Δεν κατάφερε με την πρώτη να περάσει σε σχολή θεάτρου. Χρόνια αργότερα όμως, είχε ήδη δημιουργήσει ένα δικό της καλλιτεχνικό είδος, στο οποίο το τραγούδι συναντά την ποίηση και τη θεατρική ερμηνεία, και είχε ιδρύσει στη Μόσχα το Θέατρο Μουσικής και Ποίησης.
Η (Γι)ελένα Καμπούροβα, Ελληνίδα στην καταγωγή από τα χωριά της Αζοφικής και μία από τις διακεκριμένες μορφές της σοβιετικής και ρωσικής σκηνής, κυνήγησε με πείσμα ένα όνειρο που αρχικά έμοιαζε να της κλείνει την πόρτα.
Η φωνή της ακούστηκε σε περισσότερες από εκατό κινηματογραφικές ταινίες και κινούμενα σχέδια, όμως η ίδια δεν έπαψε ποτέ να αναζητά τις ελληνικές ρίζες και τη μνήμη των προγόνων της στη Μαριούπολη.
Ο Μικρός Πρίγκιπας (1972)
«Είμαι Ελληνίδα και στην ταυτότητα και στην ψυχή»
Η Γιελένα Αντώνοβνα Καμπούροβα γεννήθηκε στις 11 Ιουλίου του 1940 στο Νοβοκούζνετσκ της Σιβηρίας – η οικογένειά της κατάγεται από τους Έλληνες του Αζόφ. Η ίδια διηγείται ότι με την έναρξη του πολέμου της Γερμανίας με τη Σοβιετική Ένωση, με τη μητέρα της, Λυδία Ζαχάροβα, της μετανάστευσαν στο Ντονέτσκ («Επειδή έχουμε ελληνικές ρίζες»), και εκεί έζησαν τρία χρόνια στο σπίτι της γιαγιάς της.
Αργότερα μετακόμισε στο Χμέλνιτσκ της Δυτικής Ουκρανίας, όπου πέρασε τα νεανικά της χρόνια. Έχει διηγηθεί σε συνέντευξή της ότι εκεί ζούσαν Ρώσοι, Ουκρανοί, Εβραίοι, Πολωνοί, αλλά η οικογένειά της ήταν «μάλλον οι μοναδικοί Έλληνες».
Οι γονείς της δεν της έχουν πει πολλά για τους προγόνους τους. Η ίδια προσπάθησε να μάθει την ιστορία του ελληνισμού της Αζοφικής μέσα από βιβλία.
Έχει δηλώσει σε μία συνέντευξη που παραχώρησε στον Έλληνα δημοσιογράφο της Ρωσίας Νίκο Σιδηρόπουλο: «Γεννήθηκα στη Ρωσία. Είμαι Ελληνίδα και στην αστυνομική ταυτότητα και στην ψυχή. Όλοι μου οι πρόγονοι από πλευράς της μητέρας και του πατέρα ζούσαν στα ελληνικά χωριά της Μαριούπολης. Όλα αυτά μου είναι πολύτιμα – η μνήμη των προγόνων μου».
Επίσης για τα προβλήματα της Ελλάδας έχει δηλώσει: «[…] Οι αγωνίες και οι ελπίδες των πολιτών της Ελλάδος, των Ελλήνων και των Ελληνίδων της Χερσονήσου [ενν. της Βαλκανικής], είναι και δικές μας αγωνίες και ελπίδες – των Ελλήνων της Ρωσίας και όλου του εξωτερικού. Διότι είμαστε ένας λαός – ένας ζωντανός οργανισμός, με κοινές χαρές και λύπες, γιορτές και επετείους. Θέλουμε πολύ –και πιστεύουμε– ότι η Ελλάδα μας θα ορθοποδήσει. Είμαστε έτοιμοι να την υπηρετήσουμε, ο καθένας στο βαθμό των δυνατοτήτων και δυνάμεών του, ανυστερόβουλα και με αγάπη».
