Βλαδίμηρος Τριανταφύλλοβ του Κυριάκου και της Αναστασίας Τριανταφυλλίδη. Ένας Έλληνας του Πόντου που έμελλε να σφραγίσει την Ιστορία της Ρωσίας και να γίνει σημείο αναφοράς, όχι μόνο στην εποχή του αλλά μέχρι και σήμερα, για τη βαθιά γνώση του γύρω από την τέχνη του πολέμου!
Ο στρατιωτικός-σύμβολο της Σοβιετικής Ένωσης, που γεννήθηκε το 1894 στο χωριό Μαγκαράτζι Κυβερνείου του Καρς από γονείς με καταγωγή από την Τσάλκα της Γεωργίας και την Αργυρούπολη του Πόντου, αν και άφησε την τελευταία του πνοή το 1931 σε ηλικίας μόλις 37 ετών, συνδέεται με την 9η Μαΐου 1945, την ημέρα που συμβολίζει τη νίκη κατά του φασισμού και το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου στην Ευρώπη.
Όπως χαρακτηριστικά είχε πει και γράψει ο θρυλικός στρατάρχης Ζούκοφ «η ΕΣΣΔ του χρωστούσε την πρωτοπορία της στον πιο καίριο τομέα, στις μηχανοκίνητες στρατιωτικές μονάδες, παραμονές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου».
Το χωριό του ήταν κεφαλοχώρι και απείχε μόλις 7 χλμ από το Καρς. Ήταν από τα χωριά του Κυβερνείου του Καρς των οποίων όλοι οι κάτοικοι ήρθαν στην Ελλάδα κατά την Ανταλλαγή των πληθυσμών, το 1922. Ενώ η οικογένειά του ήρθε στην Ελλάδα ο ίδιος παρέμεινε στη Ρωσία όπου η καριέρα του στον ρωσικό στρατό είχε ήδη αρχίσει να αποδίδει καρπούς και να γίνεται γνωστός για τα επιτεύγματά του.
πρόσφυγας στην Ελλάδα το 1922 (πηγή: Αρχείο Ηλία Τριανταφυλλίδη,
ανιψιού του Τριανταφύλλοβ)
Όπως είχε δηλώσει πριν από μερικά χρόνια ο ανιψιός του φιλόλογος καθηγητής Ηλίας Τριανταφυλλίδης, από τη Βέροια, στη δημοσιογράφο Δήμητρα Σμυρνή και το faretra.info, «οι Ρώσοι βιογράφοι του λένε πως δεν είχε χάσει καμία αναμέτρηση»!
Το στρατιωτικό του προφίλ ήταν πραγματικά αξιοζήλευτο για την εποχή. Η ευφυΐα φαινόταν όχι μόνο στο πεδίο της μάχης αλλά και θεωρητικό επίπεδο.
Στα έργα του, με κορυφαίο το βιβλίο Ο χαρακτήρας των επιχειρήσεων των σύγχρονων στρατιών, εξετάζει την ανάπτυξη των στρατιών μετά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο και επεξεργάζεται θέσεις για το χαρακτήρα της προετοιμασίας και της διεξαγωγής μελλοντικών πολέμων και επιχειρήσεων.
Χαρακτηριστικό είναι, σύμφωνα με τον Ηλία Τριανταφυλλίδη, πως στη σελίδα 164 του Α’ τόμου του βιβλίου Ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος, του υπουργείου Άμυνας της ΕΣΣΔ, αναφέρεται πως «Μεγάλη κατάκτηση της σοβιετικής στρατηγικής ήταν η μελέτη και η θεμελίωση της επιστημονικής θεωρίας για την επιθετική και αμυντική σε βάθος επιχείρηση ομάδας στρατιών και στρατιάς. Τις βάσεις της θεωρίας αυτής τις έθεσε ο Β. Κ. Τριανταφύλλοβ».
