Δεν μπορείτε να ξεκολλήσετε από το διαδίκτυο, και είναι το πρώτο πράγμα που κάνετε όταν ανοίγετε τα μάτια σας και το τελευταίο προτού πέσετε για ύπνο; Χαζεύετε για ώρες στο Facebook και στα άλλα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ή σας έλκει ο ηλεκτρονικός τζόγος; Μια νέα έρευνα, που έγινε από το Ινστιτούτο Ψυχιατρικής, Ψυχολογίας και Νευροεπιστήμης του King’s College του Λονδίνου, έρχεται να ρίξει το φταίξιμο και στα… γονίδια σας!
Πρόκειται για ένα πρωτοποριακό συμπέρασμα καθώς οι μέχρι τώρα μελέτες συνήθως αντιμετώπιζαν το online «κόλλημα» με όρους ψυχοπαθολογίας, ως μία ακόμα εξάρτηση.
Ωστόσο οι Βρετανοί ερευνητές έρχονται να προσθέσουν και μια γενετική διάσταση στο προβληματισμό «γιατί οι άνθρωποι περνούν τόσες ώρες στο διαδίκτυο». Με επικεφαλής τον καθηγητή συμπεριφορικής γενετικής Ρόμπερτ Πλόμιν, ανέλυσαν αντιπροσωπευτικά δειγματοληπτικά στοιχεία από περίπου 8.500 ζεύγη 16χρονων διδύμων, τόσο πανομοιότυπων ή μονοζυγωτικών (δηλαδή με 100% κοινά γονίδια), όσο και μη πανομοιότυπων (που μοιράζονται μόνο το 50% των γονιδίων).
Συσχετίζοντας το χρόνο που κάθε δίδυμος περνούσε σε ιστοσελίδες μέσων κοινωνικής δικτύωσης, εκπαιδευτικές, ψυχαγωγικές και τυχερών παιχνιδιών, συμπέραναν ότι τα γονίδια ευθύνονταν για πάνω από το ένα τρίτο των ατομικών διαφορών στη χρήση του διαδικτύου.
Η μεγαλύτερη επιρροή του γενετικού παράγοντα εκτιμήθηκε στον διαδικτυακό τζόγο (39%), και η μικρότερη στη χρήση του Facebook (24%), ενώ κάπου ανάμεσα βρίσκονται οι ψυχαγωγικές ιστοσελίδες (37%) και οι εκπαιδευτικές (34%). Τα ποσοστά αυτά αντιστοιχούν στο βαθμό που τα γονίδια εξηγούν τις προσωπικές αποκλίσεις μεταξύ των χρηστών, όσον αφορά το χρόνο που αφιερώνουν σε κάθε επιμέρους online δραστηριότητα, ανάλογα με τις γενετικές επιρροές που έχει ο καθένας.
Η νέα μελέτη δίνει ενδείξεις ότι το DNA με κάποιο τρόπο παίζει ένα ρόλο.
Αν και σύμφωνα με τη μελέτη οι περιβαλλοντικοί παράγοντες, και κυρίως η δυνατότητα πρόσβασης, παίζουν σαφώς μεγαλύτερο ρόλο, τα ευρήματα έρχονται σε αντίθεση με τις δημοφιλείς θεωρίες που αντιλαμβάνονται τα ηλεκτρονικά μέσω ως κάτι απολύτως εξωτερικό, που ασκεί καλή ή κακή επίδραση σε «αβοήθητους» καταναλωτές.
«Η διαπίστωση ότι οι διαφορές στο DNA επηρεάζουν σημαντικά το πώς οι άνθρωποι χρησιμοποιούν αυτά τα μέσα, τοποθετεί πλέον τον χρήστη-καταναλωτή στην ενεργητική θέση του οδηγού, που επιλέγει πόσο θα τα χρησιμοποιήσει, ανάλογα με τις ανάγκες του», δήλωσε η ερευνήτρια Ζιάντα Αγιορέχ.
Προς το παρόν, αν και επισημαίνει τη σχέση ανάμεσα στα γονίδια και στην online δραστηριότητα, η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό PLoS One, δεν θεμελιώνει μια πραγματική σχέση αιτίου-αποτελέσματος. Συνεπώς είναι ακόμη μακρύς ο δρόμος για να βεβαιωθεί επιστημονικά ότι όντως τα γονίδια έχουν «λόγο», ποια συγκεκριμένα γονίδια είναι αυτά και μέσω ποιου μηχανισμού ασκούν την υποθετική επιρροή τους.
