Σταύρος Ξενίδης: Ο «στρατηγός» από την Πόλη που τα έλεγε «τσεκουράτα»

«Όταν έναν ρόλο τον υποδύεται ο Σταύρος, θα αναδειχθούν χωρίς τεχνάσματα και υπερβολές όλες οι πτυχές του. Είναι ένας άνθρωπος που ακτινοβολεί στη σκηνή, τόσο με το ταλέντο όσο και με το ήθος του», έλεγε για εκείνον ο θεατρικός επιχειρηματίας Κώστας Μουσούρης.

Ο Σταύρος Ξενίδης, γεννημένος στις 8 Μαρτίου του 1924 στην Κωνσταντινούπολη, συνέδεσε τη θεατρική του πορεία με το θέατρο Μουσούρη για περισσότερο από είκοσι χρόνια, ξεκινώντας από τη δεκαετία του ’50. Πατώντας με ήθος και αξιοπρέπεια στο σανίδι, και σε συνδυασμό με την πλούσια σε αποχρώσεις καλλιτεχνική του φαρέτρα, πρωταγωνίστησε σε ρόλους που κατόρθωσαν να βρουν το δρόμο κατευθείαν στις καρδιές του κοινού, πραγματοποιώντας το θεατρικό του ντεμπούτο το 1944.

Το πηγαίο γέλιο που μετέδιδε μέσα από κάθε του ταινία

Εμφανίστηκε όμως και στον κινηματογράφο αλλά και στην τηλεόραση. Γνήσιος ηθοποιός, που αυτό που τον ενδιέφερε και ήταν το βασικό «καύσιμο» για να συνεχίσει να εξασκεί αυτό που αγαπά, ήταν να εκφραστεί μέσω όλων των μορφών της τέχνης που υπηρέτησε. Από την εποχή ακόμα της αποφοίτησής του από το Θέατρο Τέχνης του Καρόλου Κουν. Περισσότερες από 70 κινηματογραφικές ταινίες φιλοξένησαν το ξεχωριστό υποκριτικό του χάρισμα, με πρώτη Το τραγούδι του πόνου το 1953· η αυλαία έκλεισε το 1989 με το Γραφείο ιδεών.

Ωστόσο, σε αντίθεση με το θέατρο, στον κινηματογράφο υποδυόταν σχεδόν πάντα δεύτερους ρόλους και συνήθως στο πλευρό αγαπημένων ηθοποιών όπως ο Λάμπρος Κωνσταντάρας, η Αλίκη Βουγιουκλάκη, ο Ντίνος Ηλιόπουλος, η Τζένη Καρέζη, ο Κώστας Χατζηχρήστος και ο Θανάσης Βέγγος.

Ο Σταύρος Ξενίδης ανάμεσα στον Κώστα Χατζηχρήστο και τον Θανάση Βέγγο στην ταινία Ο Ηλίας του 16ου

Τι να πρωτοθυμηθεί κανείς από όλες αυτές τις ταινίες στις οποίες έχει συμμετάσχει και που κλείνουν μέσα τους την αύρα μιας όμορφης εποχής κατά την οποία άνθησε ο κινηματογράφος στη χώρα μας; Ο Ηλίας του 16ου, Το κοροϊδακι της δεσποινίδος, Ο Ρωμιός έχει φιλότιμο, Η δε γυνή να φοβήται τον άνδρα, Μοντέρνα Σταχτοπούτα, Η κόρη μου η σοσιαλίστρια, Ο στρίγγλος που έγινε αρνάκι, Το πιο λαμπρό αστέρι, και η λίστα δεν σταματά εκεί.

Αλλά και οι ατάκες του έχουν παραμείνει στην κινηματογραφική ιστορία μέχρι και σήμερα.

Όπως όμως για κάθε κύκλο που ανοίγει έρχεται κάποτε η στιγμή που κλείνει, έτσι και στην περίπτωση του Σταύρου Ξενίδη, η δεκαετία που σήμανε την αρχή του τέλους για την πορεία του στα κινηματογραφικά μονοπάτια, ήταν εκείνη του ’70.

Ένας νέος κύκλος άνοιξε αργότερα στο χώρο της τηλεόρασης, όπου εκτός από τον Αστυνόμο Μπέκα του Γιάννη Μαρρή, που προβλήθηκε στην ΕΡΤ από το 1979, έπαιξε και στο σίριαλ Ο συμβολαιογράφος. Καθώς κυλούσαν τα χρόνια, συμμετείχε και σε άλλες, νεότερες τηλεοπτικές επιτυχίες, με χαρακτηριστικότερες το Πάρκινγκ στη δεκαετία του ’80 και το Μυστικό του Άρη Μπονσαλέντη (1990-91). Υποδύθηκε επίσης τον συνταγματάρχη Κοντέλλη το 1984 στην ταινία Λούφα και παραλλαγή του Νίκου Περάκη, στην οποία εμφανίστηκε μαζί με την επίσης ηθοποιό σύζυγό του Μαργαρίτα Λαμπρινού.

Η περίφημη ατάκα!

Αρκετά χρόνια αργότερα: Το ημερολόγιο έδειχνε 2 Νοεμβρίου 2008. Η ημέρα που ο «στρατιωτικός» έπαψε να «τα λέει τσεκουράτα». Γιατί ήρθε η στιγμή να περάσει απέναντι. Και μόνο σε αυτή την περίπτωση θα μπορούσε να μην τα πει κατ’ αυτόν τον τρόπο…

• Τα λόγια του Κώστα Μουσούρη που χρησιμοποιήθηκαν στην αρχή του κειμένου είναι από το λεύκωμα
  Κώστας Μουσούρης – Πάθος Θεάτρου του Μίλτου Λιδωρίκη, εκδ. Καστανιώτη, 2002.