Οξυδερκής και γεννημένος στρατιώτης
Εντύπωση προκαλεί το στρατιωτικό βιογραφικό του που φιλοξενείται στο βιβλίο Ζέλετσα Κυβερνείου Καρς Καυκάσου, του Κωνσταντίνου Παυλίδη. Σε κείμενο που υπογράφει ο Νίκος Κωνσταντινίδης και αναφέρεται ως πηγή το βιβλίο Ονομαστοί Έλληνες στις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης τον 20ό αιώνα, του καθηγητή Πανεπιστημίου Θεοχάρη Χ. Κεσσίδη, ξεδιπλώνεται μόνο ένα μέρος της προσωπικότητας αυτού του σπουδαίου Έλληνα του Πόντου.
«Ο Βλαδίμηρος Τριανταφύλλοβ το 1914 στάλθηκε στη 2η Σχολή Ανθυπολοχαγών της Μόσχας, την οποία τελείωσε τον Νοέμβρη του 1915. Ύστερα από δύο χρόνια με τον βαθμό του λοχαγού διοικεί τάγμα στο Νοτιοδυτικό Μέτωπο.
»Τραυματίστηκε τρεις φορές και για την ανδρεία του έλαβε 5 παράσημα πολέμου. Μετά τη Φεβρουαριανή Επανάσταση (1917) γράφεται στο κόμμα των Εσέρων (σοσιαλιστών επαναστατών), μεγάλο πολιτικό κόμμα της Ρωσίας (1901-1921), στο οποίο ανήκαν εκπρόσωποι της διανόησης, των αγροτών και των εργατών.
»Κατά την περίοδο κατάληψης της εξουσίας από τους Μπολσεβίκους, τον Οκτώβριο του 1917, η στρατιωτική επιτροπή του συντάγματος αναδιοργανώθηκε σε Στρατιωτική Επαναστατική Επιτροπή (ΣΕΕ). Το τάγμα όπου δρούσαν από κοινού ριζοσπάστες εσέροι και μπολσεβίκοι, εξέλεξε τον αριστερό εσέρο Τριανταφύλλοβ διοικητή του συντάγματος και κατόπιν διοικητή της 7ης στρατιάς.
»Το καλοκαίρι του 1918 καλείται στον Κόκκινο Στρατό, όπου διοικεί λόχο και κατόπιν τάγμα μαθητών της στρατιωτικής σχολής πεζικού στο Ασάτοβο. Μετά την εξέγερση των αριστερών εσέρων κατά της σοβιετικής εξουσίας, ο Τριανταφύλλοβ διέκοψε τη σχέση του με τους εσέρους, και το 1919 γράφτηκε στο κομμουνιστικό κόμμα. Τον Σεπτέμβριο του 1919 γράφτηκε σπουδαστής στην Ακαδημία του Γενικού Επιτελείου. Όπως κι άλλοι σπουδαστές, συνδύαζε τις σπουδές με τη συμμετοχή στις μάχες.
Διοικώντας σύνταγμα, ταξιαρχία και εργαζόμενος στα επιτελεία, πολέμησε στο Νότιο και Νοτιοδυτικό Μέτωπο και για τον ηρωισμό του τού απονεμήθηκε το παράσημο της Κόκκινης Στρατιάς.
»Μετά τη λήξη του εμφυλίου πολέμου και τη λαμπρή ολοκλήρωση των σπουδών στην Ακαδημία του Γενικού Επιτελείου (1923), ο Τριανταφύλλοβ στάλθηκε στο επιτελείο της Εργατοαγροτικής Κόκκινης Στρατιάς (ΕΑΚΣ), όπου σημείωσε σημαντικές επιτυχίες στην υπηρεσία: Τον Απρίλιο του 1924 διορίζεται τμηματάρχης της διεύθυνσης επιχειρήσεων του Επιτελείου, ενώ τον Σεπτέμβριο του 1925 αναλαμβάνει τη θέση του διευθυντή της διεύθυνσης επιχειρήσεων.
