Οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατέληξαν χθες σε καταρχήν συμφωνία προκειμένου να διατεθεί μισό τρισεκατομμύριο ευρώ για να στηριχθούν οι ευρωπαϊκές οικονομίες που δέχονται βαρύ πλήγμα από την πανδημία του κορονοϊού, άφησαν όμως ανοιχτό τον τρόπο που θα χρηματοδοτηθεί η ανάκαμψη, την ώρα που όλα τα κράτη-μέλη οδεύουν σε βαθιά ύφεση.
Η συμφωνία επιτεύχθηκε αφότου η Γερμανία και η Γαλλία άσκησαν πίεση για να καμφθεί, τουλάχιστον εν μέρει, η αντίσταση της Ολλανδίας, η οποία αξίωνε να υπάρξουν αυστηροί όροι στην κατεπείγουσα χρηματοδότηση, με ευρωπαϊκές πιστώσεις στις κυβερνήσεις που τη χρειάζονται για να ξεπεράσουν τον αντίκτυπο της πανδημίας· Βερολίνο και Παρίσι διαβεβαίωσαν την Ιταλία πως η ΕΕ θα δείξει αλληλεγγύη.
Μολαταύτα, η συμφωνία δεν αναφέρει ρητώς ότι θα εκδοθεί κοινό χρέος για να χρηματοδοτηθεί η ανάκαμψη, κάτι που ζητούν η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία, αλλά αποτελεί κόκκινη γραμμή για τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Φινλανδία και την Αυστρία. Παραπέμπεται στους ηγέτες των «27» η απόφαση για το εάν θα χρησιμοποιηθούν «καινοτόμα χρηματοδοτικά εργαλεία», διατύπωση που προδιαθέτει και για άλλες σκληρές και τεταμένες διαπραγματεύσεις.
«Η Ευρώπη έδειξε ότι μπορεί να αρθεί στο ύψος των περιστάσεων, να αντιμετωπίσει αυτή την κρίση», διαβεβαίωσε ο υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Μπρουνό Λεμέρ, εξαίροντας αυτό που χαρακτήρισε το μεγαλύτερο σχέδιο στήριξης της οικονομικής ανάκαμψης στην ιστορία της ΕΕ.
Ο πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζουζέπε Κόντε προειδοποίησε σε συνέντευξή του που δημοσιεύθηκε νωρίτερα χθες, ώρες πριν από το συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών, ότι διακυβεύεται η ίδια η ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αν δεν αναληφθεί δράση για να ξεπεραστεί ο αντίκτυπος της πανδημίας του κορονοϊού.
Επί εβδομάδες, οι χώρες-μέλη δυσκολεύονται να υιοθετήσουν μια ενιαία στάση μπροστά στην πανδημία, συγκρούονται για τα κεφάλαια που θα διατεθούν, για τον νοσοκομειακό εξοπλισμό, για τα μέσα προστασίας και τα φάρμακα, για τους περιορισμούς στα σύνορα, για το εμπόριο.
Μολονότι ο Μπρουνό Λεμέρ, όπως και ο υπουργός Οικονομικών της Ιταλίας Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι, βλέπουν στη χθεσινή απόφαση το άνοιγμα του δρόμου για την έκδοση ευρωομολόγων, ο Ολλανδός υπουργός Οικονομικών Βόπκε Χούξτρα διατράνωσε το ακριβώς αντίθετο. «Εναντιωνόμαστε και θα συνεχίσουμε να εναντιωνόμαστε στα ευρωομόλογα. Θεωρούμε ότι αυτή η ιδέα δεν θα βοηθήσει ούτε την Ευρώπη, ούτε την Ολλανδία μακροπρόθεσμα», δήλωσε μετά το πέρας του συμβουλίου των υπουργών.
Αλληλεγγύη ή διελκυστίνδα
Ο Μάριο Σεντένο, ο πρόεδρος του Eurogroup που συντόνισε τις χθεσινές συνομιλίες έπειτα από τον 16ωρο ολονύκτιο μαραθώνιο της Τρίτης που αποδείχθηκε άγονος, ανήγγειλε ότι θα διατεθούν 100 δισ. ευρώ σε ένα σχέδιο για την επιδότηση των μισθών, ώστε οι εταιρείες να μπορούν να μειώνουν ώρες εργασίες, αλλά όχι να περικόπτουν θέσεις εργασίας.
Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) θα αυξήσει το δανεισμό της σε επιχειρήσεις, προχωρώντας σε χορηγήσεις ύψους 200 δισ. ευρώ, ενώ ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ΕΜΣ) θα διαθέσει φθηνές πιστώσεις 240 δισ. ευρώ σε κράτη που τις χρειάζονται.
Η καγκελάριος της Γερμανίας συζήτησε νωρίτερα χθες τηλεφωνικά με τον Ιταλό και τον Ολλανδό πρωθυπουργό, ανοίγοντας το δρόμο για την απόφαση στο συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών, που πλέον υπόκειται στην έγκριση του ευρωπαϊκού συμβουλίου τις επόμενες ημέρες.
Η Άνγκελα Μέρκελ ανέφερε πως συμφώνησε με τον Τζουζέπε Κόντε ότι υπάρχει «επείγουσα ανάγκη για αλληλεγγύη στην Ευρώπη, η οποία ζει μια από τις πιο δύσκολες ώρες της, αν όχι την πιο δύσκολη».
Η καγκελάριος της Γερμανίας κατέστησε σαφές για νιοστή φορά ότι το Βερολίνο δεν θα δεχθεί αμοιβαιοποίηση χρέους, πάντως επέμεινε πως υπάρχουν άλλα, επαρκή κατ’ αυτήν, χρηματοοικονομικά εργαλεία.
Οι συνομιλίες για το ζήτημα ανάμεσα στον δημοσιονομικά συντηρητικό ευρωπαϊκό Βορρά και τον χρεωμένο Νότο είναι εξαιρετικά τεταμένες ως τώρα. Το πακέτο που συμφωνήθηκε χθες ανεβάζει τη συνολική δημοσιονομική αντίδραση της ΕΕ στα 3,2 τρισ., το μεγαλύτερο ποσό που έχει συμφωνηθεί να διατεθεί για την αντιμετώπιση του αντίκτυπου της πανδημίας του κορονοϊού στον πλανήτη.
Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν διαφωνίες για το πώς η Ευρώπη θα ανακάμψει και θα αρχίσει να αναπτύσσεται, με τον επίτροπο Οικονομικών και Δημοσιονομικών Υποθέσεων Πάολο Τζεντιλόνι να δηλώνει πως τα κεφάλαια για το πρόγραμμα στήριξης των ευρωπαϊκών οικονομιών θα μπορούσαν να ενταχθούν στο επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) της περιόδου 2021-2027.
Η καταρχήν συμφωνία στο Eurogroup επετεύχθη την ημέρα που το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποίησε ότι η πανδημία του κορονοϊού θα μπορούσε να προκαλέσει «τις χειρότερες οικονομικές συνέπειες από τη Μεγάλη Ύφεση» του 1929.
- Αναδημοσίευση από το Reuters / Γαλλικό Πρακτορείο / ΑΠΕ-ΜΠΕ.
