pontosnews.gr
Τετάρτη, 18/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Κωνσταντινούπολη: Παραμυθάδες, μουσικοί και τραγουδιστές, ο κόσμος της ταβέρνας και του καφενείου – Ένα ιδιότυπο περιθώριο

Πώς τους αντιμετώπιζαν στην οθωμανική Πόλη

21/10/2024 - 8:32μμ
Εσωτερικό καφενείου στην Κωνσταντινούπολη. Εικόνα από την Ελληνική Βιβλιοθήκη - Κοινωφελές Ίδρυμα Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης (πηγή: Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη/ Travelogues/ WALSH, Robert/ALLOM, Thomas. Constantinople and the Scenery of the Seven Churches of Asia Minor illustrated. In a Series of Drawings from Nature by Thomas Allom. With an historical account of Constantinople, and descriptions of the plates, by the Rev. Robert Walsh..., Λονδίνο/Παρίσι, Fisher, Son & Co. [1836-38])

Εσωτερικό καφενείου στην Κωνσταντινούπολη. Εικόνα από την Ελληνική Βιβλιοθήκη - Κοινωφελές Ίδρυμα Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης (πηγή: Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη/ Travelogues/ WALSH, Robert/ALLOM, Thomas. Constantinople and the Scenery of the Seven Churches of Asia Minor illustrated. In a Series of Drawings from Nature by Thomas Allom. With an historical account of Constantinople, and descriptions of the plates, by the Rev. Robert Walsh..., Λονδίνο/Παρίσι, Fisher, Son & Co. [1836-38])

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Σχεδόν από πάντα και σε διάφορες κοινωνίες οι δημόσιοι χώροι συνάθροισης ταυτίζονται με τόπους όπου υπάρχει ανομία, παρεισφρύουν περιθωριακοί τύποι –όχι κατ’ ανάγκη φτωχοί ή αμόρφωτοι–, και γενικά γίνονται ταραχές. Στην οθωμανική Κωνσταντινούπολη, ανάλογη άποψη υπήρχε για τις ταβέρνες και τα καφενεία και φυσικά για τον κόσμο που σύχναζε εκεί.

Οι άνθρωποι που επέλεγαν τους χώρους αυτούς για να περνούν το χρόνο τους, σύμφωνα με το έργο «Περιθωριακές ομάδες στην οθωμανική Κωνσταντινούπολη» (2007) που φέρει την υπογραφή του Μαρίνου Σαρηγιάννη, θεωρούνταν περιθωριακοί λόγω ηθικής περισσότερο και όχι τόσο λόγω κοινωνικής τάξης.

«Μια ιδιαίτερη ομάδα, τα “παιδιά της πόλης” ή şehr oğlanları, συνέδεε τον αμόρφωτο και φιλοτάραχο “όχλο” της πόλης με τον κόσμο των επικούρειων ποιητών και κατώτερων ουλεμάδων1. Αποκλίνουσες συμπεριφορές όπως η οινοποσία, η ομοφυλοφιλία ή η χρήση ναρκωτικών ήταν συνήθεις στις ομάδες εκείνες, μολονότι δεν επέφεραν πάντοτε το στιγματισμό χάρη στη “διττή” ηθική της οθωμανικής ελίτ2.

»Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι αν και οι οθωμανοί συγγραφείς φαίνεται να τηρούν αμφίσημη στάση απέναντι στους επαγγελματίες της ψυχαγωγίας (παραμυθάδες, μουσικούς και τραγουδιστές, ακροβάτες κ.λπ.) οι οποίοι ανήκουν στην ίδια “κουλτούρα του καφενείου”, όμως τα επαγγέλματα αυτά δεν μπορούν να θεωρηθούν εξ ορισμού “περιθωριακά” για την οθωμανική κοινωνία3.

Καφενείο στη Κασίμπασα της Κωνσταντινούπολης. Εικόνα από την Ελληνική Βιβλιοθήκη – Κοινωφελές Ίδρυμα Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης (πηγή: Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη/ Travelogues/ DE AMICIS, Edmondo. Constantinople ouvrage traduit de l’Italien avec l’autorisation de l’Auteur par Mme J. Colomb et illustré de 183 dessins pris sur nature par C. Biseo, Paris, Hachette, 1883)

Εκτός από τις ταβέρνες και τα καφενεία, άντρα περιθωριακής συμπεριφοράς θεωρούνταν επίσης πανδοχεία, κουρεία, δημόσια λουτρά και «δωμάτια εργένηδων» (bekâr odaları), παρόλο που δεν ήταν με κανένα τρόπο εξ ορισμού κακόφημα μέρη.

«Τα καφενεία συσχετίζονταν από την κυρίαρχη ελίτ με την εγκληματικότητα, την οκνηρία και την ανάμιξη ανθρώπων από διαφορετικά κοινωνικά και/ή πολιτισμικά επίπεδα, κάτι που συνεπαγόταν παραβίαση της αρχής του “ορίου” (hadd) και απειλή για τη διατήρηση της τάξης, τόσο στο ιδεολογικό όσο και στο πολιτικό επίπεδο. Περιστασιακές απαγορεύσεις τέτοιων δημόσιων χώρων βασίζονταν ακριβώς στην απειλή αυτή ενάντια στην κοινωνική τάξη4.

