Τη μεγάλη εικόνα της ζωής στη νέα πατρίδα συνθέτουν οι μικροϊστορίες των προσφύγων από την καθ’ ημάς Ανατολή, οι οποίες μεταφέρθηκαν από γενιά σε γενιά μέσα από οικογενειακά κειμήλια.
Ο εκπαιδευτικός και συγγραφέας Κοσμάς Τσίναλης από την Άψαλο Αλμωπίας έχει ξεκινήσει να καταγράφει κάποιες από αυτές τις ιστορίες.
Με αφορμή τα Χριστούγεννα παρουσίασε δύο ιταλικές ευχετήριες κάρτες που εστάλησαν από τον Παναγιώτη Αταλασίδη κατά τη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού Πολέμου του 1940-41 – πρόσφυγας πρώτης γενιάς, γεννήθηκε το 1914 στο Ακ Νταγ Ματέν του Πόντου. Ανήκε στο 30ό Σύνταγμα Πεζικού, στον 7ο Λόχο.
Η πρώτη εστάλη για τη γιορτή των Χριστουγέννων στις 15 Δεκεμβρίου 1940 προς τη μητέρα του Αθηνά. Εύχεται «ο Θεός να μας αξιώσει να ανταμωθούμε» και στο τέλος γράφει: «Σου φιλώ το χέρι. Ο υιός σου».
Η δεύτερη κάρτα εστάλη την 1η Ιανουαρίου 1941 προς τη σύζυγό του Βασιλεία για την ονομαστική της εορτή. Η Βασιλεία Σταματέλλου-Αταλασίδου γεννήθηκε το 1919 στο Αϊδίνι της Μ. Ασίας και έφτασε πρόσφυγας το 1922 στην Άψαλο. Ο γάμος της έγινε το 1936.
Τα δύο κειμήλια προέρχονται από το οικογενειακό αρχείο της Χαϊδεμένης Αταλασίδου-Κολώνη.
