Ένα μαζικό κύμα παραπληροφόρησης σαρώνει το διαδίκτυο μετά την ένοπλη επίθεση στο γκαλά των ανταποκριτών του Λευκού Οίκου, με θεωρίες συνωμοσίας να αμφισβητούν ευθέως την πραγματικότητα του περιστατικού και να στοχοποιούν τον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ.
Παρά το γεγονός ότι ασκήθηκε δίωξη σε 31χρονο δάσκαλο Κόουλ Τόμας Άλεν για απόπειρα δολοφονίας –την τρίτη κατά του Αμερικανού προέδρου μέσα σε λιγότερο από δύο χρόνια–, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κυκλοφορούν μαζικά ισχυρισμοί ότι οι πυροβολισμοί ήταν «σκηνοθετημένοι».
Σύμφωνα με ανάλυση του Γαλλικού Πρακτορείου (AFP) και στοιχεία του οργανισμού NewsGuard, αναρτήσεις που προωθούν αυτή τη θεωρία συγκέντρωσαν περίπου 80 εκατομμύρια θεάσεις μόνο στην πλατφόρμα X μέσα σε δύο ημέρες.
Οι ίδιες αφηγήσεις δεν είναι καινούργιες. Αντίστοιχοι ισχυρισμοί είχαν διατυπωθεί και για τις δύο προηγούμενες επιθέσεις το 2024 –σε προεκλογική συγκέντρωση στην Πενσιλβάνια και σε γήπεδο γκολφ στη Φλόριντα–, ενισχύοντας ένα σταθερό μοτίβο συνωμοσιολογικού λόγου.
Το φαινόμενο «BlueAnon» και η διάχυση της αμφισβήτησης
Οι θεωρίες αυτές αποδίδονται σε μεγάλο βαθμό σε ένα ρεύμα που οι ερευνητές αποκαλούν «BlueAnon», ένα δίκτυο συνωμοσιολογικής σκέψης από το χώρο της αριστεράς, σε αντιστοιχία με το ακροδεξιό QAnon.
Όπως εξηγεί η αναλύτρια του NewsGuard Σοφία Ρούμπινσον, «δημοφιλείς αναρτήσεις υποστηρίζουν ότι οι επιθέσεις αποτελούν μέρος στρατηγικής του Τραμπ για να αποσπάσει συμπάθεια και να εκτρέψει την προσοχή από αρνητική δημοσιότητα».
Παράλληλα, σύμφωνα με το Institute for Strategic Dialogue, στη διάδοση αυτών των θεωριών συμμετείχαν και ξένα μέσα ενημέρωσης, κυρίως ρωσικά και ιρανικά, που προώθησαν εναλλακτικά σενάρια για το προφίλ του δράστη.
Όταν η συνωμοσιολογία γίνεται «mainstream»
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται σε έναν πολιτικό χώρο. Ακόμη και φιλοτραμπικοί κύκλοι και πρόσωπα του κινήματος MAGA είχαν στο παρελθόν υιοθετήσει ανάλογες θεωρίες, γεγονός που –σύμφωνα με τους ειδικούς– δείχνει ότι η συνωμοσιολογία διαπερνά πλέον οριζόντια το πολιτικό φάσμα.
Ο ερευνητής Μάικ Ρότσιλντ σημειώνει ότι τέτοια αφηγήματα κερδίζουν έδαφος σε περιόδους πολιτικής έντασης, όπως αυτή που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στο Ιράν και η αυξανόμενη κριτική προς τον Τραμπ, ακόμη και από πρώην συμμάχους του.
Την ίδια ώρα, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η αποδυνάμωση των μηχανισμών ελέγχου περιεχομένου στις πλατφόρμες επιτρέπει την ταχύτερη και ευρύτερη διάδοση ψευδών ειδήσεων, καθιστώντας την παραπληροφόρηση ιδιαιτέρως ανθεκτική και δύσκολα διαχειρίσιμη.
