pontosnews.gr
Παρασκευή, 20/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Κανόνες προφοράς της Ποντιακής διαλέκτου

30/06/2013 - 12:26μμ
Κανόνες προφοράς της Ποντιακής διαλέκτο
Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Η ποντιακή διάλεκτος χρησιμοποιούνταν στον προφορικό λόγο κυρίως στον Πόντο. Άρχισε να χρησιμοποιείται στον γραπτό λόγο στην Ελλάδα και στη Ρωσία, με διαφορετικούς χαρακτήρες και κανόνες. Εμείς θα ασχοληθούμε με την γραφή και απόδοση της Ποντιακής στον Ελλαδικό χώρο.

Κατ’ αρχή να ξεκαθαρίσουμε ένα σημαντικό πράγμα. Η Ποντιακή είναι μια από τις τέσσερις διαλέκτους της ελληνικής γλώσσας. Η περισσότερο ομιλούμενη από τις άλλες τρεις που είναι: Η Καππαδοκική, η Κατωϊταλική και η Τσακώνικη.

Τα Ηπειρώτικα, τα Κρητικά, τα Νησιώτικα κ.λ.π. είναι ιδιωματισμοί και όχι διάλεκτοι. Σαν ελληνική διάλεκτος δεν θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει γράμματα άλλα πλην του ελληνικού αλφαβήτου.

Σε μερικά όμως γράμματα προστίθενται κάποια σύμβολα για να αποδώσουν τη σωστή προφορά ορισμένων λέξεων. Τα σύμβολα αυτά για να διαβαστούν από τον κάθε υπολογιστή πρέπει να είναι εγκατεστημένη η ειδικά διαμορφωμένη γραμματοσειρά, πράγμα αδύνατο.

Επειδή η γραφή της Ποντιακής διαλέκτου σε υπολογιστές δεν δύναται να γίνει με τη χρήση των παραπάνω φθόγγων (διότι απαιτείται όπως είπαμε η εγκατάσταση της ειδικά διαμορφωμένης γραμματοσειράς σε κάθε υπολογιστή), μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναλλακτικά η παρακάτω “τεχνική”

Παρακάτω άπεικονίζονται οι φθόγγοι που χρησιμοποίησε o Άνθιμος Α. Παπαδόπουλος για τη συγγραφή του Ιστορικού Λεξικού της Ποντιακής Διαλέκτου.

Το έντονο α προφέρεται μεταξύ ε+α όπως το Γερμανικό ä

Το έντονο ο προφέρεται μεταξύ ε+ο όπως το Γερμανικό ö 

Το έντονο ζ προφέρεται όπως το Γαλλικό j

Το έντονο ξ προφέρεται όπως το Γερμανικό ksch

Το έντονο σ προφέρεται όπως το Γαλλικό ch

Το έντονο χ προφέρεται όπως το Γαλλικό ch

Το έντονο ψ προφέρεται όπως το Γερμανικό psch

Έτσι μπορούμε να γράφουμε χερ’=χέρι αντί σερ, χον=χιόνι αντί σον, μαχαίρ’=μαχαίρι αντί μασέρ, χιλ’=χίλιοι αντί σιλ, κχύσον’=χύσε (εκ του αρχαίου έκχυσον) αντί ξύσον κ.ο.κ.

Αυτοί είναι οι κύριοι φθόγοι, υπάρχουν και δευτερεύοντα σύμβολα όπως το υφέν ~ και η υποδιαστολή κάτω απ’ το ι (γιώτα).

Στην Ποντιακή διάλεκτο δεν υπάρχουν λέξεις που αρχίζουν με τους φθόγγους μπ και ντ. Οι φθόγγοι αυτοί περιέχονται σε μερικές λέξεις ενδιάμεσα, οι οποίες όμως λέξεις δεν προέρχονται από την τουρκική γλώσσα.

Λέξεις που προέρχονται από την τουρκική πολλοί συμπατριώτες Πόντιοι κάνουν το λάθος και τις προφέρουν με την τουρκική προφορά.

Παραθέτω παρακάτω μερικές τέτοιες λέξεις σαν παράδειγμα.

Τη λέξη boya, οι Τούρκοι την προφέρουν μπογιά, εμείς οι Πόντιοι πογιά. Τη λέξη boru (σωλήνας) οι Τούρκοι μπορού, εμείς πορού. Τη λέξη baba (πατέρας) οι Τούρκοι μπαμπά εμείς πάπα. Τη λέξη bogaz (θαλάσσιο πέρασμα) οι Τούρκοι μπογάζ, εμείς πογάζ. Τη λέξη tabiat (συνήθεια,φυσική διάθεση,χαρακτήρας) οι Τούρκοι ταμπιάτ εμείς ταπιάτ ή ταπιέτ. Τη λέξη muhabbet οι Τούρκοι μουχαμπέτ, εμείς μουχαπέτ.

Το Boz tepe, οι Τούρκοι το προφέρουν Μποζ τεπέ, εμείς Ποζ τεπέ. Την Bafra οι Τούρκοι Μπάφρα, εμείς Πάφρα. κ.λ.π. κ.λ.π. κ.λ.π.

Τη λέξη dogru (ευθύς, ορθός) οι Τούρκοι την προφέρουν ντογρού, εμείς τογρού εξ’ ου και τογρία. Τη λέξη dolap (ντουλάπι) οι Τούρκοι ντολάπ, εμείς τολάπ. Τη λέξη dere (ποταμός) οι Τούρκοι ντερέ εμείς τερέ. Τη λέξη demir (σίδερο) οι Τούρκοι ντεμίρ, εμείς τεμίρ, κ.λπ. κ.λπ. κ.λπ.  

Μόνη εξαίρεση στο φθόγγο μπ η λέξη μπαλλώνω και η λέξη μπούκι και δυο παράγωγά της.

