Για το χρονοδιάγραμμα της πιθανής αξιοποίησης της ποσότητας φυσικού αερίου 5,5 έως 8 τρισ. κυβικών ποδών, που ανακοινώθηκε ως αποτέλεσμα της ερευνητικής γεώτρησης της εταιρείας ExxonMobil στον στόχο «Γλαύκος-1» του τεμαχίου 10 της Κυπριακής ΑΟΖ, μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο καθηγητής Γεωπολιτικής και Ενεργειακής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, Θεόδωρος Τσακίρης.
«Μιλάμε για κάτι το οποίο θα γίνει ως το 2025-2026, γιατί αυτή είναι η φυσική διαδικασία πιστοποίησης και στη συνέχεια δυνητικής εκμετάλλευσης ενός κοιτάσματος».
«Είναι ένα κοίτασμα, το οποίο -αν επιβεβαιωθεί τελικά, γιατί θα απαιτηθεί περαιτέρω επεξεργασία και πιστοποίηση μέσω μιας επιβεβαιωτικής γεώτρησης το επόμενο έτος- αυξάνει την πιθανότητα και τη δυνατότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας έως το 2025 με 2026 να μπορεί να δεσμεύσει αέριο, ούτως ώστε να εξαχθεί το αέριο αυτό, είτε μέσω ενός τερματικού (υγροποίησης), που θα μπορούσε να φτιαχτεί στην Κύπρο, κάτι για το οποίο ακόμα δεν υπάρχουν επαρκείς ποσότητες, είτε να αποτελεί την κυπριακή συνεισφορά προς την κατασκευή του αγωγού Ανατολικής Μεσογείου EastMed, ο οποίος θα καταλήξει στην Ελλάδα και μέσω της Ελλάδας στην Ιταλία», εξήγησε ο κ. Τσακίρης.
«Η επιβεβαιωτική γεώτρηση», διευκρίνισε, «έχω ακούσει ότι θα γίνει μέσα στο 2020, αλλά από εκεί και πέρα είναι πολλά τα χρόνια, τα οποία χρειάζονται για να μπορεί να μετατραπεί η γεώτρηση αυτή από πιστοποιημένο κοίτασμα σε κοίτασμα παραγωγής -όχι πριν από το 2025».
«Η ΕΕ προωθεί τον EastMed γιατί δεν θέλει την Τουρκία σε ρόλο διαμετακομιστή»
Σχετικά με το πώς επηρεάζουν οι νέες ανακοινώσεις τη χάραξη της ευρωπαϊκής ενεργειακής πολιτικής, ο κ. Τσακίρης εξήγησε: «Η Τουρκία διαδραματίζει έναν σημαντικό ρόλο στη διαμετακομιστική ασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσα από την υλοποίηση του αγωγού TANAP, προέκταση του οποίου αποτελεί ο TAP. Μεταφέρει δηλαδή αέριο από την περιοχή της Κασπίας και ενδεχομένως από άλλες περιοχές, προκειμένου να μειωθεί -ελάχιστα βέβαια- η εξάρτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τη Ρωσία.
»Αν και οι αρχικοί στόχοι ήταν πως ο λεγόμενος ‘Νότιος Διάδρομος’ θα μετέφερε μέσω Τουρκίας στην Ευρώπη περίπου το 10-20% των αναγκών της, η πραγματικότητα είναι πως η υλοποίηση του TANAP, όπως αυτός υλοποιείται μέσω του Transadriatic Pipeline στην Ελλάδα, αντιστοιχεί μόλις στο 2,14% των συνολικών αναγκών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οπότε η Τουρκία παίζει έναν σημαντικό ρόλο ως διαμετακομιστής».
«Ο ρόλος αυτός», διευκρίνισε ο καθηγητής, «αν υλοποιηθεί η δεύτερη φάση του αγωγού Turkish Stream, που θα μεταφέρει ρωσικό αέριο στην Ευρώπη πάλι μέσω Τουρκίας είτε μέσω Ελλάδας, το πιθανότερο παρακάμπτοντας την Ελλάδα, τότε ο ρόλος αυτός θα είναι ακόμα πιο σημαντικός», όμως «κανένας άλλος Ευρωπαίος ηγέτης δεν θέλει να δει την Τουρκία να αναδεικνύεται σε κράτος διαμετακομιστή και για το αέριο της Ανατολικής Μεσογείου, γι’ αυτό ακριβώς η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθούν στην πράξη τον αγωγό EastMed».
Σχετικά με την πιθανή αντίδραση της Τουρκίας στις ανακοινώσεις της ExxonMobil εκτίμησε πως «θα κυμανθεί με μία βερμπαλιστική επίθεση πάλι εναντίον της Κυπριακής Δημοκρατίας και απόπειρες εκφοβισμού, αλλά δεν πρόκειται να προχωρήσει σε παρεμπόδιση των λειτουργιών των εταιρειών, τουλάχιστον της αμερικανικής EΧΧΟΝ και της γαλλικής εταιρείας Total στην κυπριακή ΑΟΖ, κάτι το οποίο αποδείχθηκε και από το γεγονός ότι η γεώτρηση αυτή δεν παρεμποδίστηκε στο ελάχιστο από την τουρκική πλευρά, παρά τις αντίθετες περί αυτού προειδοποιήσεις από τον Τούρκο πρόεδρο».
Σε σχέση με την προοπτική του EastMed παρατήρησε ότι δεν υπάρχει ακόμη το ουσιαστικό εμπορικό και οικονομικό υπόβαθρο «γιατί δεν υπάρχουν ακόμα ποσότητες που οι κυβερνήσεις που τις ελέγχουν, έχουν αποφασίσει να τις δεσμεύσουν υπέρ του αγωγού αυτού».
«Είναι ένα σχέδιο που είναι μακροπρόθεσμο, που αν υλοποιηθεί θα υλοποιηθεί στα μέσα της επόμενης δεκαετίας, όταν δηλαδή θα είναι σε θέση να παράγει αέριο το κοίτασμα ‘Γλαύκος’ και είναι κάτι που αποτελεί το σημαντικότερο έργο για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης στην περιοχή της Μεσογείου, μεσομακροπρόθεσμα. Είναι το πρακτικό επιστέγασμα όλων αυτών των τριμερών και τετραμερών συνεργασιών που έχει αναπτύξει η ελληνική διπλωματία σε συνεργασία με την Κύπρο, από το 2010 και μετά στην Ανατολική Μεσόγειο».
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Σοφία Παπαδοπούλου-Σμαρώ Αβραμίδου.