»Η καριέρα του εξελίχθηκε όχι μόνον χάρη στις προσωπικές αρετές του, αλλά και λόγω σειράς περιστάσεων, μεταξύ τους και οι ανάγκες της στρατιωτικής μεταρρύθμισης με το πέρασμα στην ειρηνική εργασία. Θα προσθέσουμε ότι στη δεκαετία του ’20 και στις αρχές της δεκαετίας του ’30 η υπαγωγή του στο λεγόμενο μη γηγενές έθνος δεν αποτελούσε εμπόδιο για την προαγωγή του στην υπηρεσία, όπως συνέβη αργότερα, όταν στο κατώφλι της στρατιωτικής καριέρας για ορισμένους εκπροσώπους εθνικών μειονοτήτων, ειδικότερα των Ελλήνων, μπορούσε να είναι ο βαθμός του συνταγματάρχη.
»Κατά την περίοδο πραγματοποίησης των στρατιωτικών μεταρρυθμίσεων ο Τριανταφύλλοβ βρισκόταν δίπλα στους Μ. Φρούντζε και Μ. Τουχατσέφσκι στη διεύθυνση της στρατιωτικής οικοδόμησης. Τον Οκτώβριο του 1928 διορίζεται αναπληρωτής επιτελάρχης της ΕΑΚΣ.
»Το ταλαντούχο επιτελικό στέλεχος συνδύαζε με επιτυχία την πρακτική δραστηριότητα με την επιστημονική – ερευνητική εργασία. Το 1929, ζωηρή ζήτηση προκάλεσε το βιβλίο του Τριανταφύλλοβ Ο χαρακτήρας των επιχειρήσεων των σύγχρονων στρατιών. Σύμφωνα με τον στρατάρχη Γκ. Κ. Ζούκοφ, αυτό έγινε πολύ δημοφιλές. Στο βιβλίο διατυπώνονται τολμηρές και βαθυστόχαστες απόψεις για την κατάσταση και τις πρακτικές ανάπτυξης του στρατού εκείνης της εποχής, διαγράφονται οι βασικές οδοί του τεχνικού εξοπλισμού και της συγκρότησής του: Ειδικότερα, ο συγγραφέας προέβλεπε ότι τα άρματα μάχης αποτελούν ένα από τα ισχυρότερα επιθετικά μέσα για τον μελλοντικό πόλεμο. Το κεφαλαιώδες επιστημονικό έργο του Τριανταφυλλίδη έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επιχειρησιακή προετοιμασία των διοικητικών στελεχών του Κόκκινου Στρατού, ιδίως των ανωτάτων στελεχών.
Ο Τριανταφύλλοβ ήταν αντίπαλος της πολιτικοποίησης της στρατιωτικής θεωρίας.
»Χαρακτηριστικό για την πολεμική του σκέψη ήταν ο πραγματισμός, η ευελιξία και η αντικειμενικότητα. Στον τομέα των κανόνων των στρατιωτικών – τακτικών μεθόδων, υπήρξε ρηξικέλευθος.
»Ο Τριανταφύλλοβ ήταν φίλος με τον στρατάρχη Τουχατσέφσκι. Τους ένωνε η αναζήτηση του νέου και η ικανότητα να ενθαρρύνουν τις πολεμικές καινοτομίες. Είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι ο Τριανταφύλλοβ κάλεσε στη Μόσχα τον Α. Μ. Βασιλιέφσκι, όπου και άρχισε η σπουδαία στρατιωτική σταδιοδρομία του.
»Η ζωή του Τριανταφύλλοβ κόπηκε απότομα. Σκοτώθηκε κατά την άσκηση υπηρεσιακών καθηκόντων στις 12 Ιουλίου 1931. Σε νεκρολογία του αναφερόταν ότι η ιστορία του Κόκκινου Στρατού θα είναι γεμάτη με εκατοντάδες σελίδες για τον Βλαδίμηρο Κυριάκοβιτς (Τριανταφύλλοβ), οι σύντροφοι του οποίου θα γράψουν πολλά διδακτικά πράγματα για τις εργασίες και τις ιδέες του. Αυτό, όμως, δεν συνέβη. Η στενή του σχέση με τον Τουχατσέφσκι, που εκτελέστηκε το 1937, αποτέλεσε την αιτία να λησμονηθεί για πολλά χρόνια το όνειρο του Τριανταφύλλοβ, του ανθρώπου στον οποίο το χάρισμα του θεωρητικού συνδυαζόταν με το ταλέντο του οργανωτή και πρακτικού. Μόλις τη δεκαετία του ’60 άρχισαν να τον αναφέρουν στα απομνημονεύματά τους οι Γκ. Κ. Ζούκοφ, Α.Μ. Βασιλιέφσκι, Μ.Β. Ζαχάροβ κ.ά.
