Η νέα νόστιμη καραμέλα πολιτικών, αναλυτών, αποστράτων, δημοσιογράφων και λοιπών «ενδιαφερομένων» για τα θέματα εξωτερικής πολιτικής ακούει στο όνομα «Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας». Ξαφνικά, σαν να έδωσε κάποιος μαέστρος το σύνθημα, όλοι αρχίσαμε να αναμασούμε την ίδια πρόταση για μια Ελλάδα με αξιόπιστη αποτρεπτική στρατηγική.
Διευκρινίζω αρχικά ότι, για μια κανονική χώρα με θεσμική παράδοση και κουλτούρα, η ίδρυση ενός τέτοιου Συμβουλίου θεωρείται εκ των ων ουκ άνευ.
Είναι αυτονόητη η λειτουργία ενός θεσμικού οργάνου το οποίο θα αναγιγνώσκει και θα προτείνει πολιτικές ή ακόμη και επιχειρησιακές στρατηγικές με τρόπο αντικειμενικό, ιδεολογικά αποστειρωμένο και συναισθηματικά αποφορτισμένο. Μπορεί όμως να λάβει χώρα ένα τέτοιου είδους εγχείρημα στην Ελλάδα;
Μόνο το περιεχόμενο της πρότασης νόμου για τη σύσταση του οργάνου αποκαλύπτει τις προθέσεις των πολιτικών μας να το «καπελώσουν» και να το χειραγωγήσουν. Πρώην πρωθυπουργοί και πρώην υπουργοί προτείνονται ως μέλη, με σκοπό να βγουν από την αφάνεια. Δεν θεωρώ τους πάντες ipso facto ανεπαρκείς. Ωστόσο ποιος θα διακρίνει και υπό ποια κριτήρια τον κατάλληλο από τον υπουργό Εξωτερικών, ο οποίος ανέλαβε τη συγκεκριμένη θέση επειδή απλά και μόνο αποτελούσε το «νούμερο 2» του άλλοτε κυβερνώντος κόμματος; Θα υπάρξει προκήρυξη μέσω ΑΣΕΠ;
Προτείνονται επίσης πρώην αρχηγοί επιτελείων και άλλοι απόστρατοι. Η χώρα μας διαθέτει εξαιρετικούς αξιωματικούς, οι οποίοι υπηρέτησαν και υπηρετούν την πατρίδα υπό αντίξοες συνθήκες και τους τιμούμε. Υπάρχουν όμως και ορισμένοι παντογνώστες οι οποίοι έμαθαν την πολεμική τέχνη στα σύνορα Παπάγου-Ψυχικού, και όταν καλούνταν να περάσουν σχολεία, αντέγραφαν και θεωρούσαν περιττή τη διδασκαλία εκ μέρους των καθηγητών τους. Τους θέλουμε αυτούς;
Άλλα πρόσωπα θα μπορούσαν να είναι διεθνολόγοι, στρατηγικοί αναλυτές και φυσικά ειδικοί επί περιφερειακών ζητημάτων (Βαλκάνια, Τουρκία, Μέση Ανατολή, Βόρεια Αφρική, Ευρώπη). Ποιοι όμως; Αυτοί που επικεντρώνουν την επιστημοσύνη τους στις δημόσιες σχέσεις με κανάλια και εκδότες; Όσοι σταμάτησαν να γράφουν από τη στιγμή που έγιναν μόνιμοι επίκουροι καθηγητές στα τμήματά τους; Εκείνοι που έχουν πολιτικές φιλοδοξίες και έχουν να ανοίξουν βιβλίο από όταν έγραφαν τα όποια διδακτορικά τους;
Ποιοι θα ενταχθούν σε ένα ενδεχόμενο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας; Όσοι έχουν πραγματική γνώση και εμπειρία ή όσοι διαθέτουν το «γκελ στο γυαλί»;
Πόσα έχουμε δει και διαβάσει από την εποχή του Κωλέττη έως σήμερα… Θεσμοί και «ανεξάρτητες Αρχές» στην υπηρεσία της κομματικής νομενκλατούρας και των μικροπολιτικών σκοπιμοτήτων· δικαστικοί με αξιοθαύμαστη πορεία στο λειτούργημά τους, οι οποίοι εντασσόμενοι στην πολιτική «έγιναν άλλοι άνθρωποι»· στρατιωτικοί και επιστήμονες οι οποίοι μεταλλάχθηκαν σε στυγνούς ψηφοθήρες, ενώπιον της φιλοδοξίας τους να αποκτήσουν δημόσια αξιώματα. Δυστυχώς, εξαιρέσεις όπως αυτή του Παναγιώτη Κανελλόπουλου είναι λιγοστές.
Επαναλαμβάνω ότι δεν θεωρώ τους πάντες ανεπαρκείς, προφανώς υπάρχουν λαμπρές εξαιρέσεις ανθρώπων οι οποίοι έχουν μοχθήσει και είναι γνώστες των αντικειμένων τους από όποια πόστα και αν υπηρετούν. Αμφισβητώ τη διαδικασία αξιολόγησης και στελέχωσης τέτοιων «ανεξάρτητων» θεσμικών οργάνων, με τα παραδείγματα προς αποφυγή να είναι δυστυχώς πολλά. Ας δει κάποιος ενδεικτικά πως έχει εξελιχθεί το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή. Μήπως λησμονούμε τις διαδικασίες εξέτασης για το Διπλωματικό Σώμα ή του ορισμού πάσης φύσεως εμπειρογνωμόνων;
Δεν χρειάζεται η χώρα μας ακόμη ένα τέτοιο θεσμικό όργανο το οποίο απλά θα νομιμοποιεί (χειραγωγούμενο γαρ) την οποιαδήποτε κομματική γραμμή, και ο λόγος σχετίζεται με το ότι μακροπρόθεσμα θα απαξιωθεί και μαζί με αυτό θα απαξιωθούν το πολιτικό σύστημα, ένας σημαντικός θεσμικός πυλώνας όπως το στράτευμα και ένας ολόκληρος επιστημονικός κλάδος.
Αν δεν αποφασίσουμε να είμαστε σοβαροί, καλύτερα να μην ιδρυθεί Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας.
