν πολλά «αφιερωτήρια» στην Παναγία (Θεοτόκο) Χρυσοκεφάλου.

Ο Fallmerayer, o οποίος είχε επισκεφθεί το ναό το 1840, είχε δει ολόκληρο το μωσαϊκό, το οποίο αναπαρίστανε τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου: «Οι κυανές και χρυσές ψηφίδες της εικόνας σπινθηροβολούσαν και άστραφταν από τις ακτίνες του ήλιου».

Μετά το 1461 που έπεσε η Τραπεζούντα, ο ναός μετατράπηκε σε τζαμί με το όνομα Ortahisar Fatih Buyuk Camii, δηλαδή το μεγάλο τζαμί του Πορθητή (Φατίχ) στο μέσο των τειχών. Το 1880 μεγάλο μέρος του ψηφιδωτού του επάνω μέρους της μεγάλης αψίδας καλύφθηκε με κονίαμα.

(Φωτ.: kulturenvanteri.com / İnanç Kıran)

Δεν γνωρίζω γιατί οι πρόσφυγες του χωριού μας «Χρυσοκέφαλος» αποφάσισαν να γιορτάζουν την εκκλησία μας κατά την ημέρα της Γέννησης της Θεοτόκου και όχι την 25η Μαρτίου.

Αποκλείω το ενδεχόμενο να μην γνώριζε την ημέρα της εορτής της «Παναγίας της Χρυσοκεφάλου» ο μεγάλος μας δάσκαλος Νυμφόπουλος, ο οποίος σπούδασε στο Φροντιστήριο της Τραπεζούντας.

Έφτασε ο καιρός η εκκλησία του χωριού μας να αφιερωθεί και στην «Παναγία την Χρυσοκέφαλο».

Μιλτιάδης Νυμφόπουλος, ο Σανταίος δάσκαλος του Χρυσοκεφάλου

Δεν υπάρχει σε όλο τον χριστιανικό κόσμο «Παναγία Χρυσοκέφαλος». Δεν υπάρχει επίσης πουθενά χωριό με το όνομα της χάρης της. Όλες οι εκκλησίες και τα μοναστήρια της «πατρίδας» δοξάζονται στην Ελλάδα, πλην της «Παναγίας της Χρυσοκεφάλου».

Ήρθε η στιγμή μετά από επτά αιώνες λήθης να αποκαταστήσουμε την τιμή και την μνήμη της προστάτιδας των Κομνηνών.

Φέτος, για πρώτη φορά μετά από επτά αιώνες θα υμνηθεί η χάρις της «Παναγίας της Χρυσοκεφάλου».  Η χαμένη αχλή των αιώνων της δόξας της έρχεται στην επιφάνεια ενός μικρού χωριού, για να αποδώσει την αξία της σε όλον τον χριστιανικό κόσμο.

Η εκκλησία του χωριού μας στέλνει μήνυμα ελευθερίας στην πάλαι ποτέ κραταιά πρωτεύουσα των Κομνηνών, αποκαλύπτοντας το παλίμψηστο των γραφών της πίστης και της ιστορίας μας.

Γεώργιος Μουρουζίδης

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

(Πηγή: Σύλλογος Ποντίων Νυρεμβέργης)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ο Σύλλογος Ποντίων Νυρεμβέργης χορηγός της ταινίας «Λαχτάρα» του Σεμπάστιαν Χονδροκώστα

15/11/2026 - 5:16μμ
Η Τραπεζούντα γύρω στο 1915 (φωτ.: Underwood & Underwood / Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Πόντος 1919: Γύρισαν από τη Ρωσία για να ξαναγίνουν πρόσφυγες

15/11/2026 - 4:16μμ
Το κενοτάφιο για τους Έλληνες της Τρίπολης του Πόντου (φωτ.: Facebook / Vasilis Tsenkelidis)
ΠΟΝΤΟΣ

Τρίπολη του Πόντου: 110 χρόνια μετά, οι απόγονοι θυμούνται εκείνους που δεν γύρισαν

15/11/2026 - 2:44μμ
Οι... πρωταγωνιστές της εκδήλωσης «Γεύσεις Πόντου», του Ποντιακού Συλλόγου Πτολεμαΐδας (φωτ.: kozan.gr)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Πτολεμαΐδα: Από τα ωτία μέχρι το χαβίτς, οι γεύσεις του Πόντου και η βιωματική μαγειρική

