Τη δέσμη νέων περιοριστικών μέτρων κατά της Ρωσίας που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συμπεριληφθεί στο 21ο πακέτο κυρώσεων, παρουσίασε σήμερα η πρόεδρός της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, με στόχο τη διατήρηση της οικονομικής πίεσης προς τη Μόσχα και τον περιορισμό της δυνατότητάς της να χρηματοδοτεί τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Όπως ανακοίνωσε η πρόεδρος της Επιτροπής, το νέο πακέτο επικεντρώνεται στους τομείς της ενέργειας, των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και των κρυπτονομισμάτων, του εμπορίου, καθώς και –για πρώτη φορά– στον τομέα της αλιείας.
Στον ενεργειακό τομέα, η Επιτροπή προτείνει την αναστολή –έως τον Ιανουάριο του επόμενου έτους– της αυτόματης προσαρμογής του ανώτατου ορίου τιμής στο ρωσικό πετρέλαιο, επικαλούμενη τις αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή και των προβλημάτων στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού. Σύμφωνα με την φον ντερ Λάιεν, η κίνηση αυτή αποσκοπεί στη σταθεροποίηση των αγορών, διατηρώντας παράλληλα την πίεση στα ρωσικά έσοδα.
Παράλληλα, η Επιτροπή προτείνει την επιβολή κυρώσεων σε ακόμη 30 πλοία του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» που χρησιμοποιείται για τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των στοχοποιημένων πλοίων σε πάνω από 660. Για πρώτη φορά, στο στόχαστρο τίθενται και πλοία ή εταιρείες που παρέχουν υποστηρικτικές υπηρεσίες στο στόλο αυτόν, όπως ανεφοδιασμό καυσίμων. Επιπλέον, προτείνονται μέτρα κατά λιμένων, αεροδρομίων και διυλιστηρίων που εμπλέκονται στη διακίνηση ή επεξεργασία ρωσικού πετρελαίου, καθώς και περιορισμοί στην πώληση δεξαμενόπλοιων υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς τη Ρωσία.
Στο χρηματοπιστωτικό πεδίο, η Επιτροπή εισηγείται την επέκταση των περιορισμών συναλλαγών σε 31 επιπλέον ρωσικές τράπεζες, καθώς και σε 20 τράπεζες, εταιρείες κρυπτονομισμάτων, πλατφόρμες και εμπόρους πετρελαίου τρίτων χωρών που, σύμφωνα με τις Βρυξέλλες, διευκολύνουν τη Ρωσία να παρακάμπτει τις κυρώσεις της Δύσης. Για πρώτη φορά προβλέπεται επίσης η δυνατότητα επιβολής πλήρους απαγόρευσης παροχής υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων από φορείς τρίτων χωρών, με την Κομισιόν να εκτιμά ότι το μέτρο θα λειτουργήσει αποτρεπτικά έναντι πλατφορμών που διευκολύνουν τη ρωσική πρόσβαση στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Στον τομέα του εμπορίου, προτείνονται νέοι περιορισμοί στις εξαγωγές τεχνολογιών και υλικών που χρησιμοποιούνται από τη ρωσική αμυντική βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένων μετάλλων και κραμάτων για την αεροδιαστημική και αμυντική παραγωγή. Ειδικά για τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drone), προβλέπονται απαγορεύσεις εξαγωγών σε εξοπλισμό υποστήριξης εδάφους, συστήματα παρεμβολών και συστήματα εκτόξευσης.
Παράλληλα, η Επιτροπή προτείνει νέες απαγορεύσεις εισαγωγών προϊόντων συνολικής αξίας περίπου 60 εκατ. ευρώ, μεταξύ των οποίων ορισμένα μέταλλα, μεταλλεύματα και ανταλλακτικά αυτοκινήτων, με στόχο την περαιτέρω απεξάρτηση της ευρωπαϊκής αγοράς από τις ρωσικές εισαγωγές.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται για πρώτη φορά στον τομέα της αλιείας. Η πρόταση προβλέπει σημαντικούς περιορισμούς στις εισαγωγές ορισμένων αλιευτικών προϊόντων και πλήρη απαγόρευση για άλλα, συμπεριλαμβανομένου του γάδου.
