Δημοσιονομική «βόμβα» που μπορεί ξεπερνάει τα 4 δισ. ευρώ κρύβουν η Πρότυπη Δίκη για τον 13ο και τον 14ο μισθό, αλλά και οι ομαδικές αγωγές για επαναφορά 13ης και 14ης σύνταξης.
Δεν είναι μόνο η δαπάνη που υπολογίζεται στο 1,6-1,7 δισ. ευρώ εάν η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου δικαιώσει την προσφυγή της ΑΔΕΔΥ για τον 13ο και τον 14ο μισθό στον δημόσιο τομέα.
Επιπρόσθετα, έρχεται και η 13η και η 14η σύνταξη για την επαναφορά των οποίων το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων (ΕΝΔΙΣΥ) μόλις χθες προέτρεψε να κατατεθούν μαζικές αγωγές. Στο ενδεχόμενο αυτό τα αρμόδια δικαστήρια θα πρέπει να λάβουν υπόψη τους την όποια απόφαση του ΣτΕ για τους μισθούς στο Δημόσιο, ώστε να αποφανθούν αναλόγως.
Άρα, υπάρχει ο κίνδυνος δημοσιονομικά να εκτοξευθεί το συνολικό κόστος στα επίπεδα των 3,5-4 δισ. ευρώ, συνολικά για τις εν λόγω παροχές.
Πιθανές εκπλήξεις
Βέβαια, η όποια απόφαση του ΣτΕ μπορεί να κρύβει εκπλήξεις, καθώς:
• Στην περίπτωση που θα προκριθεί η λύση της καταβολής επιδόματος τότε η επιβάρυνση για τα δημόσια ταμεία υπολογίζεται ότι θα είναι αισθητά μικρότερη (350-400 εκατ. ευρώ). Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο καλύπτεται εν μέρει και η 13η και η 14η σύνταξη, αφού ήδη ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει προαναγγείλει την καταβολή επιδόματος για χαμηλοσυνταξιούχους (250 ευρώ), που θα πραγματοποιηθεί τον ερχόμενο Νοέμβριο.
• Το ΣτΕ μπορεί να λειτουργήσει δεσμευτικά ως προς την κυβέρνηση μόνο εάν αποφασίσει ξεκάθαρα την ολική επαναφορά του 13ου και του 14ου μισθού και καθορίσει με ακρίβεια το ύψος τους.
• Εάν προκριθεί η λύση της επαναφοράς των δύο μισθών χωρίς ακριβή καθορισμό τους, τότε μένει ανοιχτό το πεδίο για την κυβέρνηση, ώστε να οριοθετήσει τη σταδιακή επανέναρξη της διαδικασίας. Επίσης, είναι πιθανό να οριστεί και πλαφόν ως προς το ποσό που θα καταβάλλεται. Έτσι, αυτόματα η δημοσιονομική επιβάρυνση γίνεται μικρότερη και επιμερίζεται σε χρονικό βάθος μεγαλύτερο, ανάλογα με το πότε θα αποφασίσει το Οικονομικό Επιτελείο να οριστικοποιηθεί η διαδικασία (π.χ. σε βάθος διετίας).
Ο στόχος
Συνδικαλιστικές πηγές επιμένουν ότι είναι σημαντικό πως ανοίγει η συζήτηση για τον 13ο και τον 14ο μισθό και μάλιστα με επίσημο τρόπο. Ο στόχος που έχει τεθεί είναι από την απόφαση που θα προκύψει και η οποία δεν αναμένεται να γνωστοποιηθεί πριν από το τέλος του τρέχοντος έτους, να αναγκαστεί η κυβέρνηση να ορίσει χρονοδιάγραμμα επαναφοράς.
Διαφορετικά θα βρεθεί εκτεθειμένη σε χιλιάδες δημόσιους υπαλλήλους και σε μια περίοδο που χρονολογικά θα πλησιάζουν οι βουλευτικές εκλογές που πρέπει να διεξαχθούν έως το καλοκαίρι του 2027, το αργότερο.
Τι θα γίνει με τις συντάξεις
Την ίδια στιγμή το Ενιαίο Δίκτυο των Συνταξιούχων επαναφέρει το ζήτημα της 13ης και της 14ης σύνταξης, καλώντας τα 2,5 εκατ. των συνταξιούχων να καταθέσουν ατομικές ή ομαδικές αγωγές για το θέμα.
Μάλιστα και το ΕΝΔΙΣΥ γνωστοποίησε ότι θα προσφύγει με τη σειρά του στο ΣτΕ για να επανέλθουν η 13η και η 14η σύνταξη στον ιδιωτικό τομέα, αλλά και στο Ελεγκτικό Συνέδριο για να συμβεί κάτι αντίστοιχο για το δημόσιο τομέα.
Όπως τονίζεται, οι αγωγές κρίνονται αναγκαίες, ώστε να μην χαθεί το δικαίωμα να αναζητηθούν αναδρομικά ποσά της διεκδίκησης.
Με τον τρόπο αυτό εκτιμάται ότι πιέζεται ακόμα περισσότερο η κυβέρνηση, ώστε να ικανοποιήσει το αίτημα των συνταξιούχων πριν φτάσει η υπόθεση στα ανώτατα δικαστήρια. Στην περίπτωση μάλιστα που έχει προκύψει θετική απόφαση για τον 13ο και τον 14ο μισθό, τότε η πίεση προς την κυβέρνηση θα γίνει ακόμα μεγαλύτερη από τους συνταξιούχους, που συν τοις άλλοις, αποτελούν και ένα δυναμικό κοινό που συμμετέχει ενεργά σε όλες τις εκλογικές αναμετρήσεις.
Μόνο τυχαίο δεν πρέπει να θεωρηθεί το γεγονός ότι το ΕΝΔΙΣΥ, αφού επιρρίπτει ευθύνες στην κυβέρνηση και προσωπικά στον πρωθυπουργό για τη δυσμενή κατάσταση στην οποία έχουν περιέλθει οι συνταξιούχοι, υπογραμμίζει πως το 2019 είχε επανέλθει η 13η σύνταξη από την προηγούμενη κυβέρνηση. Τότε είχε προϋπολογιστεί ετήσια δαπάνη για την συγκεκριμένη παροχή ύψους 1,1 δισ. ευρώ.
Με δεδομένο ότι από τότε παρήλθαν έξι συναπτά έτη και η εν λόγω απόφαση καταργήθηκε από τη σημερινή κυβέρνηση, γίνεται λόγος για επιβάρυνση που μόνο εξ αυτής της αφορμής φτάνει στα 6,6 δισ. ευρώ.
Τα κονδύλια
Επίσης, το Δίκτυο αναφέρεται και στα κονδύλια που θεωρεί πως υπάρχουν για την συγκεκριμένη επαναφορά της 13ης και της 14ης σύνταξης, επισημαίνοντας τα διαδοχικές υπερπλεονάσματα που καταγράφει η ελληνική οικονομία (11,5 δισ. ευρώ το 2024 και 5,1 δισ. ευρώ το α’ τετράμηνο του 2025).
Υπενθυμίζεται ότι τόσο ο 13ος και ο 14ος μισθός στο δημόσιο τομέα, όσο και η 13η και η 14η σύνταξη, καταργήθηκαν κατά τη μνημονιακή περίοδο πριν από 13 έτη, ως αποτέλεσμα των παρεμβάσεων που έγιναν τότε, για τη διάσωση της ελληνικής οικονομίας, λόγω βαθιάς οικονομικής κρίσης.