15/11/2026 - 11:59πμ
Ο ιστορικός και κοινωνιολόγος Βαχάκν Νταντριάν και πίσω φάκελοι του αρχείου του (πηγή: Agos)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Από τη Γενοκτονία των Αρμενίων σε αυτή των Ελλήνων: Το πολύτιμο αρχείο Νταντριάν ανοίγει για τους ερευνητές

15/11/2026 - 11:36πμ
Η Μονή του Αγίου Ιωάννη Βαζελώνα στην πλαγιά της Ματσούκας, τον Ιούλιο του 2014 (φωτ.: Ingo Leonard / Wikimedia Commons)
ΠΟΝΤΟΣ

Μονή Βαζελώνα: Ολοκληρώθηκε ο διαγωνισμός για τις μελέτες αποκατάστασης

15/11/2026 - 9:15πμ
Παλαιά φωτογραφία της ευρύτερης περιοχής του Ακ Νταγ Ματέν (φωτ. αρχείου: Eski Türkiye Fotoğrafları Arşivi / Akdağmadeni - Yozgat)
ΠΟΝΤΟΣ

Ποσουγιούκ (Πόσικ): Το ποντιακό χωριό του Ακ Νταγ Ματέν – Μια νέα ζωή στις Σέρρες

14/11/2026 - 9:49μμ
Με ποντιακές φορεσιές στο Ντουμπάι, για το «Festival Dancing Dunes» (φωτ.: Πολιτιστικός Όμιλος Παραδοσιακών Χορών «Ρωμιοσύνη»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Πόντος και Καρς «ταξίδεψαν» στο Ντουμπάι – Τα παιδιά της «Ρωμιοσύνης» και οι χοροί τους

14/11/2026 - 3:07μμ
Πέτρινα κτίσματα στη Σάντα του Πόντου, μία από τις στάσεις της νέας διαδρομής (φωτ. αρχείου: Anadolu)
ΠΟΝΤΟΣ

Κάθοδος των Μυρίων: Μια νέα τουριστική διαδρομή από την Ανατολία ως την Τραπεζούντα

14/11/2026 - 2:37μμ
Ο διεθνούς φήμης ιστορικός Μπεντρός Ντερ Ματοσιάν νέος διευθυντής Έρευνας Γενοκτονιών του Zoryan Institute (πηγή: zoryaninstitute.org)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ινστιτούτο Ζοριάν: Ο καθηγητής Μπεντρός Ντερ Ματοσιάν νέος διευθυντής Έρευνας Γενοκτονιών

14/11/2026 - 12:19μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: EUROKINISSI / Σωτήρης Τρυψάνης)

Greek Basketball League: Ο Άρης υπέταξε και τον Ολυμπιακό – Νίκες για Παναθηναϊκό, Περιστέρι, Μαρουσι

24 λεπτά πριν
Οι βραβευθέντες του 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (φωτ.: ΜΟΤΙΟΝΤΕΑΜ/ΒΕΡΒΕΡΙΔΗΣ ΝΙΚΟΣ)

67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης: Στη Ζακλίν Λέντζου ο «Χρυσός Αλέξανδρος – Θόδωρος Αγγελόπουλος»

49 λεπτά πριν
(Φωτ.: Ελληνική Ομοσπονδία Τζούντο)

Zagreb Judo Grand Prix: Ασημένιο μετάλλιο για τον Τσελίδη

1 ώρα πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Σωτήρης Δημητρόπουλος)

Γιώργος Γεραπετρίτης: Στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων με ατζέντα Μέση Ανατολή και Ουκρανία

2 ώρες πριν
(Πηγή: YouTube/ School of Architecture NTUA)

Πολυτεχνείο 1974: Σπάνιο ντοκουμέντο από την πρώτη επέτειο της εξέγερσης με Ξυλούρη, Φαραντούρη και Καλογιάννη

2 ώρες πριν
Εικόνα από το σημείο όπου ξέσπασε φωτιά σε εγκαταλελειμμένο κτήριο στο Ζεφύρι Αττικής (φωτ.: Τατιάνα Μπόλαρη/ EUROKINISSI)

Τραγωδία στο Ζεφύρι: Κακουργηματική δίωξη στην 34χρονη για τον θάνατο των δύο πυροσβεστών – Ένταλμα σύλληψης για τον σύζυγό της

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV