Μια σκόπιμα λησμονημένη σελίδα της εικαστικής ιστορίας έρχεται στο φως μέσα από τη θεατρική παράσταση Άγνωστη καλλιτέχνης: Η Ήβη ήταν εδώ. Το έργο είναι αφιερωμένο στη ζωή και την πορεία της Ήβης Στάγκαλη, της Ελληνίδας ζωγράφου που γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1922 και είδε το όνομά της να διαγράφεται σταδιακά από την πολιτιστική μνήμη της πόλης μετά την απέλαση των Ελλήνων το 1964.
Η Στάγκαλη υπήρξε μαθήτρια του Τούρκου ζωγράφου Μεντρί Ραχμί Εϊγιούμπογλου στην Ακαδημία Καλών Τεχνών και ιδρυτικό μέλος της πρωτοποριακής εικαστικής ομάδας «Onlar grubu» («Ομάδα των Δέκα») από το 1947 έως το 1955. Παράλληλα, διαδραμάτισε κομβικό ρόλο στα καλλιτεχνικά δρώμενα της εποχής, εικονογραφώντας τις πρώτες τουρκικές εκδόσεις της Ιλιάδας του Ομήρου καθώς και πληθώρα άλλων βιβλίων.
Από τη διαγραφή στη λήθη
Όπως υπογραμμίζεται στην επίσημη παρουσίαση της παράστασης, «ορισμένες ιστορίες δεν χάνονται επειδή ξεχνιούνται, αλλά επειδή οδηγούνται σκόπιμα στη λήθη». Η περίπτωση της Στάγκαλη αποτυπώνει αυτήν ακριβώς την πραγματικότητα, καθώς τα γεγονότα του 1964 την περιθωριοποίησαν όχι μόνο από την πόλη όπου δημιουργούσε, αλλά και από την ίδια την ιστορία της τέχνης.
Η ένταξη της παραγωγής στο πρόγραμμα του 30ού Φεστιβάλ Θεάτρου Κωνσταντινούπολης, το οποίο διοργανώνει το Ίδρυμα Πολιτισμού και Τεχνών της Κωνσταντινούπολης (İKSV) από τις 22 Οκτωβρίου έως τις 3 Δεκεμβρίου, επιχειρεί την αποκατάσταση της καλλιτεχνικής της παρακαταθήκης.
Πρόγραμμα παραστάσεων σε Ελλάδα και Τουρκία
Η θεατρική διαδρομή της παραγωγής ξεκινά από την Ελλάδα πριν μεταφερθεί στην Τουρκία:
- Παγκόσμια πρεμιέρα (Πειραιάς): 20 Σεπτεμβρίου στην Κεντρική Σκηνή του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά, σε συνεργασία με το Goethe-Institut Athen.
- Εισαγωγική εκδήλωση: 22 Σεπτεμβρίου, με προγραμματισμένη συζήτηση για την παράσταση και τη διαδρομή της ζωγράφου.
- Παραστάσεις στην Κωνσταντινούπολη: 3 και 4 Νοεμβρίου στο Arter Karbon, καθώς και στις 17 Νοεμβρίου στο Κέντρο Όπερας και Τέχνης Leyla Gencer στο Μπακίρκιοϊ (Μακρυχώρι).
