Στις κάλπες προσέρχονται σήμερα οι Ιταλοί για να αναδείξουν την επόμενη ή τον επόμενο πρωθυπουργό, για 68η φορά μεταπολεμικά. Το πολιτικό κλίμα στη χώρα είναι… περίεργο, καθώς η Λέγκα του Ματέο Σαλβίνι και τα Αδέλφια της Ιταλίας το Σάββατο έσπασαν τη διά νόμου καθιερωμένη προεκλογική σιωπή· εκνευρισμό προκάλεσαν και οι δηλώσεις της προέδρου της Κομισιόν, η οποία ανέφερε: «Εάν η Ιταλία μπει σε μια δύσκολη κατάσταση, έχουμε τα εργαλεία, όπως στην περίπτωση της Πολωνίας και της Ουγγαρίας».
Οι Βρυξέλλες δεν κρύβουν την ανησυχία τους για το ενδεχόμενο μιας ιταλικής κυβέρνησης υπό την Τζόρτζια Μελόνι, κυρίως ως προς το θέμα των κυρώσεων κατά της Μόσχας.
Εντούτοις, διπλωμάτες και ειδικοί αναλυτές δεν φαντάζονται ότι μια δεξιά-ακροδεξιά κυβερνητική συμμαχία –σύμφωνα τουλάχιστον με τις τελευταίες δημοσκοπήσεις– θα αναλάβει το ρίσκο να… πετάξει τα 200 δισ. ευρώ που εξασφάλισε από ευρωπαϊκούς πόρους η κυβέρνηση του Μάριο Ντράγκι για την ανάκαμψη της ιταλικής οικονομίας.
Οι τελευταίες μετρήσεις δείχνουν ως φαβορί την αρχηγό του μεταφασιστικού κόμματος Αδέλφια της Ιταλίας (Fratelli d’Italia) Τζόρτζια Μελόνι. Εάν επιβεβαιωθούν οι δημοσκόποι τότε ο κυβερνητικός συνασπισμός θα περιλαμβάνει και την αντιευρωπαϊκή Λέγκα καθώς και το Φόρτσα Ιτάλια του Σίλβιο Μπερλουσκόνι.
Αυτό θα σημαίνει ότι η Ιταλία ενδέχεται να γίνει η δεύτερη χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση μετά τη Σουηδία με κυβέρνηση συμμαχίας με την ακροδεξιά. Καθώς πλησιάζει ένας χειμώνας που αναμένεται έντονος και θα θέσει σε δοκιμασία την ευρωπαϊκή ενότητα, αυτές οι πολιτικές αλλαγές «δεν θα βοηθήσουν στην λήψη αναγκαίων δύσκολων αποφάσεων», ανέφερε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Φαμπιάν Ζουλέγκ, του European Policy Centre.
Ευρωπαίοι αναλυτές συμφωνούν ότι το Παρίσι και το Βερολίνο θα χάσουν έναν σύμμαχο, ιδίως σε μια περίοδο όπου αναμένονται εντάσεις και στο θέμα της μετανάστευσης και πολλά κοινωνικά θέματα, κυρίως το δικαίωμα στην άμβλωση.
Άλλο ένα σημείο τριβής θα πρέπει να θεωρείται η εκπεφρασμένη αντίθεση της Τζόρτζιας Μελόνι στις κυρώσεις που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για να αναγκάσει τον Βίκτορ Ορμπάν να αντιμετωπίσει την ενδημική στην Ουγγαρία διαφθορά και να σεβαστεί το κράτος δικαίου.
Επίσης ειδική πλειοψηφία είναι αναγκαία για να αποφασιστεί η παρακράτηση των ευρωπαϊκών πόρων και η αντίθεση της Ιταλίας –μίας από τις μεγάλες ιδρυτικές χώρες– μπορεί να μπλοκάρει τη διαδικασία.
Η ασφάλεια των προγνώσεων
Πάντως το σαφές δημοσκοπικό προβάδισμα είναι πιθανό να ανατραπεί από το τελικό αποτέλεσμα. Σε αυτή την αναμέτρηση ισχύει ο νέος εκλογικός νόμος που περιορίζει την ασφάλεια των προγνώσεων, καθώς οι έδρες σε Βουλή και Γερουσία έχουν μειωθεί – στο πρώτο Σώμα είναι πλέον 400 έναντι 630 και στο δεύτερο 200 έναντι 315.
Επίσης, δικαίωμα ψήφου απέκτησαν όλοι οι πολίτες από 18 ετών και πάνω· στις προηγούμενες εκλογές ψήφισαν οι από 25 ετών και πάνω. Οι κάλπες θα κλείσουν στις 23:00 (μεσάνυχτα ώρα Ελλάδας).
Καθοριστικός παράγοντας είναι και ο τρόπος διαμοιρασμού των εδρών στη βάση ενός μικτού συστήματος που δίνει σημαντικό μπόνους στον ισχυρότερο συνασπισμό.
Ο… χρόνος ζωής της κυβέρνησης
Σε περίπτωση που δεν προκύψει κάποια μεγάλη έκπληξη από τις ιταλικές κάλπες, τότε θα αναδυθούν ακόμα δύο ερωτήματα.
Το πρώτο είναι το κατά πόσο ο συνασπισμός υπό την Τζόρτζια Μελόνι θα έχει την πλειοψηφία σε Βουλή και Γερουσία (απαιτούνται τουλάχιστον 267 και 134 έδρες αντιστοίχως), ώστε να εφαρμόσει την πολιτική της ή ακόμη και να προχωρήσει σε συνταγματική μεταρρύθμιση χωρίς να έχει ανάγκη δημοψήφισμα.
Όσο για το δεύτερο, έχει να κάνει με το ίδιο το κυβερνητικό σχήμα. Το γεγονός ότι ο μέσος όρος επιβίωσης των κυβερνήσεων που σχηματίστηκαν μετά το 1946 δεν υπερβαίνει τους 13 μήνες, σε συνδυασμό με τις πιέσεις που θα δεχθεί και την ικανότητα του Ματέο Σαλβίνι να ανατρέπει… πρωθυπουργούς, ασφαλώς δεν είναι οι καλύτεροι οιωνοί για τη μακροημέρευση της Τζόρτζιας Μελόνι.
Το σίγουρο είναι ότι ο χρόνος της θα αρχίσει να μετρά αντίστροφα, σύμφωνα με το πιθανότερο σενάριο, λίγο μετά τις 13 Οκτωβρίου, οπότε και θα συνέλθει η Βουλή με τη νέα της σύνθεση. Μετά από αυτή την ημερομηνία ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Σέρτζιο Ματαρέλα θα μπορεί να δώσει την εντολή για σχηματισμό κυβέρνησης, διαδικασία η οποία αναμένεται να προχωρήσει σχετικά γρήγορα, εφόσον το εκλογικό αποτέλεσμα είναι καθαρό.
