Την Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών θα γιορτάσουμε αυτή την εβδομάδα, και ειδικότερα την Πέμπτη 26 Σεπτεμβρίου. Τι ακριβώς μπορεί να σημαίνει ένας τέτοιος εορτασμός; Τι ακριβώς είχαν κατά νου το Συμβούλιο της Ευρώπης και η Ευρωπαϊκή Ένωση όταν πριν από σχεδόν είκοσι χρόνια, το 2001, αποφάσιζαν να καθιερώσουν αυτόν το θεσμό;
Ένας από τους πρώτους στόχους είναι να ενθαρρυνθούν οι Ευρωπαίοι πολίτες να μάθουν γλώσσες και να εξοικειωθούν με την κουλτούρα την οποία εκφράζει κάθε γλώσσα σε ένα πολυμορφικό και πολυπολιτισμικό περιβάλλον.
Και φυσικά, η εκμάθηση μίας ή περισσότερων γλωσσών, πέρα από τα αγγλικά, που αποτελούν εδώ και δεκαετίες το διεθνές όργανο συνεννόησης, δεν είναι αποκλειστικά θέμα εκπαίδευσης, αλλά και ατομικής πρωτοβουλίας: μόνο μέσα από το προσωπικό ενδιαφέρον και από τη βιωματική σχέση με μια γλώσσα που δεν είναι η μητρική μας μπορούμε να μπούμε στον κόσμο των άλλων, να εξοικειωθούμε με τη νοοτροπία και τα στοιχεία που καθορίζουν την ταυτότητά τους, αλλά και προοδευτικά να γίνουμε ένα μαζί τους, χωρίς εκ παραλλήλου να χάσουμε τα δικά μας χαρακτηριστικά. Οι γλώσσες είναι εκμάθηση, προσφέρονται, όμως, ταυτοχρόνως και για πολλά άλλα πράγματα: σπουδές, ταξίδια, επαγγελματικές επαφές, διασκέδαση και παντός είδους ανταλλαγές.
Χάπενινγκ για παιδιά με προγράμματα στο ραδιόφωνο και την τηλεόραση, μαθήματα γλωσσικής διδασκαλίας, ημερίδες, συνέδρια και πλήθος εκδηλώσεις διοργανώνονται σε όλη την Ευρώπη κατά τη διάρκεια της Ευρωπαϊκής Ημέρας Γλωσσών. Όλοι μπορούν να συμβάλουν στην επιτυχία της. Μαθητές και φοιτητές, που έχουν τη δυνατότητα μέσα από παιχνίδια και διαγωνισμούς, ή και μέσω της διοργάνωσης μουσικών γεγονότων, να πολλαπλασιάσουν τις γλωσσικές τους επιδόσεις και ικανότητες. Καθηγητές γλωσσών, όπως και άλλων μαθημάτων, που μπορούν να ξεφύγουν από τα στενά όρια της διδακτικής τους αίθουσας, προσβλέποντας σε μια μεγάλη γκάμα από κουλτούρες, παραδόσεις και γλώσσες. Πανεπιστήμια ή σχολεία που έχουν τη δυνατότητα να οργανώσουν ταξίδια και να φέρουν τους φοιτητές ή τους μαθητές τους σε επαφή με φοιτητές ή μαθητές εκτός των εθνικών τους συνόρων.
Από τις 225 περίπου ιθαγενείς γλώσσες που υπάρχουν στην Ευρώπη (το 3% των γλωσσών παγκοσμίως), οι περισσότερες είναι ινδοευρωπαϊκής καταγωγής, αλλά τα μεταναστευτικά ρεύματα έχουν αυξήσει θεαματικά τη γλωσσική ποικιλία που συναντάμε σήμερα στη Γηραιά Ήπειρο. Το 38% των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξέρουν αγγλικά, ενώ τα γαλλικά και τα γερμανικά ακολουθούν με ποσοστό 14%. Ως προς τα καθ’ ημάς, το 57% των πολιτών μιλάει μια ξένη γλώσσα, ποσοστό που συμπίπτει με τον κοινοτικό μέσο όρο, αλλά μόνο το 19% ξέρει δύο ξένες γλώσσες.
Το 48% μιλούν στην Ελλάδα αγγλικά, το 9% γερμανικά και το 8% γαλλικά.
Κεντρικό σύνθημα της Ευρωπαϊκής Ημέρας Γλωσσών θα μπορούσε να θεωρηθεί το ότι οι γλώσσες αποτελούν αναγκαιότητα και δικαίωμα για όλους. Φορείς χάραξης γλωσσικής πολιτικής συνεργάζονται τόσο με το ευρύτερο κοινό όσο και με ανθρώπους του εθελοντισμού για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών με τη συμμετοχή ατόμων και ομάδων όλων των ηλικιών.
Στις 26 Σεπτεμβρίου, από τις 11:00 μέχρι τις 18:00, στο Σεράφειο του Δήμου Αθηναίων (Πειραιώς 160), μορφωτικοί και πολιτιστικοί οργανισμοί και πρεσβείες συναντιούνται προκειμένου να γιορτάσουν και να υπογραμμίσουν την ανάγκη αλλά και την πραγματικότητα της γλωσσικής και της πολιτισμικής ποικιλομορφίας στην Ευρώπη. Στη διάρκεια ενός πολύωρου ραδιοφωνικού προγράμματος θα ακουστούν συνεντεύξεις δρόμου και συνομιλίες με ειδικούς και συγγραφείς ενώ θα γίνουν κουίζ και παιχνίδια.
Η EUNIC (Ένωση Μορφωτικών Ινστιτούτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης) είναι μια ένωση πολιτιστικών οργανισμών που εκπροσωπούν τις σχέσεις των χωρών τους με άλλες χώρες. Το παράρτημα της EUNIC Αθήνας ιδρύθηκε στις 10 Ιουνίου 2008. Δεκαοκτώ ευρωπαϊκά πολιτιστικά ιδρύματα που εδρεύουν στην Αθήνα υπέγραψαν ανεπίσημο μνημόνιο συμφωνίας, με σκοπό την υλοποίηση προγραμμάτων, τα οποία στηρίζουν Έλληνες εταίροι από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα. Για τις εκδηλώσεις του Σεραφείου συνεργάζονται τα μέλη της EUNIC Αθήνας και η Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Αθήνα, το Ίδρυμα Κρατικών Υποτροφιών (IKY), το Διδασκαλείο Ξένων Γλωσσών του Πανεπιστημίου Αθηνών και ο Σύλλογος Αποφοίτων «Διδασκαλία Γλωσσών στην Ευρώπη».
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Β. Χατζηβασιλείου.
