Όταν ο Νικηταράς «θάφτηκε» δίπλα στον Κολοκοτρώνη – Τα εγκαίνια της προτομής του Νικήτα Σταματελόπουλου

Στις 23 Μαρτίου 2022 έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του ήρωα της Ελληνικής επανάστασης του 1821 Νικήτα Σταματελόπουλου (Νικηταρά), που τοποθετήθηκε δίπλα στον τάφο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη.

Η προτομή του φιλοτεχνήθηκε αφιλοκερδώς από τον γλύπτη Γεώργιο Ρούσση, ενώ εμπνευστής του μνημείου είναι ο Κωνσταντίνος Χατζηδάκης, βατραχάνθρωπος του Λιμενικού Σώματος σε αποστρατεία.

«Ήταν επιθυμία του Νικηταρά να είναι θαμμένος δίπλα στον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, και εμείς εν μέρη την εκπληρώσαμε με τη δημιουργία του κενοταφίου με την προτομή του. Πέθανε φτωχός και ξεχασμένος, παρόλο που αφιέρωσε τη ζωή του στον αγώνα και εξόδεψε για αυτόν το σκοπό την περιουσία του. Δεν πληρώθηκα για τις εργασίες, που έκανα, για να τιμήσω με αυτόν τον τρόπο τον εθνικό μας ήρωα.

»Προσφέρω δωρεάν την προτομή αυτή σε όποιο σωματείο μου τη ζητήσει. Θα πρέπει να πληρωθεί μόνο το χυτήριο. Εγώ προσωπικά δεν θέλω τίποτα. Όπως και ο Νικηταράς έδωσε τον εαυτό του και τα χρήματά του στον αγώνα. Θέλω όλη η Ελλάδα να γεμίσει από αυτόν τον άνθρωπο», είπε στο pontosnews.gr o γλύπτης Γεώργιος Ρούσσης μετά από την εκδήλωση των αποκαλυπτηρίων του μνημείου στο Α’ Κοιμητήριο Αθηνών.

Από την πλευρά του ο Κωνσταντίνος Χατζηδάκης αφού καλωσόρισε τον κόσμο στα εγκαίνια του κενοτάφιου, μίλησε για τη λεβεντιά του Νικηταρά.

«Σας χαιρετίζουμε στην εκδήλωση των εγκαινίων του κενοταφίου, αφιερωμένου στον Νικήτα Σταματελόπουλο (Νικηταρά). Ενός ανθρώπου με ύφος, ανδρεία και ανιδιοτέλεια, που  έλαβε μέρος στις περισσότερες σημαντικότερες μάχες για την απελευθέρωση της Πατρίδας μας. Όμως η πατρίδα, που αυτός συνετέλεσε για την απελευθέρωση της, τον φυλάκισε, τον βασάνισε. Χάνοντας την όρασή του, πήρε μια άδεια επαιτείας ως επιστέγασμα της προσφοράς του. Η τελευταία του επιθυμία ήταν να θαφθεί δίπλα στον θείο του Θεόδωρο Κολοκοτρώνη. Όπως και έγινε. Όμως με την πάροδο του χρόνου ο τάφος καταστράφηκε και τα οστά χάθηκαν.

»Χρειάστηκαν τέσσερα χρόνια της διαρκούς ενασχόλησης μου με το θέμα για να πραγματοποιήσουμε το όνειρο μας να αποκατασταθεί η τιμή σε αυτόν τον ήρωα, που τόσο άδικα η πολιτεία του στέρησε τόσα χρόνια. Θέλω να ευχαριστήσω από τα βάθη της καρδιάς μου όσους αγκάλιασαν αυτή την πρωτοβουλία μου και βοήθησαν με κάθε τρόπο την υλοποίηση της… Η ψυχή του Νικηταρά θα αναπαύεται ήρεμη στα χώματα της πατρίδας, που αγωνίστηκε, απελευθέρωσε και αγάπησε. Αθάνατος!», πρόσθεσε.

Οι εργασίες για την κατασκευή της προτομής του Νικήτα Σταματελόπουλου (Νικηταρά) καλύφτηκαν από τον γλύπτη Γεώργιο Ρούσση. Ένα μέρος των εξόδων καλύφτηκε από την οικογένεια Βαντόλα.

Στην τοποθέτηση του έργου συνετέλεσε ο Δήμος Αθηνών. Στην εκδήλωση  παραβρέθηκαν ο απόγονος του Νικηταρά Νικήτας Σταματελόπουλος, μέλος του ΔΣ του Ομίλου Απογόνων Αγωνιστών 1821 και Ανάστος Δημητρόπουλος, πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Ευεργετών.

Νικήτας Σταματελόπουλος (Νικηταράς)

Ένας από τους ήρωες του Ελληνικού Εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα ο Νικήτας Σταματελόπουλος, γνωστός ως Νικηταράς, γεννήθηκε στη Νέδουσα Μεσσηνίας στην Πελοπόννησο το 1781 και απεβίωσε στον Πειραιά στις 25 Σεπτεμβρίου 1849.

