Δεν είναι μόνο η Αγία Σοφία της Κωνσταντινούπολης που κάνει… ισλαμιστική στροφή ελέω Ερντογάν. Έχει προηγηθεί εδώ και χρόνια η Αγία Σοφία της Τραπεζούντας, ο περικαλλής βυζαντινός ναός που οικοδομήθηκε στα χρόνια του Μανουήλ Α΄ Μεγάλου Κομνηνού, στο πρώτο μισό του 13ου αιώνα.
Από τον Δεκέμβριο του 2018 στην Αγία Σοφία Τραπεζούντας γίνονται εργασίες συντήρησης και αναστήλωσης, οι οποίες καθυστέρησαν λόγω του κορονοϊού. Σύντομα, όμως, αναμένεται να ανοίξει και πάλι, όχι ως μουσείο όπως ήταν μέχρι το 2013, αλλά ως τζαμί, παρά τις συνεχείς προσφυγές στη Δικαιοσύνη.
Μάλιστα η περίπτωση του «τζαμιού της Αγίας Σοφίας» (όπως αναφέρεται στον τουρκικό Τύπο το μνημείο) δείχνει το δρόμο για την Κωνσταντινούπολη, καθώς προκειμένου να μην ενοχλούνται οι πιστοί από τις αγιογραφίες η Γενική Διεύθυνση Βακουφίων, που πήρε την κυριότητα, πρόκρινε τη λύση της κάλυψής τους με ψευδοροφές και κουρτίνες. Η πρώτη μουσουλμανική προσευχή έγινε στις 5 Ιουλίου 2013.
Παλαιότερα δημοσιεύματα στον τουρκικό Τύπο ανέφεραν ότι στόχος ήταν τελικά να αναδειχθούν οι τοιχογραφίες και ότι μία από τις ιδέες ήταν να χρησιμοποιηθεί ειδικός φωτισμός, ώστε να «θολώνουν». Επίσης η Hürriyet είχε γράψει ότι στην τωρινή «ανακαίνιση» θα γίνουν παρεμβάσεις στο μιχράμπ (την ημικυκλική εσοχή στο τείχος του ισλαμικού τεμένους), και ότι τα ψηφιδωτά θα καλυφθούν με πλέξι γκλας, πάνω από το οποίο θα στρωθούν χαλιά.
Κάθε… απορία, βέβαια, θα λυθεί μόλις το μνημείο της Τραπεζούντας ανοίξει και πάλι για το κοινό.
Η μετατροπή σε τζαμί έγινε μετά την κατάκτηση της πόλης από τον Φατίχ Σουλτάν Μεχμέτ Χαν το 1461, και η μετατροπή σε μουσείο έγινε το 1964. Προηγήθηκε η ανάδειξη των αγιογραφιών, αποτέλεσμα της σκληρής δουλειάς ομάδας του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου μεταξύ 1958 και 1964, κατά την πρώτη αναστήλωση.
Η Αγία Σοφία διακοσμήθηκε με εξαιρετικές τοιχογραφίες, οι περισσότερες από τις οποίες ανήκουν στην περίοδο της παλαιολόγειας αναγέννησης. Αυτά τα έργα καλύφθηκαν όπως-όπως προκειμένου να μην ενοχλούνται οι πιστοί, και μόνο μερικές σκηνές της Παλαιάς Διαθήκης γλίτωσαν από το σοβά.