Τέλος, η φον Ντερ Λάιεν ανακοίνωσε ότι η Επιτροπή προτείνει την απαγόρευση εισόδου στην ΕΕ για πρόσωπα που έχουν υπηρετήσει στις ρωσικές ένοπλες δυνάμεις από την έναρξη της εισβολής στην Ουκρανία. «Η Ευρώπη πρέπει να παραμείνει κλειστή για όσους συμμετείχαν στην εισβολή κατά της Ουκρανίας», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Οι κυρώσεις της ΕΕ πλήττουν τη ρωσική οικονομία
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι «οι συνέπειες από τα πακέτα κυρώσεων φέρνουν αποτελέσματα» και οι κυρώσεις της ΕΕ συνεχίζουν να πλήττουν τη ρωσική οικονομία. Όπως σημείωσε, το κόστος του πολέμου για τη Ρωσία αυξάνεται καθημερινά και επιβαρύνει κυρίως τον ρωσικό πληθυσμό, ο οποίος «θρηνεί απώλειες» και αντιμετωπίζει επιδείνωση του βιοτικού επιπέδου, με πληθωρισμό κοντά στο 6% και επιτόκια στο 14,5%.
Σύμφωνα με την πρόεδρο της Κομισιόν, οι κυρώσεις «έχουν ουσιαστικά αποκόψει τη Ρωσία από τις διεθνείς κεφαλαιαγορές», η οικονομική ανάπτυξη επιβραδύνεται, τα δημοσιονομικά περιθώρια στενεύουν και τα έσοδα από την ενέργεια έχουν μειωθεί σημαντικά.
Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε επίσης την κλιμάκωση των ρωσικών επιθέσεων στην Ουκρανία, αλλά και τις παραβιάσεις ευρωπαϊκού εναέριου χώρου, κάνοντας λόγο για drone που έχουν εισέλθει σε περιοχές της Βαλτικής και κατά μήκος των ανατολικών συνόρων της ΕΕ. Αναφέρθηκε επίσης σε πρόσφατα περιστατικά, μεταξύ των οποίων η πτώση drone σε κατοικημένη πολυκατοικία στη Ρουμανία και η έκρηξη στο λιμάνι της Κωνστάντζας. «Κάποιοι το αποκαλούν κλιμάκωση της Ρωσίας. Εγώ το βλέπω διαφορετικά. Είναι απλώς αποτυχία», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι, τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής, «η Ρωσία έχει αποτύχει ξεκάθαρα να υποτάξει την Ουκρανία».
Συνεχιζόμενη στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε στη συνεχιζόμενη στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία, την οποία χαρακτήρισε «γενναίο γείτονα, εταίρο και μελλοντικό μέλος της ΕΕ». Όπως δήλωσε, χθες η ΕΕ διέθεσε σχεδόν 3 δισ. ευρώ από τον Μηχανισμό για την Ουκρανία, ενώ αναμένεται εντός του Ιουνίου η πρώτη εκταμίευση από το δάνειο, ύψους 90 δισ. ευρώ, προς το Κίεβο. Συνολικά, έως το τέλος του μήνα η ΕΕ θα έχει χορηγήσει 6 δισ. ευρώ για drone και πάνω από 3 δισ. ευρώ σε μακροοικονομική χρηματοδοτική στήριξη, με νέες εκταμιεύσεις να ακολουθούν το επόμενο διάστημα.
Η πρόεδρος της Επιτροπής ανακοίνωσε, τέλος, ότι τις επόμενες ημέρες η ΕΕ θα ανοίξει το πρώτο διαπραγματευτικό κεφάλαιο με την Ουκρανία και τη Μολδαβία, σηματοδοτώντας την έναρξη της επόμενης φάσης της ενταξιακής τους πορείας.
Τόνισε ότι η Ουκρανία σημειώνει «εξαιρετική πρόοδο» στις μεταρρυθμίσεις και στα προαπαιτούμενα και «τώρα είναι η ώρα να ανταποκριθούμε κι εμείς», σημειώνοντας ότι η «η Επιτροπή είναι πλήρως έτοιμη να στηρίξει την Ουκρανία στο δρόμο της προς την ΕΕ, εκεί όπου ανήκει».
