Στην Ελλάδα οι οικογενειακές επιχειρήσεις αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της οικονομίας, καθώς αποτελούν πάνω από το 80% των επιχειρήσεων, συνεισφέρουν συνολικά στα ⅔ του ΑΕΠ και στις θέσεις εργασίας και συνεχίζουν να στηρίζουν την ελληνική οικονομία, έχοντας επιδείξει αξιοσημείωτες αντοχές απέναντι στην κρίση. Αυτό αναφέρθηκε σε συνέδριο που πραγματοποιήθηκε σήμερα στο Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών (ΕΒΕΑ) όπου παρουσιάστηκαν οι προτάσεις που εξήχθησαν από το πρόγραμμα FABUSS (FAmily BUsiness Successful Succession). Ένα σημαντικό έργο του προγράμματος ERASMUS του τομέα Νεολαίας, διάρκειας 24 μηνών, με τη συμμετοχή οργανισμών από έξι χώρες και συντονιστή το ΕΒΕΑ.
Σκοπός του προγράμματος ήταν να βοηθήσει νέους ανθρώπους που συνδέονται με οικογενειακές επιχειρήσεις να γίνουν ικανοί και αποτελεσματικοί διάδοχοι.
Μιλώντας στο συνέδριο ο πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων(ΚΕΕ) και του ΕΒΕΑ Κωνσταντίνος Μίχαλος επισήμανε μεταξύ άλλων ότι «Μέσω της εκπαίδευσης του προγράμματος FABUSS δόθηκε στους συμμετέχοντες η ευκαιρία να αποκτήσουν κατάλληλες δεξιότητες και γνώσεις για να μπορέσουν να διοικήσουν αποτελεσματικά και να αναπτύξουν τις οικογενειακές επιχειρήσεις που θα αναλάβουν».
Οι επιχειρήσεις αυτές, είπε ο Κ. Μίχαλος, καταφέρνουν όλα αυτά τα δύσκολα χρόνια να αντέχουν στην κρίση, αξιοποιώντας μια σειρά από χαρακτηριστικά που τις διακρίνουν όπως:
- ενιαία εταιρική κουλτούρα, στηριγμένη σε κοινές αξίες,
- μακρόπνοη προσέγγιση στο σχεδιασμό τους, που εστιάζει περισσότερο στη διάρκεια και λιγότερο στις βραχυπρόθεσμες επιδόσεις, αλλά και
- τις σχέσεις αφοσίωσης και εμπιστοσύνης, που δημιουργούν με το προσωπικό και τους συνεργάτες τους.
Από την άλλη, οι οικογενειακές επιχειρήσεις παρουσιάζουν και σοβαρές αδυναμίες οι οποίες εμποδίζουν την ανάπτυξή τους. Είναι συνήθως η απροθυμία απέναντι στο ρίσκο, η επιφυλακτικότητα απέναντι στην αλλαγή και η απουσία τεχνοκρατικών κριτηρίων στη λειτουργία της επιχείρησης και άλλα».
Συμπεράσματα προγράμματος
«Μια από τις σημαντικότερες αδυναμίες σχετίζεται με τη διαδικασία διαδοχής, αφού πανευρωπαϊκά ένα πολύ μικρό ποσοστό των οικογενειακών επιχειρήσεων καταφέρνουν να επιβιώσουν κατά τη μετάβασή τους στη δεύτερη και την τρίτη γενιά», είπε ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ εξηγώντας την ανάγκη του προγράμματος FABUSS.
Σε αυτό το πλαίσιο οργανώθηκε μια σύμπραξη φορέων από έξι χώρες: την Ελλάδα, την Ιταλία, την Κύπρο, τη Βουλγαρία, την Πορτογαλία και τη FYROM, με το ΕΒΕΑ στο ρόλο του συντονιστή.
Συνολικά εκπαιδεύτηκαν 235 άτομα που συμμετείχαν δωρεάν σε σεμινάρια, και διατυπώθηκαν δέκα προτάσεις για την αξιοποίηση της «παρακαταθήκης» του προγράμματος FABUSS στην Ελλάδα. Ειδικότερα:
- Μεταφορά του εκπαιδευτικού υλικού του FABUSS και σε ενδιαφερόμενους παρόχους στην περιφέρεια.
- Νέοι κύκλοι εκπαίδευσης, σε συνεργασία με την Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων, περιφερειακά επιμελητήρια και άλλες επαγγελματικές ενώσεις.
- Αξιοποίηση των προϊόντων FABUSS και από άλλους οργανισμούς, για συμπλήρωση των δικών τους προγραμμάτων.
- Εκπαίδευση που αφορά θέματα «διαδοχής». Θα πρέπει να περιλάβει και να εξετάσει και εναλλακτικούς τρόπους μεταφοράς ιδιοκτησίας, π.χ. είσοδο επενδυτών, εκτός οικογένειας.
- Εκπαιδευτικό πρόγραμμα διαδόχων οικογενειακών επιχειρήσεων, για την «επόμενη μέρα» μετά τη διαδοχή.
- Ο συντονισμός πρωτοβουλιών που αφορούν τις οικογενειακές επιχειρήσεις να αναληφθεί από κατάλληλο φορέα
- Οικονομικά κίνητρα προς «οιονεί νέες» επιχειρήσεις που προκύπτουν από διαδοχή.
- Δημιουργία φόρουμ οικογενειακών επιχειρήσεων, για συνεχή εξέταση θεμάτων και δραστηριότητες που αφορούν τις επιχειρήσεις αυτές. Να εκπονηθεί σχετικό Business Plan.
- Διαμόρφωση πλαισίου συνεργασίας οικογενειακών επιχειρήσεων με πιστοποιημένους εξωτερικούς συμβούλους.
- Δημιουργία «πλατφόρμας» για παροχή έγκυρης πληροφόρησης για πιστοποιημένους παρόχους εκπαίδευσης και συμβουλευτικών υπηρεσιών προς οικογενειακές επιχειρήσεις, για θεσμικά θέματα (εθνικά, ευρωπαϊκά) και για πηγές υποστήριξης επιχειρήσεων αυτού του τύπου.
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Ε.Π.
