Με το βλέμμα στη χρονιά που έρχεται και «καυτά» ζητήματα όπως οι πόλεμοι, η τρομοκρατία, το προσφυγικό, ο εθνικισμός, οι οικονομικές αλλαγές και οι απίστευτες τεχνολογικές εξελίξεις, να απασχολούν όλο τον πλανήτη πραγματοποιήθηκε πριν από λίγες μέρες το 6ο Διεθνές Συμπόσιο Θεσσαλονίκης με θέμα «Ο κόσμος το 2018. Ανάμεσα στο φως της τεχνολογικής εξέλιξης και στο σκότος των συγκρούσεων».
Στο Συμπόσιο που διοργάνωσε η Πολιτιστική Εταιρεία Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος σε συνεργασία με το Δίκτυο Ναυαρίνο, στο κινηματοθέατρο Ολύμπιον, δεκαπέντε εξέχουσες προσωπικότητες έριξαν φως, μεταξύ άλλων, στην πολιτική ατζέντα του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τον Ισλαμισμό, το Brexit, πώς θα είναι τεχνολογικά ο κόσμος το 2050 και πού θα κινηθεί η οικονομία σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο.
«Σκυλί που γαυγίζει δεν δαγκώνει»
«Μην ακούτε τι λέει ο Ερντογάν: σκυλί που γαυγίζει δεν δαγκώνει» είπε μιλώντας στο Συμπόσιο ο Wolfango Piccoli συμπρόεδρος του Teneo Intelligence, που σπούδασε και εργάστηκε αρκετά χρόνια στην Τουρκία. Εξάλλου, ο στρατός δεν έχει ανακάμψει ακόμη από τις διώξεις, τόνισε. Μέχρι τώρα έχει εκδιωχθεί το 42% των αεροπόρων και 58% του ναυτικού και ουσιαστικά τα αεροπλάνα είναι διπλάσια από τον αριθμό των εκπαιδευμένων πιλότων.
Στιγμιότυπο από το 6ο Διεθνές Συμπόσιο Θεσσαλονίκης
Ο δε στρατός είναι μπλεγμένος σε πολλά μέτωπα. «Οι διορισμοί στα ανώτατα κλιμάκια γίνονται με πολιτικά κριτήρια» πρόσθεσε. Πρόβλημα, θεωρεί ο Piccoli, το ό,τι για όλα αποφασίζει ένας άνθρωπος. «Η Τουρκία κυβερνάται με προεδρικά διατάγματα» σημείωσε, ενώ όπως είπε «Ο Ερντογάν έδιωξε όσους είχε γύρω του. Τον περιτριγυρίζουν δευτεροκλασάτοι κόλακες.»
Αν υπάρχει κίνδυνος από την Τουρκία, αυτός δεν είναι η στρατιωτική απειλή αλλά «η εκμετάλλευση του θέματος των προσφύγων και η κινητοποίηση των Τούρκων της διασποράς».
Όσον αφορά τον Γκιουλέν, εκτίμησε πως «δεν είναι σίγουρο ότι ο Ερντογάν θέλει την έκδοσή του διότι τον χρησιμοποιεί για να πιέζει τις ΗΠΑ. Το ΝΑΤΟ χρειάζεται Τουρκία και αντιστρόφως. Είναι δύο εταίροι δύσκολοι. Το πρόβλημα θα φανεί σε δύο χρόνια όταν μια νέα γενιά αξιωματικών, που θα είναι πιο συντηρητικοί, θα πάει στις Βρυξέλλες και θα έχει πιο σκληρή γραμμή.»
«Ανίκανες οι κυβερνήσεις που βάζουν υψηλούς φόρους για να αντιμετωπίσουν την κρίση»
Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ήταν η τοποθέτηση του υπουργού Οικονομικών της Κύπρου Χάρη Γεωργιάδη που χαρακτήρισε «ανίκανες» τις κυβερνήσεις που βάζουν υψηλούς φόρους για να αντιμετωπίσουν την οικονομική κρίση στην Ευρωζώνη. Είναι ευνόητο ότι και η Ελλάδα συγκαταλέγεται σ αυτές. «Η αύξηση φόρων κατά τη διάρκεια μιας ύφεσης απλώς επιδεινώνει την κατάσταση» είπε.
Σε κάθε περίπτωση «το να αναβάλλεις δύσκολες αλλά αναγκαίες αποφάσεις στην οικονομική πολιτική είναι μια καταστροφική συνταγή» είπε.