Και στο φθόγγο ντ, η λέξη ντο (τι) και η λέξη ντώσιμον (χτύπημα).

Οι παραπάνω εξαιρέσεις δεν προέρχονται από την τουρκική.

Πηγή: mavropouloskostas.wordpress.com

Δείτε τη φωτογραφία με τους φθόγγους…

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Τα μέλη των χορευτικών του σωματείου «Παναγία Σουμελά» Σίδνεϊ, Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Sophia Tsipidis)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σίδνεϊ: Ο σέρρα χορός που ξεχώρισε στο αντάμωμα της «Παναγίας Σουμελά»

20/11/2026 - 11:59πμ
Ο τόμος των πρακτικών του Διεθνούς Συνεδρίου Ποντιακού Ελληνισμού (φωτ.: Facebook / Ένωση Ποντίων Γλυφάδας)
ΠΟΝΤΟΣ

Γλυφάδα: Με τη Γενοκτονία και τη διεθνή αναγνώριση ανοίγει σήμερα το Διεθνές Συνέδριο Ποντιακού Ελληνισμού

20/11/2026 - 9:59πμ
(Φωτ. αρχείου: facebook.com/brotherhoodpontiontoronto/photos)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Αδελφότητα Ποντίων Τορόντο «Παναγία Σουμελά»: Έκτακτη Γενική Συνέλευση για την τροποποίηση του καταστατικού

19/11/2026 - 8:28μμ
Το εξώφυλλο και το οπισθόφυλλο του βιβλίου της Αριάδνης Μουταφίδου «Πόντος-Ρωσία-Θεσσαλονίκη. Μικροϊστορικές αναμνήσεις Νικολάου Παπαδοπούλου (1912–1997)»
ΠΟΝΤΟΣ

Από τη Φάτσα του Πόντου στη Ρωσία και στη Θεσσαλονίκη: Οι αναμνήσεις ενός Πόντιου σε βιβλίο

18/11/2026 - 11:25μμ
Ο Βαλέριος Κερδεμελίδης, αργυρός ολυμπιονίκης με την ομάδα ενόργανης γυμναστικής της ΕΣΣΔ στη Ρώμη το 1960 (πηγή: Ρωσική Ομοσπονδία Γυμναστικής / RusGreek)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Βαλέριος Κερδεμελίδης: Ο γιος ενός Έλληνα της Κριμαίας που έγινε ολυμπιονίκης με την ΕΣΣΔ

18/11/2026 - 9:06μμ
(Φωτ.: facebook.com/profile.php/Σύλλογος Ποντίων Νέας Φιλαδέλφειας «Δημήτριος Υψηλάντης»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Έλσα Γαλανίδου-Μπαλφούσια: Συγκίνηση στο φιλολογικό μνημόσυνο στη Νέα Φιλαδέλφεια

18/11/2026 - 3:35μμ
Εναέρια φωτογραφία του αποκατεστημένου ναού των Ταξιαρχών στα Πλάτανα της Τραπεζούντας (πηγή: akcaabat.bel.tr)
ΠΟΝΤΟΣ

Πλάτανα Τραπεζούντας: Τα χρώματα που σώθηκαν στον ναό των Ταξιαρχών

18/11/2026 - 10:35πμ
Μέλη της ποντιακής κοινότητας της Μελβούρνης, στην εκδήλωση στη μνήμη του Παναγιώτη Ιασωνίδη. Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2026 (πηγή: neoskosmos.com)
ΠΟΝΤΟΣ

Παναγιώτης Ιασωνίδης, ο «Τραντέλλενας» της ποντιακής Μελβούρνης

18/11/2026 - 9:19πμ
Η Ευλαμπία Νικολαΐδου, το γένος Θεοδωρίδου (πηγή: facebook.com/elpnaousas)
ΠΟΝΤΟΣ

Πέθανε η Ευλαμπία Νικολαΐδου, η γλυκόλαλη αδερφή του θρυλικού Χρύσανθου Θεοδωρίδη

17/11/2026 - 11:32μμ
(Φωτ.: facebook.com/kaukasosaigaleo)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Η Μουσικοχορευτική & Πνευματική Εστία «Ο Καύκασος» τίμησε την εξέγερση του Πολυτεχνείου

17/11/2026 - 8:34μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: www.abc.net.au)

Όλγα Μπλακ: Η 96χρονη Ελληνίδα της Μελβούρνης που δεν σταμάτησε ποτέ να χορεύει

25 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Γιώργος Κονταρίνης)

Βουλή: Κατατέθηκε ο Προϋπολογισμός 2027 – Ανάπτυξη 2,3%, ανεργία κάτω από 8% και χρέος στο 128,5%

53 λεπτά πριν
(Φωτ. αρχείου: Χριστίνα Κωνσταντάκη)

Ιωάννινα: Εγκληματική οργάνωση πίσω από την άγρια καταδίωξη στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο

1 ώρα πριν
(Φωτ.: Björn König / commons.wikimedia.org)

Πράσα γιαχνί: Μια νηστίσιμη έκπληξη στο πιάτο – Κατευθείαν από την αγιορείτικη κουζίνα

2 ώρες πριν
Η Στήλη του Απόστολου Παύλου στην Πάφο (πηγή: facebook.com/groups/Deryneia Famagusta Cyprus)

Κύπρος: Παρουσιάστηκε ο τόμος με την ιστορική διαδρομή της Ορθόδοξης Εκκλησίας από την εποχή των Αποστόλων έως σήμερα

2 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Θανάσης Καλλιάρας)

Επίδομα 400 ευρώ: Σήμερα η καταβολή στους συνταξιούχους – Στις 30/11 σε ανασφάλιστους και ΑμεΑ

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV