Μακριά από τα μεγάλα αστικά κέντρα, στο ακριτικό νησί της Σαμοθράκης, χτύπησε ο παλμός της σύγχρονης δημοσιογραφίας στο πλαίσιο των εργασιών του 19ου Δημοσιογραφικού Συνεδρίου. Δημοσιογράφοι, συγγραφείς, ακαδημαϊκοί και εκπρόσωποι φορέων συναντήθηκαν για να αναλύσουν τις ραγδαίες αλλαγές στον χώρο της ενημέρωσης, εστιάζοντας στη διατήρηση της ελληνικής γλώσσας, την κατάσταση στα ομογενειακά Μέσα, τα προβλήματα των ακριτικών περιοχών και την ορθή κάλυψη της περιβαλλοντικής κρίσης.
Στη θεματική ενότητα Ελληνική γλώσσα και δημοσιογραφία, ο συγγραφέας Χρήστος Χωμενίδης έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τη σταδιακή γλωσσική φτώχεια, ιδιαίτερα στον ηλεκτρονικό Τύπο. Όπως επεσήμανε, η γλώσσα αποτελεί το βασικό εργαλείο του δημοσιογράφου για την ακριβή περιγραφή των γεγονότων. Η απώλεια της κατάλληλης λέξης οδηγεί σε απώλεια της ακριβολογίας και του ρυθμού στον λόγο, ενώ η ακατάπαυστη επανάληψη συγκεκριμένων εκφράσεων αποδυναμώνει τη δυνατότητα περιγραφής πραγματικά ακραίων περιστατικών.
Ο Χρήστος Χωμενίδης συνέδεσε το πρόβλημα αυτό με τις χαμηλές αμοιβές των δημοσιογράφων, οι οποίες τους αναγκάζουν να αναζητούν πρόσθετες πηγές εισοδήματος, περιορίζοντας τον χρόνο για επιμόρφωση.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η κατάσταση στον έντυπο Τύπο παραμένει ποιοτικά καλύτερη, εκφράζοντας ωστόσο τον προβληματισμό του για τη συνεχή μείωση της κυκλοφορίας των εφημερίδων και τη συρρίκνωση των σημείων πώλησης, εκτιμώντας ότι η μορφή τους ενδέχεται να αλλάξει ριζικά τα επόμενα χρόνια.
Από την πλευρά του, ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Νίκος Ξυδάκης αναφέρθηκε στη διαχρονική προσφορά της ελληνικής γλώσσας και στον παιδευτικό ρόλο των εφημερίδων. Φέρνοντας ως παραδείγματα σπουδαίους λογοτέχνες όπως ο Άγγελος Τερζάκης και ο Μάριος Πλωρίτης, υπογράμμισε ότι οι μεγάλες εφημερίδες λειτούργησαν ιστορικά ως «σχολεία» που διαμόρφωσαν την πνευματική κατάρτιση των αναγνωστών και άνοιξαν ένα παράθυρο στον κόσμο.
Η εκπαιδευτική διάσταση και ο δημόσιος λόγος
Στην ενότητα για την ελληνική γλώσσα στον δημόσιο λόγο, η καθηγήτρια Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Νικολέττα Τσιτσανούδη-Μαλλίδη, επικεντρώθηκε στον ρόλο της εκπαίδευσης. Σημείωσε ότι η ευθύνη για την κατανόηση της γνώσης μέσα στην σχολική τάξη δεν πρέπει να μετακυλίεται αποκλειστικά στον μαθητή, αλλά να εξετάζεται και ο τρόπος με τον οποίο ο εκπαιδευτικός μεταδίδει το μάθημα.
Στη συζήτηση συμμετείχαν επίσης ο Γενικός Γραμματέας του ΕΔΟΕΑΠ Δημήτρης Κουμπιάς, ο συγγραφέας Νίκος Σαραντάκος, ο αναπληρωτής καθηγητής Θανάσης Σαμαράς, η δημοσιογράφος Σόνια Χαϊμαντά, ο δημοσιογράφος Δημήτρης Μανιατάκος, καθώς και η πρόεδρος της ελληνικής κοινότητας Τάραντα «Μαρία Κάλλας» Μαρία Γεωργοπούλου-Κούτρα.
Οι αγώνες της ομογένειας και τα ΜΜΕ της διασποράς
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη διατήρηση της ελληνικής γλώσσας εκτός συνόρων μέσα από τη θεματική για τα ομογενειακά Μέσα.
Εκπρόσωποι από την Αλεξάνδρεια, το Σίδνεϊ, τη Νέα Υόρκη, την Κωνσταντινούπολη και την DW μετέφεραν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Έλληνες δημοσιογράφοι στο εξωτερικό.
Ο πρόεδρος της Ένωσης Συντακτών Κύπρου Γιώργος Φράγκου, παραλληλίζοντας την Κύπρο με τη Σαμοθράκη ως δύο «εσχατιές του ελληνισμού», εξέφρασε την ανησυχία του για τη σταδιακή απώλεια της ποιότητας στον δημοσιογραφικό λόγο.
Στο τραπέζι των συζητήσεων και στις διαδικτυακές παρεμβάσεις συμμετείχαν η Δήμητρα Κυρανούδη και η Adelheid Feilcke (Deutsche Welle), ο Νίκος Μεγγρέλης (Νέο Φως Καΐρου), ο Γρηγόρης Χαλιακόπουλος (Αλεξανδρινός Ταχυδρόμος), ο Μανώλης Κωστίδης (ΣΚΑΪ Κωνσταντινούπολη), ο Μηνάς Βασιλειάδης (Απογευματινή Κωνσταντινούπολης), ο Δημήτρης Φιλιππίδης (Hellas FM Νέα Υόρκη), ο Παναγιώτης Σατζόγλου (Hellenic DNA Νέα Υόρκη), ο Ευθύμιος Καλλός (SBS Radio Σίδνεϊ) και ο Γιάννης Γιαγκίνης (Euronews).
Η σημασία της περιφερειακής ενημέρωσης
Η διοργάνωση του συνεδρίου στη Σαμοθράκη ανέδειξε την ανάγκη να μεταφερθεί ο διάλογος για την ενημέρωση στην περιφέρεια, αγγίζοντας καίρια ζητήματα όπως τα ακριτικά σχολεία, το δημογραφικό και η έγκυρη κάλυψη της περιβαλλοντικής κρίσης χωρίς κινδυνολογίες.
Το 19ο Δημοσιογραφικό Συνέδριο πραγματοποιείται με τη στήριξη της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης, της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και του Υφυπουργού Εσωτερικών (Τομέας Μακεδονίας και Θράκης), Κωνσταντίνου Γκιουλέκα, με τη συνδρομή των χορηγών που αναφέρονται στο υλικό της ΠΟΕΣΥ (AEGEAN, FAST FERRIES, ΕΡΤ, ΑΠΕ-ΜΠΕ, Ένωση Δημοτικών Ραδιοτηλεοπτικών Μέσων Ελλάδας).
• Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον Βασίλη Λωλίδη.