Οι συνεχώς αυξανόμενες δημόσιες δαπάνες και τα υπερβολικά ελλείμματα δεν οδηγούν σ’ ένα βιώσιμο μονοπάτι για την οικονομική ανάκαμψη και ανάπτυξη, αλλά αντίθετα «δημιουργούν ένα δυσβάσταχτο φορτίο για τις παραγωγικές δυνάμεις της κοινωνίας και εν τέλει θέτουν σε κίνδυνο την κοινωνική συνοχή, ενώ σημείωσε πως ένας ισορροπημένος ισολογισμός δεν σημαίνει λιτότητα, αλλά αποτελεί απλώς εφαρμογή της λογικής.» πρόσθεσε.
Ο υπουργός Οικονομικών της Κύπρου Χάρης Γεωργιάδης
Εξάλλου, ο λαϊκισμός ποτέ δεν είχε προσφέρει ανάπτυξη. Ο λαϊκισμός αυξάνεται και πρέπει να αντιδράσουμε υποστηρίζοντας την ανοικτή αγορά, είπε ο Χάρης Γεωργιάδης που θεωρεί ότι η κυπριακή οικονομία βγήκε από την κρίση διότι η χώρα βγήκε στις διεθνείς αγορές και γίνονται επενδύσεις.
«Δεν μπορούμε το ίδιο φάρμακο που δώσαμε στην Κύπρο να δοθεί και στην Ελλάδα. Τα βασικά στοιχεία ( η κυβέρνηση δεν δαπανά χρήματα που δεν έχει) είναι κοινά σε όλη την Ευρώπη. Η οικονομία πρέπει να αποκτήσει χαρακτηριστικά ευελιξίας και εξωστρέφειας.»
Σε ερώτηση αν οι κύπριοι θεωρούν την Ελλάδα υπεύθυνη για την κρίση που περνούν ο υπουργός είπε πως δεν πιστεύει ότι υπάρχει γενική δυσφορία κατά της Ελλάδας.
Και πως δεν πρέπει να ρίχνουμε την ευθύνη μας σε άλλους υπονοώντας την κριτική που γίνεται προς τη Γερμανία. Είπε, ακόμη πως δεν υπήρξε μετάδοση κρίσης από την Κύπρο λόγω του μικρού μεγέθους της οικονομίας της.
«Το NATO δεν θέλει αντιπαλότητα με τη Ρωσία»
Προσκεκλημένος στο Συμπόσιο ήταν και ο Jamie Shea, αναπληρωτής βοηθός Γενικού Γραμματέα για τις Αναδυόμενες Προκλήσεις Ασφάλειας στον Οργανισμό Βορειοατλαντικού Συμφώνου. Ο Shea που ήταν εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ κατά τον πόλεμο της Γιουγκοσλαβίας, τόνισε πως η Συμμαχία δεν θέλει να έχει αντιπαλότητα με τη Ρωσία και την αντιμετωπίζει με έναν νέο όρο, ως frenemy δηλαδή «φιλεχθρό». Χαρακτήρισε αναγκαία τη συνεργασία με την ΕΕ σε ένα είδος στρατιωτικής Συνθήκης Σέγκεν. Να μπορούν, δηλαδή, οι μονάδες της Συμμαχίας να μετακινούνται εύκολα και γρήγορα. Παλιά, είπε, όλα τα κράτη είχαν την ευθύνη των υποδομών που χρειάζονται. Τώρα οι υποδομές (π.χ. λιμάνια) είναι ιδιωτικές. Χρειάζεται άλλου είδους προσέγγιση.
Ο James Shea ζήτησε από τις ΗΠΑ να ξεκαθαρίσουν πόσες δυνάμεις είναι διατεθειμένες να διαθέσουν. Υπάρχουν μόνο 30.000 αμερικανικές δυνάμεις σήμερα σε σχέση με τις 270.000 την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου.
O James Shea (φωτ.: NATO)
Παράλληλα, μίλησε εκτενώς για τον υβριδικό πόλεμο και αναρωτήθηκε εάν το ΝΑΤΟ θα μπορούσε να χάσει έναν πόλεμο με προπαγάνδα και ψευδείς ειδήσεις. Η απάντηση που έδωσε ήταν, μάλλον, αρνητική αφού είπε πως ακόμη και στην Κριμαία οι Ρώσοι δεν κέρδισαν με υβριδικό πόλεμο αλλά χρειάστηκε και η στρατιωτική παρουσία τους.