»Σε ένα γενικότερο επίπεδο, διάφορες περιοχές και συνοικίες της Κωνσταντινούπολης συνδέονταν κατά κάποιο τρόπο με παραβατικές συμπεριφορές, αν και δε συνιστούσαν με κανένα τρόπο “γκέτο” εγκληματιών. Οι ταβέρνες λοιπόν αφθονούσαν κατά μήκος των ακτών, τόσο του Μαρμαρά όσο και του Κεράτιου, κυρίως σε περιοχές με πυκνό πληθυσμό χριστιανών ή εβραίων».

Δύο τέτοιες συνοικίες ήταν το Κουμκαπί (Κοντοσκάλι) και η Σαμάτια (Ψωμαθειά)· ακόμη πιο κακόφημες ήταν οι συνοικίες του Γαλατά –γνωστού για τις αναρίθμητες ταβέρνες του, αλλά και ο οποίος γειτνίαζε με το ναύσταθμο στο Κασίμ Πασά– και του γειτονικού Τοπχανέ, καθώς και του Μπαλάτ, το οποίο βρισκόταν κοντά σε συνοικισμούς Τσιγγάνων και σε μια από τις μεγαλύτερες εμπορικές αποβάθρες της πόλης.

Μαρίνος Σαρηγιάννης

•Πηγή: Σαρηγιάννης Μαρίνος, «Περιθωριακές ομάδες στην οθωμανική Κωνσταντινούπολη», 2007, Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού, Κωνσταντινούπολη.

1. Sariyannis, M., «‘Mob’, ‘Scamps’ and Rebels in 17th Century Istanbul: Some Remarks on Ottoman Social Vocabulary», International Journal of Turkish Studies 11/1-2 (2005), σελ. 1-15.
2. Βλ. Sariyannis, M., “Law and Morality in Ottoman Society: The Case of Narcotic Substances”, στο  Kolovos, E. –  Kotzageorges, Ph. –  Laiou, S. – Sariyannis, M. (επιμ.), The Ottoman Empire, the Balkans and the Greek Lands: Studies in Honor of John C. Alexander (Istanbul 2007)· Andrews, W.G. –  Kalpaklı, M., The Age of Beloveds. Love and the Beloved in Early-Modern Ottoman and European Culture and Society (Durham 2005)· Ze’evi, D., Producing Desire. Changing Sexual Discourse in the Ottoman Middle East, 1500-1900 (Berkeley – Los Angeles – London 2006).
3. Sariyannis, M., «‘Neglected Trades’: Glimpses Into the 17th-Century Istanbul Underworld», Turcica 38 (2006), σελ. 173 και σημ. 73, όπου και βιβλιογραφία.
4. Saraçgil, Α., “Generi voluttuari e ragion di stato: politiche repressive del consumo di vino, caffè e tabacco nell’ Impero Ottomano nei secc. XVI e XVII”, Turcica 28 (1996), σελ. 163-193, ιδ. σελ. 179-80· Hattox, R. S., Coffee and Coffeehouses: The Origins of a Social Beverage in the Medieval Near East (Washington 1988)· Refik (Altınay), A., On altıncı asırda İstanbul hayatı (1553-1591)2 (İstanbul 1988), σελ. 138, 141 (Χ/3, Χ/8).
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Στιγμιότυπο από την εκδήλωση «Θυσίας Μνήμη». Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2026 (φωτ.: iliakanea.gr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Πύργος: Τιμή στους προσκόπους της Μικράς Ασίας που έμειναν δίπλα στους αμάχους

17/11/2026 - 12:55μμ
Μικρασιάτες δουλεύουν ως υπαίθριοι κουρείς στην προκυμαία του Πειραιά, το 1922. Στη σύνθεση, το εξώφυλλο του νέου μυθιστορήματος του Δημήτρη Στεφανάκη, «Βαθύ ρεμπέτικο» (φωτ.: Library of Congress / American National Red Cross – εξώφυλλο: Εκδόσεις Μεταίχμιο)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Πατρίδα να σου πετύχει!»: Η προσφυγιά του ’22 στο «Βαθύ ρεμπέτικο» του Δημήτρη Στεφανάκη

16/11/2026 - 10:42μμ
Η Αστική Σχολή της Πριγκήπου σε δύο διαφορετικές χρονικές περιόδου, τότε και σήμερα (φωτ.: t24.com.tr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Αστική Σχολή Πριγκήπου: Οι παλιοί μαθητές επέστρεψαν – Νέα ζωή για το ιστορικό ρωμαίικο σχολείο

16/11/2026 - 7:02μμ
Τα κειμήλια των προσφύγων του Εγγλεζονησίου σε νέα στέγη στη Νέα Ιωνία Βόλου. Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026 (φωτ.: Facebook /  Alexandros Meikopoulos)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Νέα Ιωνία Βόλου: Εγκαινιάστηκε η στέγη μικρασιατικών κειμηλίων – Ένα σπίτι για όσα σώθηκαν από τον ξεριζωμό

