Οι Ευρωπαίοι την αποκαλούσαν «Παρίσι του Λεβάντε» ή «μικρό Παρίσι της Ανατολής» και οι Τούρκοι «Άπιστη πόλη» ή «Σμύρνη, η πόλη των άπιστων». Για τον ελληνορθόδοξο πληθυσμό της πόλης η Σμύρνη ήταν τόσο ξεχωριστή που οι λέξεις δεν μπορούσαν να περιγράψουν τον βαθμό επίδρασης στις ζωές τους.
Στο πέρασμα των αιώνων η Σμύρνη έγινε πολιτικό, οικονομικό, εμπορικό και πνευματικό κέντρο της Μικρασίας. Ιδιαίτερος ήταν ο ρόλος της και στην Ελληνική Επανάσταση του 1821.
Την περίοδο 1821-1829 η Σμύρνη εμπλέκεται στην Επανάσταση με έντονο τρόπο, γεγονός που επιβεβαιώνεται από επίσημα βρετανικά αρχεία και τον ευρωπαϊκό Τύπο.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν σε εκδήλωση της ΕΣΤΙΑΣ Νέας Σμύρνης για τον εορτασμό της επετείου της Εθνικής Παλιγγενεσίας, από τον καθηγητή Φιλοσοφίας Δικαίου και Θεωρίας Θεσμών του ΕΚΠΑ Αριστείδη Χατζή.
Στην εξαιρετικά ενδιαφέρουσα διάλεξή του με θέμα Η Σμύρνη στην Επανάσταση: Ευρήματα από τον Ευρωπαϊκό Τύπο και τα Βρετανικά Αρχεία ανέδειξε άγνωστες πτυχές της εμπλοκής της Σμύρνης στην Ελληνική Επανάσταση (1821-1829), φωτίζοντας τον ρόλο της πόλης, των κατοίκων της, των προξενικών αρχών, της Levant Company, καθώς και ζητήματα που αφορούν τους πρόσφυγες, το εμπόριο και τις επαφές με τους επαναστάτες.
Η παρουσίαση βασίστηκε σε εκτενή έρευνα σε σημαντικά βρετανικά αρχεία (υπουργείο Εξωτερικών, υπουργείο Αποικιών, υπουργείο Ναυτικών), στη Βρετανική Βιβλιοθήκη και στον ευρωπαϊκό Τύπο της εποχής, προσφέροντας μια νέα, διευρυμένη οπτική για τη θέση της Σμύρνης στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Νωρίτερα η Μικτή Χορωδία της ΕΣΤΙΑΣ Νέας Σμύρνης είχε παρουσιάσει τραγούδια εμπνευσμένα από την Ελληνική Επανάσταση, σε χορωδιακές διασκευές του μαέστρου Άγγελου Βελεγράκη, ο οποίος συνόδευσε και στο πιάνο.
Τον ομιλητή, τη χορωδία και το κοινό χαιρέτισε η πρόεδρος της ΕΣΤΙΑΣ Αναστασία Καψή-Παπαδάτου.