Το όνειρο του θεάτρου που δεν εγκατέλειψε
Ενώ από μικρή ονειρευόταν να ασχοληθεί με την ηθοποιία, αρχικά δεν μπόρεσε να μπει σε κάποια σχολή θεάτρου. Το 1958 εισήχθη στην Τεχνολογική Σχολή Ελαφράς Βιομηχανίας του Κιέβου. Όμως, δεν παράτησε το όνειρό της και ασχολούνταν με το ερασιτεχνικό θέατρο.
Μετά το πρώτο πτυχίο, κατάφερε να μπει στην Κρατική Σχολή Τεχνών Σκηνής και Τσίρκου, απ’ όπου αποφοίτησε το 1965, ενώ αργότερα (το 1979 )αποφοίτησε από το Ρωσικό Ινστιτούτο Θεατρικής Τέχνης.
Από πολύ νωρίς, ήδη από σπουδάστρια της τέχνης της ηθοποιίας, έβρισκε τον εαυτό της να μην ικανοποιείται από τα συνηθισμένα. Αναζητούσε τη σκηνική έκφραση μέσα από το τραγούδι – το δικό της τραγούδι. Έτσι μαζί με την πιανίστρια και συνθέτιδα Λαρίσα Κρήτσκαγια έγραφε δικά της προγράμματα, τα οποία περιλαμβάνανε ποίηση, δική της αλλά και άλλων αξιόλογων στιχοπλόκων της εποχής.
Η Γιελένα Αντώνοβνα Καμπούροβα ερμηνεύει διασκευή του Ψαλμού 137
Το ταλέντο της ξεχώρισε πολύ γρήγορα –ακόμα απ’ όσους δεν ήταν κριτικοί τέχνης–, καθώς έκανε τη διαφορά σε μια εποχή που η μαζική διασκέδαση ακολουθούσε τυφλά το ρεύμα της ποπ. Η σκηνική της παρουσία ήταν κάτι το καινοφανές, καθώς ο μέσος θεατής έβλεπε μια «παράσταση», μια ερμηνεία πολύ διαφορετική από τα συνηθισμένα – η οποία άρεσε πολύ.
Πάνω στη σκηνή η Γιελένα Καμπούροβα μετέτρεπε πολύ γρήγορα την ερμηνεία του τραγουδιού σε μια μίνι παράσταση, η οποία δεν μπορούσε να κατηγοριοποιηθεί σε κάποιο από τα υπάρχοντα καλλιτεχνικά είδη.
Το «Θέατρο της ψυχής» και οι μεγάλες διακρίσεις
Τελικά το κορίτσι από την Σιβηρία, που δεν είχε καταφέρει να μπει με την πρώτη σε σχολή θεάτρου, ακολούθησε μια εντυπωσιακή καριέρα και καθιερώθηκε ως τραγουδίστρια του σοβιετικού κινηματογράφου και της τηλεόρασης. Η φωνή της σήμερα ακούγεται σε πάνω από εκατό ταινίες και κινούμενα σχέδια.
Από το 1989 μέχρι σήμερα συμμετέχει ενεργά στην οργανωμένη ελληνική ομογένεια.
Το 1991 η Γιελένα Καμπούροβα ίδρυσε και διευθύνει μέχρι σήμερα το Θέατρο Μουσικής και Ποίησης, με τη βοήθεια των συνεργατών της και αξιόλογων καλλιτεχνών της Ρωσίας.
Το 2017 στη Ρωσία κυκλοφόρησε ντοκιμαντέρ για τη ζωή της, με τίτλο Γιελένα Καμπούροβα. Το θέατρο της ψυχής μου. Το 2020 κυκλοφόρησε στα ρωσικά την αυτοβιογραφία της με τίτλο «Πολύ διαφορετικό τραγούδι». Εκτός του θεάτρου ασχολείται ενεργά με την προστασία των ζώων.
Έχει πολλές κρατικές διακρίσεις, μεταξύ των οποίων «Άξια Λαϊκή Ηθοποιός της Ρωσίας», το «Παράσημο Φιλίας και Σεβασμού», «Για την Ευποιία», ενώ το 2026 βραβεύτηκε σε ειδική τελετή στο Κρεμλίνο από τον πρόεδρο της Ρωσίας «Για την προσφορά στον Πολιτισμό και στις Τέχνες».
