Λες και οι ελληνοτουρκικές σχέσεις μπήκαν από την επομένη του αποτυχημένου πραξικοπήματος κατά του Ταγίπ Ερντογάν στη μηχανή του χρόνου. Τριάντα χρόνια μετά η ένταση στο Αιγαίο αλλά και την Κύπρο παραπέμπουν στον Μάρτιο του 1987, τότε που Ελλάδα και Τουρκία έφτασαν κοντά στη σύρραξη. Ήταν η εποχή που κυριάρχησε το δόγμα «μη πόλεμος», που είχε πει ο τότε πρωθυπουργός της Ελλάδας Ανδρέας Παπανδρέου.
Και εάν εξαιρέσουμε τη νύχτα των Ιμίων, τα περιστατικά στο Αιγαίο ήταν μετρημένα, καθώς η εποχή Ερντογάν είχε χαρακτηριστεί από παραβιάσεις, που γίνονταν για να μην… ξεχνιόμαστε.
Η Αραβική Άνοιξη και τα όσα πυροδότησαν στην περιοχή, οι εξελίξεις στη Συρία με φόντο το Κουρδικό, αλλά και τα όσα συνέβησαν τον Ιούλιο του 2016 στην Τουρκία, άλλαξαν το σκηνικό και έχουν οδηγήσει σε ένα συνεχές και κλιμακούμενο σκηνικό ένταση στο Αιγαίο αλλά και στην Κύπρο, υποχρεώνοντας την Αθήνα αλλά και την Λευκωσία στη χάραξη ενός νέου αμυντικού δόγματος στην περιοχή, ώστε να αντιμετωπιστεί η τουρκική προκλητικότητα.
Από την αμφισβήτηση της Συνθήκης των Σεβρών, μέχρι και την κυριαρχία των ελληνικών νησιών σταδιακά πήγαμε στις αερομαχίες με οπλισμένα τουρκικά μαχητικά και στις παραβιάσεις της κυπριακής ΑΟΖ, με αφορμή τα «ενεργειακά οικόπεδα», η Αθήνα βλέπει το σκηνικό κρίσης να κλιμακώνεται και ένα «ατύχημα» να παραμονεύει ανά πάσα στιγμή. Δεν είναι τυχαίο ότι τα… καμπανάκια που κτύπησε αρχικά ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος, ακούστηκαν τόσο από το υπουργείο Άμυνας και τον Πάνο Καμμένο αλλά και τους Αλέξη Τσίπρα και Κυριάκο Μητσοτάκη.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Κάλυμνο (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Χάρης Ζαμπετούλας)
Σύμφωνα με πληροφορίες του pontos-news.gr καθοριστικό ρόλο στη χάραξη ενιαίας γραμμής αντιμετώπισης της τουρκικής προκλητικότητας έπαιξε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο οποίος λειτούργησε ως γέφυρα μεταξύ του πρωθυπουργού και του προέδρου της ΝΔ. Στο πλαίσιο αυτό έγινε και η ενημέρωση των πρεσβευτών της ΕΕ στην Αθήνα αλλά και του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος από τον πρόεδρο της ΝΔ Κυριάκο Μητσοτάκη. Εκεί ο πρόεδρος της ΝΔ αναφέρθηκε στους κινδύνους που δημιουργεί η τουρκική προκλητικότητα, κάτι που είπε και ο Αλέξης Τσίπρας στους ηγέτες που συμμετείχαν στη Σύνοδο Κορυφής.
Στόχος ήταν να δοθεί από τη μια η εικόνα στους εταίρους ότι οι απειλές είναι πραγματικές (κάτι που επισήμανε και ο Αμερικανός πρέσβης μιλώντας στους Δελφούς) και ότι η Ελλάδα είναι αποφασισμένη να υπερασπιστεί τα σύνορά της, που είναι και ευρωπαϊκά. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που η Αθήνα επέμεινε στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ να παραμείνουν τα πλοία της συμμαχίας στο Αιγαίο, παρά τις έντονες αντιδράσεις της Άγκυρας που ζήτησε να αποσυρθούν από την περιοχή.
