Εδώ και πάνω από 40 χρόνια, η 53χρονη Τζι Γιουλάν ασχολείται με την τέχνης της χαρτοκοπτικής. Ακόμα και πριν γίνει 10χρονων η καλλιτέχνης μαθαίνε πώς να δημιουργεί μέσω αυτής της διαδικασίας, που αποτελεί πολιτιστική κληρονομία της Κίνας.
Στην αυτόνομη περιοχή Σιντζιάνγκ Ουιγκούρ η 53χρονη προωθεί εδώ και δεκαετίες της τέχνη της χαρτοκοπτικής.
Η παραδοσιακή κινεζική τέχνη, που γίνεται με την κοπή πολύχρωμου χαρτιού σε σχέδια με ψαλίδι ή κοπίδι, συμπεριλήφθηκε το 2009 στον κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO.
Η Τζι Γιουλάν
Η Τζι Γιουλάν γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Τουρπάν, μια πόλη στο Σιντζιάνγκ. Η πόλη αυτή είναι γνωστή για τη συγκεκριμένη τέχνη, αφού εκεί βρέθηκαν τα παλαιότερα σωζόμενα κομμάτια χαρτιού, πριν από περίπου 1.500 χρόνια.
Η ίδια ξεκίνησε να ασχολείται, μόλις από τα επτά της χρόνια, αφού έβλεπε τη γιαγιά της να υπηρετεί την ίδια τέχνη.
«Δεν θα ξεχάσω τη γιαγιά μου που έκοβε διάφορα μοτίβα με τα οποία έριχνε σκιές στον τοίχο μέσα από το φως των κεριών», θυμάται.
Η 53χρονη αγαπά τόσο την τέχνη αυτή, που πάντα έχει ένα ψαλίδι μαζί της για να μπορεί να δημιουργήσει κάτι όποτε θέλει. Συνήθως εμπνέεται από τον πολιτισμό και τις εμπειρίες της ζωής των ανθρώπων στο Τουρπάν. Τα κομμάτια της περιλαμβάνουν σταφύλια, αμπέλια και παιδιά Ουιγούρων, αφού η πόλη είναι γνωστή για τα σταφύλια της.
Το καλύτερο έργο της είναι φτιαγμένο σε μπλε και άσπρο χαρτί, δηλαδή στα χρώματα της πορσελάνης, που απεικονίζει μια γυναίκα από το Λουλάν, έναν εξαφανισμένο πολιτισμό κατά μήκος του αρχαίου Δρόμου του Μεταξιού, του οποίου κομμάτι υπήρξε και η πόλη της.
Όπως λέει η Τζι Γιουλάν, ένα ολοκληρωμένο έργο σε χαρτί πρέπει να έχει τα γλωσσικά της σύμβολα, τα τοπικά χαρακτηριστικά και τις θεματικές ιδέες της. Κάθε έργο της έχει μια ιστορία πίσω του.
Συχνά στα έργα της βλέπουμε το μοτίβο του πριονωτή, που έχει το σχήμα της φωτιάς που καίει, συμβολίζοντας το Τουρπάν. Ο τόπος αυτός είναι γνωστό ως «η πόλη της φωτιάς» με τη θερμοκρασία να αγγίζει τους 50 βαθμούς Κελσίου το καλοκαίρι και να μην βρέχει όλο το χρόνο.
Το παρόν της
Το 2019, η Τζι Γιουλάν άνοιξε το στούντιο χαρτοκοπτικής στο γραφικό σημείο της κοιλάδας των σταφυλιών, έναν διάσημο τουριστικό προορισμό στο Τουρπάν. Της παραχωρήθηκε ένας δωρεάν χώρος σε ένα παζάρι με περισσότερους από 20 δημιουργούς, όπως η ίδια. Αυτό το έκαναν για να προωθήσουν την προστασία της τοπικής άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς.
Η ίδια, πέρσι, σε μία μια έκθεση προϊόντων άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς, είχε ως θέμα την καταπολέμηση της πανδημίας. Ένα κομμάτι της δείχνει το ιατρικό προσωπικό με μακριά, όμορφα μαλλιά να φοράει μάσκα. Αυτό γιατί εντυπωσιάστηκε βαθιά από τις γυναίκες στο ιατρικό προσωπικό που έκοψαν κοντά τα μακριά μαλλιά τους για να είναι πιο εύκολο να φορούν προστατευτικές στολές.
«Οι γυναίκες είναι γοητευτικές με μακριά μαλλιά και χρειάζεται πολύ θάρρος για να τα κόψεις», όπως πιστεύει η ίδια.
Για να προωθήσει την κουλτούρα της χαρτοκοπτικής, η Τζι Γιουλάν διδάσκει τακτικά σε κοινότητες, οίκους ευγηρίας και άλλα μέρη και συχνά πηγαίνει σε αγροτικές περιοχές για να μάθει για τα τοπικά έθιμα κοπής χαρτιού και να αντλήσει έμπνευση για τα έργα της. Αυτή τη στιγμή έχει 12 μαθητές, από 3 έως 23 ετών. Η 13χρονη Σιάο Γουενσουάν, μια μαθήτρια γυμνασίου, είναι εξαιρετική στην τέχνη της χαρτοκοπτικής από τότε που άρχισε να μαθαίνει από την Τζι Γιουλάν όταν ήταν περίπου 4 ετών.
«Είμαι θετική για το μέλλον της χαρτοκοπτικής τέχνης. Οι νεότερες γενιές έχουν την αίσθηση της πολιτιστικής κληρονομιάς», λέει τελικά η ίδια.
- Πηγή: Greek.cri.cn, Εύα Παπαζή.
