Αν και αυτός ο τύπος δεν είναι από εκείνους που άφησαν τη σφραγίδα τους στον πολιτισμό και την παράδοση του Πόντου, ούτε και έχει συνδεθεί με κάποιο σπουδαίο γεγονός, η ύπαρξή του είναι γνωστή και αποτελεί μια ιστορική αλήθεια από την Τραπεζούντα.
Ο λόγος για τον Θόδωρον, γνωστό ως «Ο Πέντε-Πέντες», που κανείς ποτέ δεν τον είδε κατσουφιασμένο ή θυμωμένο.
Για τον Θόδωρον –μάλλον αυτό ήταν το όνομά του– είχε γράψει αρκετές φορές στο λαογραφικό περιοδικό Ποντιακή Εστία ο Φίλων Κτενίδης. Ευτράπελα και κάποιες από τις περιπέτειές του μαθαίνουμε και από άλλους συγγραφείς. Η ιστορία που ακολουθεί βρίσκεται στη συλλογή του Ξεν. Λυπηρίδη και δημοσιεύτηκε, το1950, στο τέταρτο τεύχος του περιοδικού Ποντιακή Εστία.
≈
Έναν ημέραν έρθεν ο Θόδωρον ο Πέντε-Πέντες, σο μαγαζί μ’. Εκέρασα τον έναν τζάϊ κ’ επεκεί εσκώθεν επήγεν αντίκρυ σον Πεσίμ-εφέντην τον Παμπουκτζήν, εστάθεν σο μαγαζίν ατ’ εμπροστά, κ’ ερωτά τον: «Νέπε Άλη-Άλη, (ούλ’τς τοι Τουρκ’ς Αλή έλεγεν) μολλά σενή γουτζ’ γουτζ εττή, σενή φάτο, μολλά φάτο;».
Εγώ αντίκρυ έκ’σα ντο είπεν. Ο Πεσίμ-εφέντης κάτ’ εσέζεψεν. Άμα καλά κ’ εσέβεν απέσ’. Κουΐζ’ εμέν κ’ ερωτά με: «Πού νε τίγιορ· αούτος ντο λέει».
«Χάσον-ατον, τον ζαβζακ, ζαντός εν», είπα εγώ. Ατός άμα, ο Πεσίμ-εφέντης, οπίσ’ κ’ εστάθεν. «Αλλαχούν σεβέρσεν θα λες μ’ ατό» είπεν.
Ντο ν’ εφτάγω. Εξήγησα το κει: «Ερώτα σε, είπαν τον, όνταν ο μολλάς εποίκε σε σιουνέτ, το πετσίν ντ’ εκόπεν ο μολλάς μη έφαγεν ατο, γιόκσαμ εσέν εφάι σεν ατο».
Εκοκκινίασεν ο Πεσίμ-εφέντης, εβλαστήμεσεν ατον και ερρούξεν απ’ οπίσ’ ατ.
Ο Θόδωρον, άμαν, τ’ ομμάτα τ’ έπαιζαν. Αμάν εκατέβεν σο Τζαρσή τζαμησή και σ’ Ορτάσαραϊ επήρεν σολούχ! Έναν εβδομάδαν σο μαγαζίν κ’ εφάνθεν…
