Τανωμένον σουρβά, χαβίτσιν και μαλάχ’ στην υπηρεσία της… γλώσσας. Όταν η ποντιακή κουζίνα συναντά την ποντιακή διάλεκτο τότε ένα μάθημα εκτός από ενδιαφέρον μπορεί να γίνει και χορταστικό. Κάπως έτσι σκέφτηκε ο εκπαιδευτικός και συγγραφέας Κοσμάς Τσίναλης και συνδύασε το τερπνόν μετά του ωφελίμου κατά τη διάρκεια των μαθημάτων που κάνει στο Σύλλογο Ποντίων Έδεσσας «Ο Άγιος Θεόδωρος Γαβράς».
«Στην κουζίνα υπάρχουν πάρα πολλές πληροφορίες μέσω των οποίων μπορείς να διδάξεις», ανέφερε στο pontos-news.gr.
Έτσι, πήρε μολύβι και χαρτί και κατέγραψε στα ποντιακά τις τρεις συνταγές. Στην αρχή η τάξη διάβασε τα υλικά και την εκτέλεση και στη συνέχεια κλήθηκε να μαγειρέψει. «Σε εκείνο το μάθημα μάθαμε και την προστακτική, δώσαμε δηλαδή εντολές στον μάγειρα», σημείωσε ο εκπαιδευτής της ποντιακής διαλέκτου. Μάλιστα ο ίδιος έγινε και… Τσιναλάκης (κατά το Μαμαλάκης!) και έφτιαξε το μαλάχ’ με βάση τη συνταγή της μητέρας του.
«Το μαλάχ’ ή μαλάχιν προσφερόταν από τη νοικοκυρά στη “μετσή”, την ομάδα των γεωργών-παραγωγών που τη μία μέρα δούλευε στο χωράφι του ενός και την άλλη στου άλλου, σε εθελοντική βάση. Αυτό γινόταν κυρίως κατά τη διάρκεια της φυτείας του καπνού που απαιτούσε πολύ κόσμο γιατί γινόταν με το χέρι! Το έζησα κι εγώ ως μικρό παιδί», σημειώνει ο Κοσμάς Τσίναλης.
Αν και το συγκεκριμένο φαγητό έχει απλά υλικά (αλεύρι, νερό, βούτυρο και τυρί), ήθελε αρκετό κόπο από τη νοικοκυρά που έπρεπε να ταΐσει 10 με 15 άτομα. Στην τάξη πάντως για το μαλάχ’ δεν χρειάστηκε κόπος, αλλά… τρόπος ώστε η ζωντανή «άσκηση» να έχει όσο το δυνατό καλύτερα αποτελέσματα.
Κάπως έτσι είναι το… αποτέλεσμα του μαθήματος! (φωτ.: Κοσμάς Τσίναλης)
Στο τμήμα εκμάθησης της ποντιακής διαλέκτου του Συλλόγου Ποντίων Έδεσσας φοιτούν 25-30 άτομα. Μάλιστα ο Στάθης Σιδηρόπουλος κάθε Δευτέρα έρχεται από τη Φλώρινα προκειμένου να κάνει μάθημα, ενώ αρκετά χιλιόμετρα γράφουν και κάποιες εκπαιδευόμενες που μένουν στα χωριά της Σκύδρας. Επιθυμία όλων, σύμφωνα με τον Κοσμά Τσίναλη, είναι η αξιολόγηση του προγράμματος να γίνει μέσω ενός θεατρικού. «Το θέατρο διδάσκει γλώσσα, το βλέπω και στα παιδιά», καταλήγει.
