Ένα σύνθετο αρχιτεκτονικό σύμπλεγμα, το οποίο είχε ανεγερθεί στις αρχές του 5ου αιώνα π.Χ. από τη βασιλική δυναστεία της Πάφου για τη διαχείριση οικονομικών πόρων, εντοπίστηκε κατά τις ανασκαφές του 2018 στο οροπέδιο Χατζηαπτουλλά, ένα χιλιόμετρο ανατολικά του ιερού της Κυπρίας Αφροδίτης.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Πανεπιστημίου Κύπρου, η 13η ετήσια έρευνα πεδίου του ΠΚ στην Παλαίπαφο, υπό τη διεύθυνση της καθηγήτριας Μαρίας Ιακώβου του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας διεξάχθηκε μεταξύ Μαΐου και Ιουλίου 2018. Κατά μήκος της βόρειας πλευράς του οροπεδίου, σημειώνεται, η αποστολή του Πανεπιστημίου Κύπρου εντόπισε και ανασκάπτει σύνθετο αρχιτεκτονικό σύμπλεγμα, το οποίο είχε ανεγερθεί στις αρχές του 5ου αιώνα π.Χ. Οι παραγωγικές και αποθηκευτικές του μονάδες αναπτύσσονται, όπως σημειώνεται, σε διαζώματα εξωτερικά του τείχους της ακρόπολης, το οποίο έχει αποκαλυφθεί σε μήκος 65μ.
Μέχρι στιγμής έχουν αναγνωρισθεί και ανασκάπτονται έξι ξεχωριστές μονάδες και διάδρομοι επικοινωνίας. Η λίθινη τοιχοποιία διατηρείται σε ύψος δύο μέτρων, και οι επιχώσεις έχουν συμβάλει στη διατήρηση των εργαστηριακών εγκαταστάσεων στις οποίες εντοπίστηκαν μύλοι, λεκάνες, ελαιοπιεστήρια, βαρίδια, αγωγοί, κ.ά.
Τα πλούσια αρχαιοπεριβαλλοντικά δεδομένα (π.χ. οστά ζώων, σπόροι, κουκούτσια ελιάς, άνθρακες, σκωρία κ.ά.), τα οποία συγκεντρώνονται και αναλύονται με υποδειγματικό τρόπο, θα επιτρέψουν στους ερευνητές να προσεγγίσουν το οικονομικό μοντέλο της αρχαίας πολιτείας.
Στις Μονάδες 3 και 4 επιβεβαιώνεται, όπως αναφέρεται, η παραγωγή λαδιού. Η Μονάδα 1 ήταν κατά κύριο λόγο αποθηκευτική: εντοπίστηκε μεγάλος αριθμός θραυσμάτων που ανήκουν σε εγχώριους και εισηγμένους αμφορείς (κυρίως κρασιού), οι οποίοι φανερώνουν το εύρος των εμπορικών επαφών της Αρχαίας Πάφου από την αρχή της Κυπρο-Κλασικής περιόδου (τέλος 6ου αι. π.Χ.) με την Καρχηδόνα, την Αίγυπτο, τις ακτές του Λιβάνου, τη Συρία, το Αιγαίο (Θάσος, Κως, Μένδη, Ρόδος, Χίος) και τις μικρασιατικές ακτές (Έφεσος, Σάμος, Μίλητος), ιδιαίτερα από τον 4ο έως τον 2ο αιώνα π.Χ.
Στόχος των ανασκαφών του 2018 ήταν η ολοκλήρωση της ανασκαφής των Μονάδων 2, 5 και 6, καθώς και του διαδρόμου επικοινωνίας στα ανατολικά που επιτρέπει την πρόσβαση σε αυτές.
Στη Μονάδα 2 εντοπίστηκε μεγάλη ποσότητα κοχυλιών πορφύρας σε όλο το εύρος του δωματίου. Η μελέτη των κοχυλιών από την ειδική επιστήμονα δρ Δήμητρα Μυλωνά επιβεβαίωσε ότι ενώ η εξαγωγή της πολύτιμης χρωστικής από τον αδένα των κοχυλιών είχε ολοκληρωθεί σε παρακείμενες εγκαταστάσεις, που αναζητούνται, τα κοχύλια είχαν συγκεντρωθεί για δευτερογενή επεξεργασία και χρήση π.χ. για την παρασκευή υδατοστεγών επιχρισμάτων.
Οι Μονάδες 5-6 προς Βορρά αποτελούν τμήματα μιας ενιαίας βιομηχανικής εγκατάστασης που αναπτύσσεται ανάμεσα σε δύο παράλληλους αναλημματικούς τοίχους κάτω από τους οποίους διέρχονται λίθινοι αγωγοί που συνδέονται με λίθινο λουτήρα στη Μονάδα 6.
Εξαιτίας της απουσίας μακροσκοπικών δεδομένων από τους αγωγούς και το λουτήρα, προστίθεται στην ανακοίνωση, ο παραγωγικός σκοπός αυτών των μνημειακών εγκαταστάσεων δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί. Γι’ αυτό και με τη χρηματοδότηση που έχει προσφέρει το Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντης στο πρόγραμμα Παλαιπάφου για το 2017-2018, διεξήχθησαν δειγματοληψίες μικροσκοπικών αναλύσεων αμύλων και φυτολίθων, οι οποίες θα ολοκληρωθούν στο αρχαιοπεριβαλλοντικό εργαστήριο Wiener της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα.
- Πηγή: politis.com.cy.