»Τα δέοντα στον Τριανταφύλλοβ απέδωσε ο πολεμικός ιστορικός Α. Β. Γκόλουμπιεβ στο άρθρο του Ένας διάσημος σοβιετικός θεωρητικός, που δημοσιεύτηκε στο στρατιωτικοϊστορικό περιοδικό (Βοέννο-ιστορίτσεσκι Ζουρνάλ, 1968, τ. 3). Στο άρθρο αναφερόταν ότι ο Τριανταφύλλοβ υπήρξε ένας από τους πρώτους μορφωμένους σοβιετικούς πολεμικούς συγγραφείς, ο οποίος επεξεργάσθηκε τις αφετηριακές θέσεις του χαρακτήρα της προπαρασκευής και διεξαγωγής ενός μελλοντικού πολέμου, αποκάλυψε τις πιθανές ιδιαιτερότητες της αρχικής του περιόδου και κατέδειξε τις νέες δυνατότητες της
στρατηγικής και επιχειρησιακής καθοδήγησης σε συνάρτηση με την ανάπτυξη της πολεμικής τέχνης.
»Σήμερα όλοι αναγνωρίζουν τη μεγάλη υπηρεσία του Τριανταφύλλοβ στην επεξεργασία της πρωτοπόρας πολεμικής θεωρίας, η οποία άντεξε στη δοκιμασία του χρόνου και
εμπλουτίσθηκε στη φωτιά του Μεγάλου Πατριωτικού Πολέμου 1941-45.
»Η τεφροδόχος του είναι θαμμένη στο τείχος του Κρεμλίνου.»
Ο Βλαδίμηρος Τριανταφύλλοβ είναι ο μόνος μη Σοβιετικός που αναπαύεται στη Νεκρόπολη του Τείχους του Κρεμλίνου!
Η οδός Τριανταφύλλοβ στο Βλαδικαυκάζ
Σήμερα στο Βλαδικαυκάζ υπάρχει δρόμος αφιερωμένος στον σπουδαίο αυτόν Έλληνα του Πόντου. Η οδός Τριανταφύλλοβ (ούλιτσα Τριανταφύλλοβα) είναι από τους πιο σημαντικούς δρόμους της πόλης για τους Έλληνες πρόσφυγες του Κυβερνείου του Καρς που εγκαταστάθηκαν εκεί.
«Ο δρόμος βρισκόταν κοντά στον ποταμό Τέρεκ, στους στρατώνες της πρώτης αναγκαστικής εγκατάστασης των προσφύγων και κοντά στην παλιά ελληνική εκκλησία και σημερινό ελληνικό σύλλογο. Η τότε οδός Τενγκίνσκαγια συνδέθηκε με τις προσπάθειες των Ελλήνων να φτιάξουν τη ζωή τους και μαζί να τη μετατρέψουν από δρόμο με παράγκες, σε μια από τις κεντρικότερες της πόλης. Έτσι, όταν το 1931 μαθεύτηκε ο θάνατος του συμπατριώτη των Ελλήνων του Καρς και αξιωματικού του Ρωσικού Στρατού Βλαδίμηρου Τριανταφύλλοβ, αποφασίστηκε η μετονομασία του δρόμου από Τενγκίνσκαγια σε Τριανταφύλλοβ, μια απόφαση που υλοποιήθηκε το 1932», σημειώνει ο Κωνσταντίνος Παυλίδης στο βιβλίο για τη γενέτειρα της οικογένειάς του, τη Ζέλετσα.
Πηγές
