Σε τροχιά νέας επικίνδυνης σύγκρουσης ΗΠΑ και Ιράν – Απειλές για αντίποινα, προειδοποιήσεις και εύθραυστες διπλωματικές ισορροπίες

Η ένταση ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν παραμένει σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα, καθώς οι εκατέρωθεν δηλώσεις συντηρούν το κλίμα αντιπαράθεσης, την ώρα που οι διπλωματικές επαφές εξακολουθούν να βρίσκονται σε εξέλιξη. Η Τεχεράνη αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να αποδεσμευτεί από τη συμφωνία που είχε συναφθεί με την Ουάσινγκτον, εφόσον, όπως υποστηρίζει, οι αμερικανικές δεσμεύσεις εξακολουθήσουν να παραβιάζονται, ενώ από την άλλη πλευρά ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποιεί με συντριπτικά στρατιωτικά αντίποινα σε περίπτωση που τεθεί στο στόχαστρο.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν οι πρώτες δημόσιες τοποθετήσεις του νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, μετά την ολοκλήρωση της κηδείας του πατέρα του, Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος έχασε τη ζωή του στις ισραηλινοαμερικανικές επιθέσεις. Σε γραπτό μήνυμά του υπογραμμίζει πως «Ορκιζόμαστε να εκδικηθούμε το αίμα του μάρτυρα ηγέτη και όλων των μαρτύρων αυτών των δύο πολέμων», ενώ προσθέτει ότι «αυτή η εκδίκηση είναι η βούληση του έθνους μας και πρέπει αναπόφευκτα να γίνει».

Στο ίδιο μήνυμα εξαπολύει ευθείες απειλές προς όσους θεωρεί υπεύθυνους για τον θάνατο του πατέρα του, αναφέροντας χαρακτηριστικά: «Αυτοί οι εγκληματίες, τα ονόματα των οποίων βρίσκονται σε μια λίστα, θα πάρουν στον τάφο τους την επιθυμία για έναν ειρηνικό θάνατο στο κρεβάτι τους».

Την ίδια στιγμή, ο μόνιμος αντιπρόσωπος του Ιράν στον ΟΗΕ, Αμίρ Σαΐντ Ιραβανί, προειδοποίησε ότι η Τεχεράνη δεν θα θεωρεί πλέον πως δεσμεύεται από το πρωτόκολλο συμφωνίας που υπογράφηκε τον Ιούνιο με τις Ηνωμένες Πολιτείες, εφόσον η αμερικανική πλευρά συνεχίσει, σύμφωνα με την ιρανική θέση, να μην εφαρμόζει τις υποχρεώσεις της.

Στην Ουάσινγκτον, ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε από τη μία να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο συνέχισης των επαφών με το Ιράν, υποστηρίζοντας ότι οι δύο χώρες συμφώνησαν να συνεχίσουν τις συνομιλίες, από την άλλη όμως ξεκαθάρισε πως «η εκεχειρία τελείωσε!», διατηρώντας ιδιαίτερα σκληρή ρητορική απέναντι στην Τεχεράνη.

Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ακόμη ότι έχει ήδη δώσει εντολή στις ένοπλες δυνάμεις να βρίσκονται σε πλήρη ετοιμότητα σε περίπτωση που υπάρξει οποιαδήποτε απόπειρα εναντίον του. Στην ανάρτησή του στο Truth Social ανέφερε: «1.000 πύραυλοι είναι κλειδωμένοι και φορτωμένοι και στοχεύουν στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, με χιλιάδες περισσότερους που θα ακολουθήσουν αμέσως, αν η ιρανική κυβέρνηση ενεργήσει όσον αφορά την απειλή της, που διατυπώθηκε σε πολλές γωνιές της υφηλίου, να δολοφονήσει, ή να αποπειραθεί να δολοφονήσει, τον εν ενεργεία πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, σε αυτήν την περίπτωση, εμένα!».

Συμπλήρωσε μάλιστα ότι «διαταγές έχουν ήδη δοθεί, και ο στρατός των ΗΠΑ είναι έτοιμος, πρόθυμος και ικανός, για χρονική περίοδο ενός έτους, υποκείμενης σε παράταση, να αποδεκατίσει τελείως και να καταστρέψει όλες τις περιοχές του Ιράν».

Η Τεχεράνη, πάντως, αμφισβητεί ότι ζήτησε απευθείας συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποστηρίζοντας ότι αποδέχθηκε μόνο τη διαμεσολάβηση του Κατάρ. Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί επιμένει ότι το Ιράν «έχει τηρήσει τον λόγο του», κατηγορώντας τις ΗΠΑ ότι παραβίασαν την εκεχειρία με την επαναφορά οικονομικών κυρώσεων. Όπως σημείωσε, «Μέχρι στιγμής, το Ιράν έχει τηρήσει τον λόγο του», ενώ πρόσθεσε ότι «η παραβίαση αυτή προστίθεται σε άλλες παραβιάσεις και λάθος βήματα που έχουν κάνει οι ΗΠΑ. Ας κοιτάξουμε τα πράγματα κατάματα: δεν μπορεί να υπάρξει σεβασμός αν δεν είναι αμοιβαίος».

Στο μεταξύ, τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν στο επίκεντρο της διεθνούς ανησυχίας.

Η Ουάσινγκτον ζητά από την Τεχεράνη να δεσμευθεί δημόσια ότι θα σταματήσουν οι επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων και ότι η διέλευση από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό θα παραμείνει ελεύθερη. Το ζήτημα αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο των επαφών του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών στο Ομάν, καθώς η ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών και η σταθερότητα στην περιοχή εξακολουθούν να επηρεάζουν τόσο τις διεθνείς ενεργειακές αγορές όσο και τις προσπάθειες αποτροπής μιας νέας γενικευμένης ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή.

•Με πληροφορίες από ΑΠΕ ΜΠΕ/Σ.Μ./Γ.Α.