Σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο και ρευστό διεθνές περιβάλλον, η στρατηγική σχέση της Ελλάδας με τις Ηνωμένες Πολιτείες επιβεβαιώνει τον ρόλο της ως αρραγής πυλώνας σταθερότητας και περιφερειακής ασφάλειας, σύμφωνα με τις δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη και του Αμερικανού ομολόγου του Μάρκο Ρούμπιο.
Η έναρξη των εργασιών του Στρατηγικού Διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών στην Αθήνα σφραγίστηκε από ένα νέο πλαίσιο στενότερης συνεργασίας, με επίκεντρο την ενέργεια, την αμυντική θωράκιση, την ανταλλαγή κρίσιμων πληροφοριών αλλά και την κοινή προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Γ. Γεραπετρίτης: «Πάροχος ασφάλειας και σταθερότητας η Ελλάδα»
Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι ο Στρατηγικός Διάλογος συνιστά μια σταθερά που αποτυπώνει το υψηλό επίπεδο των διμερών σχέσεων σε συνθήκες εντεινόμενου ανταγωνισμού. Στα κύρια σημεία της τοποθέτησής του, ο Γιώργος Γεραπετρίτης ανέφερε:
- Ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί τη ραχοκοκαλιά για τη μεταφορά του αμερικανικού LNG στην Ευρώπη, ενώ ο ελληνόκτητος στόλος μεταφέρει το ένα τέταρτο των αμερικανικών ποσοτήτων LNG.
- Η παρουσία των ΗΠΑ στη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη, σε συνδυασμό με την αναβάθμιση των F-16 Viper και την ένταξη των F-35, ενισχύουν την αμυντική ικανότητα της χώρας. Η Ελλάδα διατηρεί τις αμυντικές της δαπάνες πάνω από το όριο του ΝΑΤΟ και ηγείται σε ναυτικές επιχειρήσεις (ASPIDES, ATALANTA), ενώ συμμετέχει ενεργά στο αναβαθμισμένο πολυμερές σχήμα 3+1.
- Συζητήθηκαν οι εξελίξεις σε Μέση Ανατολή, Ουκρανία και υποσαχάρια Αφρική (λόγω και των μεταναστευτικών ροών), με την Ελλάδα να δίνει έμφαση στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας, την προστασία των χριστιανικών πληθυσμών και των πρεσβυγενών Πατριαρχείων, καθώς και την αντιμετώπιση του εθνικισμού στα Βαλκάνια.
- Χαρακτήρισε την Κύπρο απαραίτητο πυλώνα της αρχιτεκτονικής ασφάλειας, τονίζοντας την ανάγκη επανένωσης στη βάση του διεθνούς δικαίου και την αποτροπή κάθε αναθεωρητικής απειλής.
- Έκανε ειδική αναφορά στην ελληνική Ομογένεια –σημειώνοντας τους 100.000 Αμερικανούς ελληνικής καταγωγής στη γενέτειρα του Μάρκο Ρούμπιο (Φλόριντα)– και στις περισσότερες από 100 απευθείας πτήσεις μεταξύ των δύο χωρών. Παράλληλα, επικαλέστηκε την ιστορική επιστολή του Τόμας Τζέφερσον προς τον Αδαμάντιο Κοραή για τους κοινούς αγώνες ελευθερίας.
Μάρκο Ρούμπιο: «Η Ελλάδα είναι ένας σπουδαίος και ασφαλής σύμμαχος»
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών εξήρε την ιστορική συμμαχία των δύο χωρών, σημειώνοντας τη σημασία της απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις σε Ιράν, Στενά του Ορμούζ, Υεμένη και Ουκρανία. Ο Μάρκο Ρούμπιο:
- Ανακοίνωσε τη σύναψη νέου μνημονίου για την ανταλλαγή πληροφοριών, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα αποτελεί στενό εταίρο στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και της παράνομης μετανάστευσης.
- Τόνισε ότι η Ελλάδα είναι ένας σταθερός σύμμαχος στο ΝΑΤΟ, εκτεθειμένος σε διαφορετικές απειλές λόγω γεωγραφικής θέσης, και υπογράμμισε τη βούληση των ΗΠΑ να μην απειληθεί το «λίκνο του δυτικού πολιτισμού».
- Εξέφρασε την επιθυμία της αμερικανικής πλευράς για νέους διασυνδετήριους αγωγούς και επέκταση της παροχής αμερικανικού LNG.
- Ανακοίνωσε τη συνεργασία των υπουργείων Εξωτερικών και Εσωτερικών με το FBI για την παρεμπόδιση της παράνομης διακίνησης αρχαιοτήτων και τη διαφύλαξη των πολιτιστικών θησαυρών.
