Καλοτυχία θεωρείται ότι φέρνουν οι Μωμόγεροι, σύμφωνα τουλάχιστον με την εκδοχή του ποντιακού εθιμικού δρώμενου που έχει επικρατήσει στο Θρυλόριο Κομοτηνής, ενώ η παρουσία τους πιστεύεται ότι διώχνει τα κακά πνεύματα και κάνει καλό… ποδαρικό στη νέα χρονιά.
Αναπόσπαστο κομμάτι του Δωδεκαημέρου στον Πόντο, ο λαϊκός θίασος στο Θρυλόριο «διασώθηκε» χάρη στους Γιάννη Λαζαρίδη και Γιάννη Σαββίδη. Υπό τη δική τους καθοδήγηση το έθιμο αναβίωσε το 1999 μετά από χρόνια διακοπής.
Όπως εξήγησε μιλώντας στον ρ/σ Ράδιο Παρατηρητής η πρόεδρος του Συλλόγου Ποντίων Θρυλορίου «Η Κερασούντα και το Γαρς» Χρύσα Μαυρίδου, ουσιαστικά πρόκειται για ένα κατάλοιπο του αρχαίου θεάτρου δρόμου.
Στην παραλλαγή του Θρυλορίου, όπως ανέφερε, κεντρικό πρόσωπο είναι ο Κιτί Γοτσάς, ο γέρος με την καμπούρα και τη μάσκα που κρατά ένα μεγάλο κουδούνι και ένα μεγάλο ραβδί, και ο οποίος ουσιαστικά συμβολίζει τον παλιό χρόνο.
Ακολουθεί ο Αράπης, ο οποίος εμφανίζεται ως ρωμαλέος νέος, ντυμένος με ζίπκα σε μαύρη απόχρωση, βαμμένο πρόσωπό και λεπτά κουδουνάκια, λόγω του πιο έντονου ήχου. Κρατάει δύο σπαθιά με τα οποία κυνηγάει τον Κίτι Γοτσά . Συμβολίζει τον νέο χρόνο που τελικά και θα επικρατήσει στη «μάχη» που γίνεται για τη νύφη η οποία συμβολίζει τη φύση που επιθυμεί να αναγεννηθεί και να γονιμοποιηθεί.
Ο Κιτί Γοτσάς συνοδεύεται από τα παλικάρια του, 12 στον αριθμό όσοι και οι μήνες του χρόνου. Όλοι μαζί μπαίνουν από σπίτι σε σπίτι και κάνουν σαματά, ενώ ο Αράπης τους ακολουθεί κατά πόδας.
«Σήμερα ο κόσμος τους ακολουθεί [σ.σ. τους Μωμόγερους], τους χαίρεται, βγάζουν γέλιο, διακωμωδούν τα κακώς κείμενα της εποχής μας, πειράζουν τον κόσμο και μάλιστα με φορεσιές που είναι εντυπωσιακές» ανέφερε η Χρύσα Μαυρίδη, προσθέτοντας πως φορούν προβιές, μάσκες, ψηλά καπέλα και κουδούνια, ενώ κρατούν ραβδιά, και όλα αυτά σε διάφορες παραλλαγές οι οποίες διασώζονται ανά την Ελλάδα.
Οι Μωμόγεροι του Θρυλορίου θα κάνουν την εμφάνισή τους στις 2 Ιανουαρίου στη Χρυσούπολη Καβάλας, ενώ θα εμφανιστούν και στη Δράμα σε άγνωστη προς το παρόν ημερομηνία.
