Μια σημαντική εκδήλωση πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα στο Βασιλικό Θέατρο Θεσσαλονίκης: η Μέριμνα Ποντίων Κυριών φιλοξένησε την παρουσίαση του Φακέλου και του βίντεο καταγραφής του πυρρίχιου για το Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Η εκδήλωση σηματοδότησε την έναρξη των διαλέξεων στο πλαίσιο του εορτασμού των 120 χρόνων δράσης του ιστορικού Σωματείου της Μέριμνας Ποντίων Κυριών, «Τραπεζούντα 1904 – Θεσσαλονίκη 2024».
Την εκδήλωση άνοιξε η πρόεδρος του σωματείου Ανατολή Δημητριάδου, η οποία μεταξύ άλλων είπε πως παλιότερα τα μέλη της Μέριμνας ήταν «πολύφερνες» νύφες καθώς ήξεραν να κεντούν και να κάνουν τα προικιά τους. Τώρα είναι άξιες επιστημόνισσες, όπως το διακεκριμένο μέλος της Μέριμνας Αλεξία Ιωαννίδου!
Η εισηγήτρια και υπεύθυνη του «Φακέλου του Σέρρα χορού» στο Εθνικό Ευρετήριο Αλεξία Ιωαννίδου τόνισε στην εισήγησή της τη συμβολή της υποστήριξης του παλαιότερου ποντιακού σωματείου της Θεσσαλονίκης στην ένταξη του πιο αντιπροσωπευτικού χορού της ποντιακής κοινότητας στο κατάλογο άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, ενώ δεν παρέλειψε να αναφέρει την ιδιότητά της ως μέλος της Μέριμνας Ποντίων Κυριών και να εκφράσει την επιθυμία της να έχει ανταποκριθεί επάξια στο ρόλο της, ούσα Ποντία Κυρία και αυτή.
Επίσης, έγινε αναφορά στην εκλιπούσα Δέσποινα Κυριακίδου, μέλος του ΔΣ του Σωματείου – η εκδήλωση αφιερώθηκε στη μνήμη της.
Η ερευνήτρια αρχίζοντας την ομιλία της αναφέρθηκε στην έννοια της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς και στο ρόλο που διαδραματίζουν τα Εθνικά Ευρετήρια στο σύγχρονο πολιτισμικό γίγνεσθαι. Μετέπειτα παρουσίασε τα πιο βασικά σημεία του «Φακέλου», δίνοντας λεπτομέρειες για τις παραλλαγές του χορού τόσο στο χορευτικό μέρος όσο και στο μουσικό μέρος του αργού σέρρα.
Υπογράμμισε πως η πρωτογενής έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της μεταπτυχιακής της διατριβής άφησε εκτός των άλλων μια σημαντική παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές ερευνητών, αφού κατέγραψε σε κρίσιμο χρονικό σημείο τα τσακώματα και τις μελωδίες της σέρρας, διασώζοντας τον πλούτο του πιο αγαπημένου χορού των Ποντίων.
Αναφερόμενη στην μοναδικότητα του σέρρα χορού – πυρρίχιου, είπε μεταξύ άλλων: «Πρόκειται για έναν χορό φαινόμενο, ανοιχτής αρχιτεκτονικής, γέννημα της διάνοιας και του ψυχισμού των ανιόντων συγγενών μας με καταβολές από πολύ παλιά, από τα βάθη των αιώνων».
Και συνέχισε: «Για έναν χορό που ενσωματώνει στοιχεία του πολιτισμού μας: το δικαίωμα της επιλογής τόσο στο μουσικό μέρος όσο και στο χορευτικό, την δικαιϊκή-χορευτική στη συγκεκριμένη περίπτωση ισότητα –τη μεσότητα του Αριστοτέλη, καθώς η σέρρα δεν θέλει υπερβολές–, αλλά και του θεμελιώδους στοιχείου του πολιτισμού μας, τη Δημοκρατία που διαφαίνεται από την απουσία του πρωτοχορευτή, αλλά και την εκ των προτέρων συναπόφαση των χορευτών για το ποιες φιγούρες θα επιτελεστούν».
Κατά τη διάρκεια της εισήγησης η Αλεξία Ιωαννίδου παρουσίασε μονταρισμένο οπτικοακουστικό υλικό από τις μουσικές παραλλαγές του αργού σέρρα από τις καταγραφές των μουσικών πληροφορητών της έρευνας Κώστα Σιαμίδη και Παναγιώτη Ασλανίδη.
Και για πρώτη φορά παρουσίασε βίντεο με τα δεκατετρασύλλαβα δίστιχα που προηγούνται από την επιτέλεση του χορού ερμηνευμένα από τον μουσικό πληροφορητή της έρευνας Αχιλλέα Βασιλειάδη.
Στο τέλος της εκδήλωσης παρουσιάστηκε το ντοκιμαντέρ που χρηματοδοτήθηκε από το υπουργείο Πολιτισμού για να πλαισιώσει το δελτίο εγγραφής του χορού στο Εθνικό Ευρετήριο και ακολούθησε ο χορός ζωντανά από τους χορευτές του ΣΠοΣ Νομού Θεσσαλονίκης της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος, υπό την μουσική συνοδεία της λύρας του Κώστα Σιαμίδη και του ταουλιού του Νίκου Φιλιππίδη.
Κλείνοντας την εκδήλωση το μέλος του ΔΣ Σοφία Ιακωβίδου είπε χαρακτηριστικά: «Όταν η καρδιά χτυπά ποντιακά, τότε η επιμονή και το πείσμα κάνουν θαύματα! Έτσι και η κ. Ιωαννίδου κατάφερε ο χορός των χορών να ανήκει πλέον στο Εθνικό Ευρετήριο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς».