Ο Νικηταράς, γνωστός επίσης και ως «Τουρκοφάγος», ήταν Έλληνας οπλαρχηγός και ένας από τους ηγέτες της Ελληνικής Επανάστασης του 1821.

Ο Νικηταράς συμμετείχε σε πολλές μεγάλες και μικρές μάχες εναντίον των Οθωμανών. Συνέβαλε στην αντιμετώπιση του Δράμαλη στην Πελοπόννησο. Η στρατιά του Δράμαλη καταστράφηκε στα στενά των Δερβενακίων από τους εξεγερμένους Έλληνες. Ο Νικηταράς μαζί με τους Δημήτριο Υψηλάντη και Παπαφλέσσα κατέλαβαν τη χαράδρα γύρω από τον Άγιο Σώστη και προκάλεσαν μεγάλη ζημιά στις δυνάμεις των Τούρκων. Ο Νικηταράς πολεμούσε με μεγάλη τόλμη και στη διάρκεια της μάχης έσπασε τρία σπαθιά.

Ο Δράμαλης υποχωρούσε προς το Άργος. Οι Έλληνες νικούσαν. Ο Νικηταράς κατέλαβε την οχυρή θέση Αγιονόρι και σκότωσε πολλούς Τούρκους που προσπάθησαν να διαφύγουν μέσω αυτής. Συνετέλεσε στο να υποχωρήσει τελικά ο Δράμαλης, υφιστάμενος πανωλεθρία στις 26-28 Ιουλίου 1822. Ο Νικηταράς πήρε μέρος σε πολλές ακόμη μάχες, μέχρι που απελευθερώθηκε η χώρα.

Ο Νικηταράς έζησε μέχρι την απελευθέρωση της Ελλάδας και πήρε μέρος στην πολιτική της ζωή. Είχε εμπλακεί σε συνωμοσία εναντίον του Όθωνα.

Προδόθηκε από  ένα πρώην μέλος της οργάνωσης. Στη δίκη για τη συμμετοχή στην μυστική εταιρεία αθωώθηκε, όμως πρόλαβε να κλονιστεί η υγεία του. Η υγεία του Νικηταρά ήταν εξασθενημένη από τα βασανιστήρια που υπέστη κατά τη διάρκεια της φυλάκισής του. Έπασχε από διαβήτη χωρίς να το γνωρίζει, με αποτέλεσμα να χάσει σε μεγάλο βαθμό την όρασή του.

Το κράτος χορήγησε άδεια επαιτείας στον Νικηταρά στο χώρο όπου υπάρχει σήμερα ο ναός της Ευαγγελίστριας Πειραιώς, κάθε Παρασκευή.

Το 1843, όταν ο βασιλιάς Όθωνας αναγκάστηκε να δώσει Σύνταγμα στην Ελλάδα. Στον ήρωα του 1821 απονεμήθηκε ο βαθμός του υποστρατήγου και δόθηκε μία πενιχρή σύνταξη.

Ο Νικηταράς από τις 7 Σεπτεμβρίου ως τις 20 Δεκεμβρίου 1844 διετέλεσε Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, και το 1847 διορίστηκε Γερουσιαστής. Απεβίωσε στις 25 Σεπτεμβρίου 1849 σε ηλικία 68 ετών. Τελευταία του επιθυμία ήταν να ταφεί δίπλα στον θείο του Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών.

Βασίλης Τσενκελίδης, ιστορικός

Λίγα λόγια για τον γλύπτη που φιλοτέχνησε την προτομή του Νικηταρά

Ο Γεώργιος Ρούσσης γεννήθηκε στην περιοχή Μαρίνα Ζέας του Πειραιά. Σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών (Α.Σ.Κ.Τ. Αθηνών) με Υποτροφία στο Τμήμα Γλυπτικής. Τελείωσε και τη Σχολή Διακοσμητών (BOZAR). Έχει φιλοτεχνήσει πολλά γλυπτά έργα, όπως προτομές, ανδριάντες και μνημεία, μοντέρνα αλλά και κλασσικά, ορειχάλκινα και μαρμάρινα, τα οποία έχουν τοποθετηθεί στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, σε διάφορες ιδιωτικές αλλά και δημοτικές συλλογές.

Είναι τακτικό μέλος στο Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών Ελλάδος και στο Σύλλογο Γλυπτών Ελλάδος. Χρημάτισε επίσης μέλος του Δ.Σ. της Εταιρείας Γραμμάτων και Τεχνών Πειραιά, μέλος του Δ.Σ. της UNESCO  Ελλάδος, αλλά και μέλος του Δ.Σ. της Εταιρείας Κατοχύρωσης Πνευματικών Δικαιωμάτων (ΟΣΔΕΕΤΕ) . Έχει βραβευτεί από την Τράπεζα της Ελλάδος για τη φιλοτέχνηση του νομίσματος σειράς ΕΥΡΩ. Επίσης, έχει λάβει χρυσό βραβείο για το Λέοντα του Πειραιώς (Πόρτο Λεόνε). Έχει συμμετάσχει σε πολλές ομαδικές και ατομικές εκθέσεις και συμπόσια.