Στο ελληνικό Πεντάγωνο, μπορεί να μην έχουν ανάψει… κόκκινο συναγερμό, αλλά οι επιτελείς έχουν παραδώσει διάφορα σενάρια αντίδρασης στον υπουργό Εθνικής Άμυνας.
Η ελληνική στάση βασίζεται πάνω στο δόγμα του Ενιαίου Αμυντικού χώρου (του 1993) με την Κύπρο. Στο πλαίσιο αυτό ο υπουργός Άμυνας Πάνος Καμμένος είχε άτυπη συνάντηση με τον Κύπριο ομόλογο του Χριστόφορο Φωκαϊδη την Πέμπτη 9 Μαρτίου και σύμφωνα με πληροφορίες συζητήθηκε το ενδεχόμενο κλιμάκωσης της τουρκικής προκλητικότητας στην κυπριακή ΑΟΖ όπως και τα «αντίμετρα».
Ο Πάνος Καμμένος πέταξε πρόφατα πάνω από τα Ιμία (φωτ.: George Kousoulas)
Τέθηκε το θέμα της διμερούς στρατιωτικής συνεργασίας, στα πρότυπα του Δόγματος του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου Ελλάδας και Κύπρου και αυτό γιατί εκτός των άλλων η Τουρκία ανακοίνωσε έρευνες με το «Μπαρμπαρός», σε μία προσπάθεια να δηλώσει «παρούσα» στις εξελίξεις στην περιοχή.
Η Άγκυρα από τη μεριά της συνεχίζει να στοχοποιεί εκείνους που θεωρεί ότι κρύβονται πίσω από την σθεναρή ελληνική στάση.
Παυλόπουλος και Καμμένος είναι στο στόχαστρο σχεδόν όλων των ανακοινώσεων, όπως και κατά περίπτωση ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς.
Οι Τούρκοι από τη μεριά τους βγάζουν το στόλο τους στο Αιγαίο και συγκεκριμένα στην περιοχή μεταξύ της Ρόδου και του Καστελόριζου που δέσμευσαν με NAVTEX προκειμένου να διεξάγουν άσκηση με πραγματικά πυρά. Η άσκηση ξεκίνησε την Πέμπτη και θα ολοκληρωθεί στις 17 Μαρτίου, σε μία περίοδο που η πολεμική ρητορική από την Άγκυρα κλιμακώνεται βήμα-βήμα με επιθέσεις στην πολιτειακή και πολιτική ηγεσία της Ελλάδας και τη διαρκή αμφισβήτηση κυριαρχικών μας δικαιωμάτων.
Θεωρείται δε πολύ πιθανόν στην περιοχή αυτή να στείλει η Τουρκία και το «Πίρι Ρέις», το δεύτερο ωκεανογραφικό-ερευνητικό σκάφος μετά το «Τσεσμέ» που έχει βγάλει στο βόρειο Αιγαίο με στόχο να κάνει ακόμη περισσότερο αισθητή την παρουσία της. Μέχρι και την Παρασκευή το απόγευμα η «Πίρι Ρέις» βρίσκονταν πάντως στον κόλπο της Σμύρνης. Τις τουρκικές κινήσεις πάντως παρακολουθούν με ιδιαίτερη προσοχή οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις, με το Πολεμικό Ναυτικό να έχει παρουσία στην περιοχή του Καστελόριζου.
Οι εκτιμήσεις που κάνουν πάντως Αθήνα και Λευκωσία είναι ότι η τουρκική προκλητικότητα θα συνεχιστεί τουλάχιστον μέχρι ο Ταγίπ Ερντογάν κερδίσει το δημοψήφισμα. Αυτό είναι και το σημείο που θα οδηγήσει σε επανασχεδιασμό στρατηγικών και από τις δυο πλευρές. Όσο για την Ελλάδα ήδη ετοιμάζει κλιμάκια επισκέψεων ενημέρωσης στις ΗΠΑ με αίτημα να… μαζευτεί ο Ερντογάν που κατά καιρούς επιχειρεί να εξάγει την εσωτερική κρίση του στα Βαλκάνια και όχι μόνο.
