Μέχρι πρόσφατα ήταν μια υποψία που βασιζόταν σε ενδείξεις. Τώρα όμως έρχεται η γενετική να αποδείξει ότι οι αρχαίοι Ιρλανδοί κατάγονταν από τον Ποντικό Καύκασο και τη Μέση Ανατολή! Μάλιστα, πριν φτάσουν στην Ιρλανδία πέρασαν από την Ελλάδα και από άλλες περιοχές της Νότιας Ευρώπης.
Η καταγωγή των Ιρλανδών –διαφορετική από των Αγγλοσαξόνων– εδώ και πολλά χρόνια είναι ένα επίμαχο και πολύπλοκο ζήτημα που προβληματίζει τους επιστήμονες. Οι γενετιστές του Ινστιτούτου Γενετικής Smurfit του Κολεγίου Τρίνιτι του Δουβλίνου και οι αρχαιολόγοι της Σχολής Γεωγραφίας, Αρχαιολογίας και Παλαιοντολογίας του πανεπιστημίου Κουινς του Μπέλφαστ, με επικεφαλής τον καθηγητή Νταν Μπράντλεϊ, ανέλυσαν για πρώτη φορά τα γονιδιώματα τεσσάρων ατόμων.
Στο μικροσκόπιο έβαλαν μια γυναίκα που έζησε πριν από 5.200 χρόνια και τρεις άνδρες που έζησαν πριν από περίπου 4.000 χρόνια στην Ιρλανδία.
Κρανίο ηλικίας 5.000 ετών (φωτ.: Daniel Bradley,Trinity College Dublin)
Η γενετική ανάλυση αποκαλύπτει πως αρχικά υπήρξε μια μαζική μετανάστευση αγροτών της Λίθινης Εποχής από την «εύφορη ημισέληνο» της Μέσης Ανατολής, και αργότερα, την Εποχή του Χαλκού, ακολούθησε άλλη μία μετακίνηση από τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Οι άποικοι αυτοί αποτέλεσαν την «μαγιά» για τον κελτικό πληθυσμό της Ιρλανδίας.
Οι εξ Ανατολών «οικονομικοί μετανάστες» δεν ανταγωνίστηκαν τον τοπικό πληθυσμό των κυνηγών-τροφοσυλλεκτών (που γρήγορα εξαφανίστηκαν), αλλά οι ίδιοι έγιναν οι πρώτοι Ιρλανδοί.
Οι αρχικοί μετακινούμενοι αγροτικοί πληθυσμοί από τις βιβλικές περιοχές, όπου πρωτοεμφανίσθηκε η γεωργία, έφεραν μαζί τους τα ζώα τους, τα δημητριακά, τα κεραμικά, αλλά και τα γονίδια για τα μαύρα μαλλιά και τα καστανά μάτια που έχουν πολλοί σημερινοί Ιρλανδοί. Και γι’ αυτό μοιάζουν με Έλληνες.
Οι επιστήμονες θεωρούν πιο πιθανό ότι στο μακρύ ταξίδι τους από την Ανατολή έως τις ευρωπαϊκές ακτές του Ατλαντικού, οι πρώτοι μετανάστες πέρασαν από τη Νότια Ευρώπη.
Οι Πόντιοι, το δεύτερο κύμα αποίκων
Μετά από αυτούς τους πρώτους αγρότες, ακολούθησε ένα δεύτερο… ποντιακό κύμα αποίκων, από τις στέπες της νότιας Ρωσίας και τη βόρεια ακτή της Μαύρης Θάλασσας, οι οποίοι πλέον γνώριζαν την κατεργασία των μετάλλων, όπως του χρυσού και του χαλκού.
Γλυπτό από την αναδόμηση του προσώπου της γυναίκας της οποίας μελετήθηκε το γονιδίωμα (φωτ.: Barrie Hartwell)
Αυτοί μετέφεραν στην Ιρλανδία τα γονίδια για μια σπάνια –πολύ κοινή στη χώρα σήμερα– κληρονομική πάθηση του αίματος, την αιμοχρωμάτωση, καθώς επίσης τα γονίδια για την πέψη του γάλακτος (ανθεκτικότητα στη λακτόζη) και τα γαλανά μάτια (που έχουν μερικοί σημερινοί Ιρλανδοί), αλλά πιθανώς και τη γλώσσα που κατόπιν εξελίχθηκε στα ιρλανδικά.
Η σχετική δημοσίευση των επιστημόνων έγινε στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών (PNAS) των ΗΠΑ.