Θεώρησε απαραίτητη τη μεταρρύθμιση στο ΝΑΤΟ για να είναι πιο καλά δικτυωμένο, πιο πολιτικό και να αποτελεί ένα συνδυασμό στρατιωτικής δράσης με πολιτική και διπλωματική πρωτοβουλία. «Πρέπει να έχουμε και άλλες επιλογές. Για αυτό είναι απαραίτητη η συνεργασία ΝΑΤΟ-ΕΕ.
«Η Ελλάδα πρέπει να βγει από την Ευρωζώνη»
Την πάγια θέση της ότι η Ελλάδα πρέπει να βγει από την Ευρωζώνη επανέλαβε η Joan Hoey, Περιφερειακή Διευθύντρια Ευρώπης του Economist. Είπε πως στην Ελλάδα μειώθηκε το ΑΕΠ πάνω από 25%, ενώ οι επενδύσεις 65%. «Η Ελλάδα έχει το χαμηλότερο ποσοστό ικανοποίησης από ΑΕΠ από όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ» πρόσθεσε.
Από την άλλη, το αφήγημα της ανάπτυξης είναι μάλλον υπερβολικό, είπε, «παρόλο που η Ελλάδα επωφελήθηκε, φέτος, από την ανάπτυξη της Ευρωζώνης κατά 2,2%.» Ο τουρισμός ήταν ο κλάδος που έσωσε την οικονομία ενώ πάνε καλά και οι εξαγωγές εμπορευμάτων.
Δυσοίωνες οι προβλέψεις της Περιφερειακής Διευθύντριας Ευρώπης του Economist (φωτ.: dw.com)
Η Hoey εξέφρασε το φόβο ότι το 1,8% ανάπτυξης το Β’ εξάμηνο του 2017 δεν θα επιτευχθεί και χαρακτήρισε φιλόδοξο το να πιστεύουμε ότι η αξιολόγηση θα γίνει έως τα Χριστούγεννα. «Δεν είναι σίγουρο ότι το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί έως τον Αύγουστο του 2018» είπε η ομιλήτρια. «Θα υπάρξουν νέοι όροι. Ο Τσακαλώτος θέλει να βγει από το πρόγραμμα χωρίς άλλους όρους. Τι σημαίνει αυτό; Ότι η χώρα θα δανείζεται με υψηλά επιτόκια.» προέβλεψε.
Σύμφωνα με την Hoey, η Ελλάδα θα βρίσκεται υπό έλεγχο μέχρι να αποπληρώσει το 75% των χρεών της!
Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή της είπε ότι η Ελλάδα «χρειάζεται να υποτιμήσει το νόμισμά της για να γίνει ανταγωνιστική και αυτό δεν μπορεί να επιτευχθεί εντός της Ευρωζώνης.»
Τι γίνεται σήμερα με τον ISIS και τον ισλαμισμό
Η Alia Brahimi συνδιευθύντρια του Legatus Strategic Intelligence and Advisory είπε ότι ο ISIS δημιουργήθηκε από την αποτυχία της Αλ Κάιντα στο Ιράκ.
Τι συμβαίνει τώρα: ο ISIS διαλύεται. Επιταχύνονται οι διαιρέσεις.
Ο τοπικός στρατός προσπαθεί να μεταδώσει το ρόλο του σε παγκόσμια κινήματα. Η αλ Κάιντα ακολουθεί την τακτική της αποεδαφοποίησης και περιμένει από τον γιο του Οσάμα Μπιν Λάντεν, Χάμσα Μπιν Λάντεν να αναλάβει ηγετικό ρόλο.
Από την πλευρά της η Emma Sky, πρώτη κυβερνήτης του Κιρκούκ είπε ότι αποδείχθηκε λανθασμένη η υπόθεση ότι ο Σαντάμ κατείχε όπλα μαζικής καταστροφής. «Δεν έπρεπε να γίνει ο πόλεμος» τόνισε.
Ο James Renton από το Edge Hill University είπε ότι στις ισλαμικές χώρες αναπτύσσεται ο ισλαμισμός επειδή δεν υπάρχει αντιπολίτευση. «Πρέπει η ΕΕ να είναι ανοικτή στο Ισλάμ» τόνισε, προσθέτοντας ότι η Ευρώπη δεν θέλει να συζητήσει την ισλαμοφοβία.
*Όλες οι φωτογραφίες είναι από την ιστοσελίδα του Δικτύου Ναυαρίνου (www.navarinonetwork.org).
