Για οκτώ ημέρες, όσες κράτησε η πολυθεματική έκθεση της Ένωσης Ποντίων Πιερίας, μέλη και φίλοι του συλλόγου είχαν την ευκαιρία να μάθουν περισσότερα για την ιστορία και τον πολιτισμό του Πόντου, ένα ταξίδι με αφετηρία την Αστική Σχολή Κατερίνης.
Στο επίκεντρο ήταν τα έργα ζωγραφικής και οι φωτογραφίες από τα αντίστοιχα τμήματα του σωματείου, αλλά η έκθεση κειμηλίων. Με μεγάλη συμμετοχή πραγματοποιήθηκαν και οι παράλληλες εκδηλώσεις που περιλάμβαναν τέσσερις ομιλίες.
Την Κυριακή 21 Απριλίου η εκδήλωση ήταν αφιερωμένη στη Γενοκτονία του ποντιακού ελληνισμού. Το τμήμα χορωδίας και λύρας του συλλόγου παρουσίασε ποντιακά παραδοσιακά τραγούδια και μελωδίες, με χοράρχη τον Μάκη Λολοσίδη.
Καλεσμένος ήταν ο δρ Νεότερης Ιστορίας και συνεργάτης της Έδρας Ποντιακών Σπουδών Θεοδόσης Κυριακίδης, ο οποίος αναφερόμενος στις αρχειακές πηγές σχετικά με τη Γενοκτονία, είπε: «Την επιστημονική καταγραφή την εγκαινίασε ο καθηγητής Ιστορίας στη Βιέννη Πολυχρόνης Ενεπεκίδης, ο οποίος ουσιαστικά για πρώτη φορά εξέτασε τα διπλωματικά αρχεία της Αυστροουγγαρίας και εξέδωσε μια σχετική μελέτη το 1962, την οποία συμπλήρωσε με τα αρχεία της Γερμανίας και εξέδωσε συμπληρωμένη το 1996.
»Οι ουσιαστικές ενέργειες, όμως, για την συστηματική έρευνα και ανάδειξη του ζητήματος πραγματοποιήθηκε από τον Κωνσταντίνο Φωτιάδη στα μέσα της δεκαετίας του 1990. Η ερευνητική εργασία του τα επόμενα χρόνια είχε ως αποτέλεσμα να εκδοθούν 14 τόμοι με ντοκουμέντα που στοιχειοθετούν τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου, καθώς και ένας συνοπτικός τόμος που εξέδωσε το Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων. Παρά το μεγάλο αυτό ερευνητικό του έργο, που ολοκληρώθηκε το 2004, το ζήτημα παρέμενε εγκλωβισμένο στην εσωστρέφεια της ελληνικής πραγματικότητας».
Παρέμβαση έκανε από τις ΗΠΑ ο Σάββας Κοκτζόγλου, συγγραφέας μαζί με τον δρ Ρόμπερτ Σενκ του έργου Η Γενοκτονία των Ελλήνων μέσα από τα Ημερολόγια Πολέμου του Αμερικανικού Ναυτικού. Στην ομιλία του ανέλυσε τη μεγάλη προσπάθεια που έγινε ώστε να συγκεντρωθούν όλα τα αρχεία από την Ουάσινγκτον, τα οποία επιβεβαιώνουν και αυτά τη θηριωδία των Νεότουρκων.
Την Τετάρτη 24 Απριλίου, αφού κρατήθηκε ενός λεπτού σιγή στη μνήμη των θυμάτων της Γενοκτονίας των Αρμενίων, ο υποψήφιος διδάκτορας Γιάννης Τσανασίδης έκανε μια εκτενή αναφορά στη μουσική του Πόντου, από τις απαρχές της έως τα μέσα του 20ού αιώνα.
Η εκδήλωση είχε και μουσικό μέρος, στο οποίο συμμετείχε το σχήμα «Λεφτοκάρυα» (Γιάννης Τσανασίδης, Νατάσα Τσακηρίδου, Ιάκωβος Μωυσιάδης).
Το Σάββατο 27 Απριλίου ο δρ Πολιτισμικής Ανθρωπολογίας Νίκος Μιχαηλίδης ανέλυσε διεξοδικά τις κρατικές πολιτικές της Τουρκίας σχετικά με την ελληνική μουσική κληρονομιά του Πόντου μετά το 1923.
Εξήγησε πώς διαδοχικές τουρκικές κυβερνήσεις χρηματοδότησαν ερευνητικές αποστολές συλλογής και επεξεργασίας τραγουδιών –όχι μόνο από τον Πόντο αλλά και από διάφορες περιοχές της Μικράς Ασίας–, και στη συνέχεια έγραψαν τουρκικό στίχο προκειμένου να τα παρουσιάσουν ως τραγούδια της «τουρκικής δημοτικής παράδοσης», στο πλαίσιο εκτουρκισμού των μουσικών παραδόσεων των διαφορετικών εθνοτικών ομάδων της Ανατολίας (Κούρδοι, Λαζοί, Άραβες, Αρμένιοι, Έλληνες, Γεωργιανοί, κλπ).
«Το καθεστώς του Μουσταφά Κεμάλ αλλά και οι διάδοχοί του στο πλαίσιο οικοδόμησης εθνικού τουρκικού κράτους χρησιμοποίησαν τη μουσική ως εργαλείο προπαγάνδας και αφομοίωσης των μη τουρκικών πληθυσμών που ζούσαν και συνεχίζουν να ζουν στην Τουρκία από το 1923 μέχρι σήμερα», εξήγησε.
Τόνισε δε ότι αυτή η πολιτική ήταν το τελικό στάδιο της Γενοκτονίας του ποντιακού ελληνισμού, να σβηστούν τα ίχνη της ελληνικής παρουσίας στην περιοχή. Ωστόσο πρόσθεσε ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται στην Τραπεζούντα η επιστροφή της ποντιακής μουσικής, ειδικά στους κύκλους της νεολαίας από τα ελληνόφωνα χωριά της περιοχής.
Η πολυθεματική έκθεση της Ένωσης Ποντίων Πιερίας –η 3η κατά σειρά– ήταν υπό την αιγίδα της περιφερειακής ενότητας Πιερίας και του Δήμου Κατερίνης.
