Στο εγχώριο θέαμα η κουλτούρα της «χριστουγεννιάτικης» θεματολογίας δεν είχε περάσει. Ακόμα και στα χρόνια της ακμής του ελληνικού κινηματογράφου, τα Χριστούγεννα ήταν μια ευκαιρία για τους διανομείς, να βγάλουν στις αίθουσες τα «εμπορικά» τους όπλα. Όμως ταινίες που να διαδραματίζονται κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης γιορτής δεν υπήρξαν. Μόνο δύο, όπως θα διαβάσετε πιο κάτω, και αυτές δεν είχαν σαν θεματολογία αυτό που ξέρουμε από το αμερικάνικο και ευρωπαϊκό σινεμά. Το γιατί δεν έγιναν περισσότερες και πιο «εορταστικές» ταινίες, έχει πολλές εξηγήσεις. Για να είμαστε ειλικρινείς πλην του Μόνος στο σπίτι, οι ξένες ταινίες έκαναν εισιτήρια την εορταστική περίοδο και μετά άφαντες.
Με αφορμή την πρώτη ελληνική ταινία που εμπνέεται από τον Σκρουτζ και προβάλλεται αυτή την περίοδο στις αίθουσες, θυμόμαστε τις ελληνικές ταινίες με «άρωμα Χριστουγέννων».
Ματωμένα Χριστούγεννα (1951)
Ο τίτλος είναι λίγο άγριος, όπως και η θεματολογία. Στην ουσία είναι μια από τις πρώτες ταινίες στη χώρα με θέμα την κατοχή που είχε σταματήσει λίγα χρόνια νωρίτερα.
Ένας καπετάνιος γυρίζει με την απελευθέρωση στην Ελλάδα. Ψάχνει να βρει την οικογένειά του, που όμως έχει ξεκληριστεί. Η γυναίκα του δεν ζει, η κόρη του και ο αρραβωνιαστικός της που γύρισε τυφλός από την Αλβανία εκτελέστηκαν από τους Ναζί κι ο γιος του έγινε αντάρτης καταφεύγοντας έπειτα από ένα σαμποτάζ που έκανε στους Γερμανούς.
Η σκηνοθεσία ήταν του Γιώργου Ζερβού, ενώ το ρόλο της κόρης υποδυόταν η Έλλη Λαμπέτη, στην τρίτη της κινηματογραφική εμφάνιση. Το φιλμ πήρε συμπαθητικές κριτικές και ήρθε πρώτο σε εισπράξεις τη σεζόν 1951-52. Μάλιστα το 1956 προβλήθηκε με τον τίτλο Τα παιδιά της Ελλάδας στο Φεστιβάλ του Κάρλοβι Βάρι το 1956 και αγοράστηκε από εταιρεία διανομής στην τότε Σοβιετική Ένωση.
Παρά τη θερμή υποδοχή του κοινού, η Έλλη Λαμπέτη δεν ενθουσιάστηκε με το αποτέλεσμα και δήλωσε: «Γιατί να μην είμαι κι εγώ τυφλή, όπως ο αρραβωνιαστικός μου στην ταινία; Χωρίς όραση θα γλίτωνα τουλάχιστον το θλιβερό θέαμα…»
Άλλοι ηθοποιοί που έπαιζαν στην ταινία ήταν ο Νίκος Χατζίσκος, η Αθανασία Μουστάκα, ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος και ο Μίμης Φωτόπουλος που είχε επιστρέψει από στρατόπεδο εξόριστων στη Μέση Ανατολή. Η ταινία έχει προβληθεί ελάχιστες φορές στην τηλεόραση.
Τα Χριστούγεννα του αλήτη (1962)
Εδώ υπάρχει μια επιρροή από την Υπέροχη ζωή του Φρανς Κάπρα, στο πολύ μελό του όμως. Ένας άνδρας από τη Θεσσαλονίκη κατεβαίνει στην Αθήνα για να τιμωρήσει τον απατεώνα που ξεγέλασε τον καλοπροαίρετο πατέρα του. Στην πορεία όμως ερωτεύεται μια κοπέλα και όταν αυτή μένει έγκυος, αποφασίζουν να παντρευτούν. Όταν ο απατεώνας δολοφονείται, οι Αρχές συλλαμβάνουν τον νεαρό ως ένοχο. Η ομολογία του αληθινού δολοφόνου θα ελευθερώσει τον άνδρα, επτά χρόνια αργότερα. Η αγαπημένη του είναι άφαντη και ο ίδιος κυκλοφορεί σαν αλήτης στο Σύνταγμα. Εκεί γνωρίζει δύο παιδάκια που πουλούν λαχεία. Το κοριτσάκι είναι η κόρη του. Το happy end το καταλαβαίνετε.
Σκηνοθέτης είναι ένας από τους «πατέρες» του ελληνικού νεορεαλισμού, ο Στέλιος Τατασόπουλος ενώ πρωταγωνιστής ήταν ο Γιώργος Πάντζας σε ένα από τους ελάχιστους δραματικούς κινηματογραφικούς του ρόλους. Δίπλα του η Αλεξάνδρα Λαδικού, ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος, ο Γιάννης Γκιωνάκης και ο Βασιλάκης Καϊλας. Η ταινία κινήθηκε μέτρια εισπρακτικά και έχει προβληθεί πολύ λίγες φορές στην τηλεόραση.
Το ταγκό των Χριστουγέννων (2011)
Η κινηματογραφική μεταφορά του best seller του Γιάννη Ξανθούλη, από τον σκηνοθέτη Νίκο Κουτελιδάκη, στη μοναδική του ως σήμερα δημιουργία στον κινηματογράφο.
Το έργο διαδραματίζεται σε ένα στρατόπεδο στον Έβρο, επί χούντας. Ένας μοναχικός και ολίγον αγροίκος υπαξιωματικός (Γιάννης Στάνκογλου) είναι κρυφά ερωτευμένος με τη σύζυγο (Βίκυ Παπαδοπούλου) του διοικητή της μονάδας όπου υπηρετεί (Γιάννης Μπέζος). Προκειμένου να της ζητήσει να χορέψουν τη βραδιά των Χριστουγέννων στη γιορτή του στρατοπέδου, επιστρατεύεται ένας στρατιώτης (Αντίνοος Αλμπάνης) που και αυτός έχει τα δικά του δράματα και μυστικά.
Φροντισμένη και άκρως συγκινητική παραγωγή που και καλές κριτικές έλαβε και εισιτήρια έκοψε.
Κουραμπιέδες από χιόνι (2023)
Το σκηνοθετικό ντεμπούτο του ηθοποιού Γιάννη Τσιμιτσέλη, σε σενάριο Θανάση Παπαθανασίου και Μιχάλη Ρέππα.
Σε ένα ορεινό ηπειρώτικο χωριό, ο καλοκάγαθος ζαχαροπλάστης (Αλέξανδρος Αντωνόπουλος) αναγκάζεται να κρύψει από όλους στο σπίτι του ένα κοριτσάκι, που μετά το θάνατο της μητέρας της κινδυνεύει να καταλήξει σε ορφανοτροφείο. Τα δύο εγγόνια του και ένας φίλος τους, όμως, την ανακαλύπτουν και έτσι σχηματίζεται η «συμμορία των πέντε», που πρέπει να διαφυλάξει πάση θυσία το μυστικό.
Γέλιο και συγκίνηση σε μια τρυφερή ταινία που έσπασε τα ταμεία.
Τα Κάλαντα των Χριστουγέννων (2025)
O μύθος του Σκρουτζ γίνεται και ελληνικός και ο γκρινιάρης και σπαγγοραμένος του παραμυθιού, μετονομάζεται σε… Λυκούργο. Τον υποδύεται ο Κύπριος κωμικός Λώρης Λοϊζίδης, που υπογράφει και το σενάριο.
Η κλασική ιστορία του Καρόλου Ντίκενς του σκληρόκαρδου και φιλάργυρου που την παραμονή των Χριστουγέννων, χάρη σε τρία απρόσκλητα πνεύματα θα ανασύρει τη χαμένη του ανθρωπιά για μια ζωή, γεμάτη αγάπη και γενναιοδωρία.
Η ιστορία διαδραματίζεται στα ορεινά χωριά της Ηπείρου. Σκηνοθεσία Χρήστος Κανάκης και εκτός από τον πρωταγωνιστή παίζουν μεταξύ άλλων οι Γιάννης Μπέζος, Ορέστης Χαλκιάς, Γιούλικα Σκαφιδά, Κωνσταντίνος Δανίκας και Τάσος Παλατζίδης.
Σπύρος Δευτεραίος