16/11/2026 - 2:00μμ
H Αντωνία Προδρόμου κατά την παρουσίαση του έργου της,  στην αίθουσα εκδηλώσεων Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ' στη Λευκωσία. Πέμπτη 12 Νοεμβρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Ίδρυμα Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ')
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Μικρασιάτες πρόσφυγες: Έφταναν στην Κύπρο, αλλά δεν τους άφηναν να αποβιβαστούν

15/11/2026 - 2:01μμ
H 85χρονη Βασιλική Ευστρατιάδου και πίσω της νεότερα μέλη των μικρασιατικών συλλόγων, κατά την έναρξη του 1ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Νεολαίας Προσφυγικών Σωματείων. Παρασκευή 13 Νοεμβρίου (φωτ.: messinialive.gr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Καλαμάτα: Από την 85χρονη Βασιλική στην 9χρονη Ανδριανή – Η συγκινητική έναρξη του συνεδρίου Νεολαίας της ΟΠΣΕ

14/11/2026 - 5:24μμ
Μπαούλο και οικογενειακές φωτογραφίες στο Σπίτι της Ανταλλαγής, στη συνοικία Χισάρ των Χωνών (φωτ.: İHA / Gezelim)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Χώνες Μικράς Ασίας: Άνοιξε το μουσείο της Ανταλλαγής που ονειρευόταν ο Κεμάλ Γιαλτσίν

13/11/2026 - 10:59μμ
Το Μέγαρο Χορού Καλαμάτας (φωτ.: Facebook / Kalamata International Dance Festival)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Νεολαίας Μικρασιατών: «Οι ρίζες παραμένουν. Οι γενιές συνεχίζουν»

13/11/2026 - 2:15μμ
(Φωτ.: facebook / Areti Papadopoulou)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Το 3ο Φεστιβάλ Μικρασιατικού Πολιτισμού με τίτλο «ΕΛΛΑΔΑ η Σμυρνιά – Οι τέσσερις εποχές της Μνήμης» συγκίνησε, ένωσε, χειροκροτήθηκε

11/11/2026 - 10:08μμ
Το Ζωγράφειο Λύκειο Κωνσταντινούπολης (φωτ.: Phasma / A. Michailidis)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Κωνσταντινούπολη: Μεγάλη γιορτή και συνάντηση αποφοίτων του Ζωγραφείου για τα 133 χρόνια από την ίδρυση του ιστορικού σχολείου

11/11/2026 - 7:45μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ (δεξιά) υποδέχεται τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ κατά την άφιξή του στο Διεθνές Αεροδρόμιο Μπαοάν της Σεντζέν, ενόψει της Συνόδου Οικονομικών Ηγετών της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC) στη Σεντζέν της Κίνας (φωτ.: EPA/ KEVIN FRAYER / POOL)

Πανηγυρική υποδοχή Τραμπ στη Σεντζέν από τον Σι Τζινπίνγκ ενόψει της τριμερούς συνόδου

16 λεπτά πριν
Η οικογένεια Μαλτέζου (φωτ.: Αρχείο Μαλτέζου/ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Καστελόριζο: Η καθημερινότητα και ο αγώνας μιας οικογένειας με οκτώ παιδιά στην άκρη της Ελλάδας

41 λεπτά πριν
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν μιλά στη Σύνοδο Κορυφής Επιχειρηματικών Ηγετών (CEO Summit) του APEC 2026, που πραγματοποιείται ενόψει της συνόδου κορυφής του APEC Κίνας 2026 στη Σεντζέν της Κίνας, σήμερα 18 Νοεμβρίου 2026. (φωτ.: EPA/NG HAN GUAN / POOL)

Κίνα: Ο Σι Τζινπίνγκ υποδέχθηκε τον Πούτιν – Αύριο η τριμερής σύνοδος κορυφής

1 ώρα πριν
Στιγμιότυπο από την κηδεία του 44χρονου πυροσβέστη Ηλία Βαλατσού ο οποίος έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια της επιχείρησης κατάσβεσης φωτιάς στο εγκαταλελειμμένο κτήριο στο Ζεφύρι στο Κοιμητήριο Περιστερίου «Άγιος Βασίλειος» (φωτ.: Δανάη Δαυλοπούλου/ EUROKINISSI)

Το τελευταίο «αντίο» στον πυροσβέστη Ηλία Βαλατσό που έπεσε εν ώρα καθήκοντος στο Ζεφύρι

2 ώρες πριν
Εναέρια φωτογραφία του αποκατεστημένου ναού των Ταξιαρχών στα Πλάτανα της Τραπεζούντας (πηγή: akcaabat.bel.tr)

Πλάτανα Τραπεζούντας: Τα χρώματα που σώθηκαν στον ναό των Ταξιαρχών

2 ώρες πριν
(Φωτ.: ΥΠΕΘΑ/Ευάγγελος Καραΐσκος)

Φρεγάτα FDI «Νέαρχος»: Στη Βρέστη για την παραλαβή του οπλισμού της πριν τον απόπλου για την Ελλάδα

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV