Τη μνήμη και την αντίληψη ανθρώπων με ήπια νοητική διαταραχή φαίνεται πως μπορεί να βελτιώσει η άσκηση με εκμάθηση των αρχαίων ελληνικών. Στο συμπέρασμα αυτό οδηγούν τα αποτελέσματα πιλοτικής μελέτης (2020-2024) που πραγματοποιήθηκε στο Κέντρο Ημέρας «Αγία Ελένη» της Ελληνικής Εταιρείας Νόσου Alzheimer και Συγγενών Διαταραχών.
«Η επιλογή των Αρχαίων Ελληνικών», εξηγεί η φιλόλογος-ψυχολόγος της Ελληνικής Εταιρείας Νόσου Alzheimer και Συγγενών Διαταραχών Ράνια Χατζηρούμπη, «έγινε με γνώμονα το ότι πρόκειται για μία γλώσσα με στοιχεία η εκμάθηση των οποίων αποτελεί σπουδαία διανοητική άσκηση (πλούσιο λεξιλόγιο, κανόνες που απαιτούν μάθηση, συντακτική δομή η οποία προσομοιάζει σε αλγεβρική εξίσωση). Επιπλέον, τα κείμενα είναι πλούσια σε ανθρωπιστικά νοήματα και ηθικές αξίες, μας φέρνουν σε επαφή με τις ρίζες μας, κάτι το οποίο είναι σημαντικό στην αίσθηση της ταυτότητας.»
Η έρευνα στην οποία συμμετείχαν δύο ομάδες μία πειραματική έρευνας και μία ελέγχου, πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο ενός δομημένου προγράμματος νοητικής ενδυνάμωσης (μη φαρμακευτική παρέμβαση), το οποίο απευθύνεται σε άτομα με διάγνωση ήπιας νοητικής διαταραχής. Όπως δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Ράνια Χατζηρούμπη τα άτομα της πειραματικής ομάδας (7 άτομα) παρακολούθησαν 24 ωριαίες συνεδρίες για διάστημα 6 μηνών το καθένα, ενώ τα άτομα της ομάδας ελέγχου (13) δεν παρακολούθησαν καμία παρέμβαση.
Μετά την παρέμβαση οι συμμετέχοντες στην πειραματική ομάδα βελτίωσαν την ικανότητα κωδικοποίησης και συγκράτησης νέων λεκτικών πληροφοριών (λεκτική επεισοδιακή μνήμη).
Συγκρίνοντας τις επιδόσεις των συμμετεχόντων στην πειραματική ομάδα πριν και μετά την παρέμβαση, φάνηκε πως βελτίωσαν τις επιδόσεις στην εργαζόμενη μνήμη, την οπτικοχωρική αντίληψη και την ικανότητα κωδικοποίησης και συγκράτησης νέων οπτικών πληροφοριών (οπτική επεισοδιακή μνήμη). Η ομάδα ελέγχου σημείωσε επιδείνωση στην οπτική επεισοδιακή μνήμη, 6 μήνες μετά την αρχική εξέταση.
Το πρόγραμμα αυτό εφαρμόζεται από το 2020 στο Κέντρο Ημέρας «Αγία Ελένη» και συνεχίζεται ακόμη, και απευθύνεται σε άτομα με επίπεδο εκπαίδευσης 12 ετών και άνω ενώ. Τα υλικά που απαιτούνται για την εφαρμογή του είναι κείμενα σε έντυπη μορφή έως 2 σελίδες, ευανάγνωστα και προσαρμοσμένα στο μορφωτικό επίπεδο των συμμετεχόντων.
Στόχος των ασκήσεων είναι η ενδυνάμωση της εργαζόμενης μνήμης, της άμεσης και καθυστερημένης μνημονικής ανάκλησης, της λεκτικής ευχέρειας, της προσοχής, της αφαιρετικής σκέψης και κριτικής ικανότητας.
Απώτερος στόχος της είναι η μεταβίβαση της ωφέλειας στην καθημερινή λειτουργικότητα.
Για τη διενέργεια της έρευνας συνεργάστηκαν η Ράνια Χατζηρούμπη, η ψυχολόγος Έλενα Πόπτση και η νευρολόγος-ψυχίατρος, ομότιμη καθηγήτρια ΑΠΘ Μάγδα Τσολάκη. Τα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν στο 14ο Πανελλήνιο Συνέδριο Νόσου Alzheimer, στη Θεσσαλονίκη.
⇒ Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ και την Αγγέλα Φωτοπούλου.
