Η ποντιακή διάλεκτος ακούγεται στην κορυφή μιας διεθνούς μουσικής κατάταξης: Η Στέλλα Παπαλάμπρου, με το άλμπουμ Protanixin, κατέκτησε την πρώτη θέση του Transglobal World Music Chart για τον Οκτώβριο του 2026, με μια δουλειά αφιερωμένη στην παραδοσιακή μουσική του Πόντου.
Ο δίσκος κυκλοφόρησε στις 24 Σεπτεμβρίου και βρέθηκε πρώτος στη λίστα που ανακοινώθηκε στις 30 του ίδιου μήνα. Στη δεύτερη θέση ακολουθούν οι Minyo Crusaders με το From Japan with Love και στην τρίτη η Orquesta Akokán με το América!.
Πρόκειται για μια ανεξάρτητη παραγωγή της ερμηνεύτριας, στην οποία η φωνή συναντά την ποντιακή λύρα, το αγγείο και το νταούλι, με τη γλώσσα και τον ιδιαίτερο χαρακτήρα των τραγουδιών στο επίκεντρο.
Έξι τραγούδια από την ποντιακή παράδοση
Το Protanixin ηχογραφήθηκε στα Γρεβενά τον περασμένο Μάιο. Εκτός από τη Στέλλα Παπαλάμπρου συμμετέχουν ο Γιώργος Βέργος, στην ποντιακή λύρα, στο αγγείο και στο μπεντίρ, και ο Νίκος Φιλιππίδης στο νταούλι. Ο Γιώργος Βέργος υπογράφει επίσης την ηχογράφηση και συμμετέχει στην παραγωγή, ενώ τη μίξη και το mastering ανέλαβε ο Σάκης Στεφανίδης.
Στα έξι κομμάτια περιλαμβάνονται το ομώνυμο «Protanixin» («Πρωτάνοιξην»), το «I kor epien son parhar» («Η κόρ’ επήεν σον παρχάρ’»), το «Seranta mila» («Σεράντα μήλα»), το «Tik Tonias» («Τίκ’ Τόνιας»), η «Trygona» («Τρυγόνα») και το «Tsampasin» («Τσάμπασιν»).
Στην παρουσίαση της κυκλοφορίας, η δημιουργός περιγράφει μια μουσική διαδρομή που συνδέει τη μνήμη, τη μετανάστευση και την ανανέωση, με σεβασμό στις ρίζες του ποντιακού ρεπερτορίου και σύγχρονη καλλιτεχνική ματιά.
Από τα Γρεβενά στη Βαρκελώνη
Γεννημένη και μεγαλωμένη στα Γρεβενά, η Στέλλα Παπαλάμπρου είναι ερμηνεύτρια, συνθέτρια και στιχουργός, με αναφορές στην παραδοσιακή μουσική της Ηπείρου, της Θράκης και της Μικράς Ασίας. Από το 2023 ζει στη Βαρκελώνη.
Με το «Protanixin», η ποντιακή μουσική βρίσκεται στο προσκήνιο της προσωπικής της διαδρομής — και πλέον στην κορυφή της μηνιαίας κατάταξης του Transglobal World Music Chart.
Ο δίσκος είναι διαθέσιμος για ακρόαση στην επίσημη σελίδα της στο Bandcamp.
