Τρυγομηνά τον έλεγαν τον Οκτώβριο στον Πόντο, καθώς σε πολλές περιοχές ξεκινούσε ο τρύγος. Οι προετοιμασίες των Ποντίων για τον βαρύ χειμώνα που ερχόταν άρχιζαν, και οι νοικοκυραίοι στρώνονταν στις δουλειές.
Τρυγομηνά τον έλεγαν στην Κερασούντα, την Οινόη, τη Σάντα, τα Σούρμενα, την Τραπεζούντα, τη Χαλδία, τη Ματσούκα και το Σταυρίν, ενώ στην Ινέπολη και τα Κοτύωρα τον αποκαλούσαν
Αϊ-Δημήτρη.
Το μήνα αυτόν προσπαθούσαν να τελειώσουν τις εξωτερικές δουλειές, μάζευαν τους τελευταίους καρπούς των δέντρων –κάστανα, ελιές και όψιμες ποικιλίες μήλων– και μάζευαν ξύλα για το χειμώνα.
Σε κάποιες περιοχές δοκίμαζαν το πρώτο κρασί με τελετουργικό τρόπο, και ετοίμαζαν και το τσίπουρο. Οι παρχαρομάνες κατέβαζαν τα ζώα από τα παρχάρια στους μεζερέδες και τα μαντριά για να ξεχειμωνιάσουν.
Τρυγομηνάς, χειμός καιρός και χιόνια σα ραχία, ας σα παρχάρα έφυγαν
κ’ επήγαν σα χωρία…
Αν δεν έβρεχε τον Οκτώβριο, σύμφωνα με ένα παλιό έθιμο, τα παιδιά έβρεχαν την καταμάγια (τη σκούπα από κουρέλια με την οποία καθάριζαν το φούρνο από τις στάχτες) και γυρνούσαν στους δρόμους χτυπώντας την και φωνάζοντας: «Ντο θέλ’τς; Θέλω ας σον Θεόν βροχήν».
Την πρώτη μέρα του Οκτώβρη τιμούσαν τη μνήμη του Αγίου Ρωμανού του Μελωδού, και στις 18 του μήνα τη μνήμη του Αποστόλου και Ευαγγελιστού Λουκά. Η μεγαλύτερη όμως γιορτή ήταν στις 26 του μήνα του Αγίου Δημητρίου του Μυροβλήτη, που οι Πόντιοι την τιμούσαν με ιδιαίτερο τρόπο.
