Ανήκετε στην κατηγορία των αναποφάσιστων ενόψει των εθνικών εκλογών της 7ης Ιουνίου; Χρειάζεστε έναν (ηλεκτρονικό) σύμβουλο ψήφου πριν φτάσετε μπροστά στην κάλπη; Η εφαρμογή HelpMeVote, αποτέλεσμα ερευνητικού έργου του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης «Διαδικτυακές Υπηρεσίες – HelpMeVote» υπό την επιστημονική ευθύνη του Ιωάννη Ανδρεάδη, αναπληρωτή Καθηγητή του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών, ίσως σας δώσει τη λύση!
To HelpMeVote είναι μία ηλεκτρονική εφαρμογή που επιτρέπει στους ψηφοφόρους να συγκρίνουν τις απόψεις τους για θέματα πολιτικής και επικαιρότητας με τις θέσεις των υποψηφίων και των κομμάτων, δηλαδή ένας Ηλεκτρονικός Σύμβουλος Ψήφου (Voting Advice Application ή VAA). Σύμβουλοι Ψήφου χρησιμοποιούνται σε πολλές χώρες για προεδρικές, βουλευτικές, περιφερειακές ή δημοτικές εκλογές.
Ο μηχανισμός είναι απλός: πριν από τις εκλογές, οι θέσεις των υποψηφίων ή των κομμάτων κωδικοποιούνται από μια ομάδα ακαδημαϊκών ερευνητών. Αυτό επίσης μπορεί να γίνει και από τα κόμματα ή αντιπροσώπους τους ή από τους ίδιους τους υποψήφιους σε συνεργασία με την ερευνητική ομάδα. Έπειτα οι ψηφοφόροι καλούνται να συμπληρώσουν το ίδιο ερωτηματολόγιο και να εκφράσουν τις απόψεις τους. Το ηλεκτρονικό σύστημα συγκρίνει τις απαντήσεις των κομμάτων/υποψηφίων με εκείνες που παρέχονται από τους ψηφοφόρους (χρήστες της ηλεκτρονικής εφαρμογής). Το τελικό αποτέλεσμα παρουσιάζει κατάταξη των κομμάτων ή υποψηφίων με βάση το βαθμό συμφωνίας τους με τον κάθε ψηφοφόρο. Ο βαθμός συμφωνίας κόμματος-πολίτη υπολογίζεται με χρήση κατάλληλου στατιστικού συντελεστή.
Η πρωτοβουλία HelpMeVote είναι ένα ακαδημαϊκό έργο, που δεν συνδέεται με κανένα πολιτικό κόμμα ή κίνημα ή μέσο ενημέρωσης.
Τα πολιτικά κόμματα δεν είχαν καμία επίδραση στο σχεδιασμό του έργου ενώ όλες οι πληροφορίες συγκεντρώθηκαν με την ευθύνη της ερευνητικής ομάδας. Με τη χρήση του κατάλληλου στατιστικού συντελεστή συσχέτισης μεταξύ κάθε κόμματος και του πολίτη υπολογίζεται ο βαθμός συμφωνίας με κάθε κόμμα σε διάστημα -100%, +100%. Τιμές ανάμεσα στο -25% και +25% δείχνουν ότι δεν υπάρχει πρακτικά συνάφεια με το ή τα κόμματα, τιμές από +25% μέχρι +50% δείχνουν συμφωνία και πάνω από +50% ισχυρή συμφωνία. Αντίστοιχα τιμές από -25% μέχρι -50% δείχνουν διαφωνία, ενώ τιμές μικρότερες από -50% δηλώνουν ισχυρή διαφωνία. Βέβαια, αν για δύο κόμματα οι τιμές διαφέρουν μέχρι 10 μονάδες δεν υπάρχει πρακτικά διαφορά όσον αφορά την σειρά προτίμησης.
Επίσης παρουσιάζεται σε διάγραμμα δύο αξόνων η σχετική θέση του πολίτη όσον αφορά τη τοποθέτηση των κομμάτων σε αυτούς τους άξονες. Για την παρούσα εφαρμογή χρησιμοποιούνται δύο άξονες, ένας οικονομικός και ένας κοινωνικο-πολιτισμικός. Στη σελίδα που εμφανίζεται το ποσοστό συμφωνίας ο χρήστης μπορεί να κάνει κλικ πάνω σε κάθε κόμμα και να συγκρίνει τις θέσεις του με τις θέσεις του κόμματος για κάθε μία από τις ερωτήσεις του HelpMeVote.
Ποια κόμματα συμπεριλαμβάνονται στο HelpMeVote;
Αρχικά επιλέχθηκαν τα κόμματα που στις πρόσφατες Ευρωεκλογές 2019 κατόρθωσαν να συγκεντρώσουν ποσοστό άνω του 2,5%. Για τα κόμματα αυτά ζητήθηκε από ομάδα ειδικών να κωδικοποίησουν τις θέσεις τους και συνεπώς περιλαμβάνονται στην εφαρμογή ακόμα και αν δεν έχουν απαντήσει στην πρόσκληση που τους στείλαμε για να αυτο-τοποθετηθούν στις ερωτήσεις του HelpMeVote. Τα μικρότερα κόμματα δεν κωδικοποιήθηκαν από ειδικούς και συνεπώς περιλαμβάνονται μόνο εφόσον έχουν αυτο-τοποθετηθεί στις ερωτήσεις του HelpMeVote. Σημαντικό κριτήριο επίσης είναι τα κόμματα να έχουν δημοσιευμένες και εύκολα προσβάσιμες θέσεις για τα περισσότερα από τα θέματα που χρησιμοποιούνται στο HelpMeVote.
Οι απαντήσεις αποθηκεύονται ανώνυμα. Τα δεδομένα δεν πρόκειται να πωληθούν και δεν θα παραχωρηθούν σε τρίτους.
Εάν τα δεδομένα χρησιμοποιηθούν και αξιοποιηθούν για ακαδημαϊκούς και ερευνητικούς σκοπούς, τότε η ανωνυμία των χρηστών του συστήματος θα είναι εγγυημένη. Αναλυτικές πληροφορίες είναι διαθέσιμες στη Δήλωση προστασίας προσωπικών δεδομένων HelpMeVote.
Στην υλοποίηση της εφαρμογής σημαντική συνδρομή είχε ένα μεγάλο πλήθος ερευνητών που ασχολούνται με τα ελληνικά πολιτικά κόμματα. Στην κωδικοποίηση των κομμάτων συμμετείχαν εθελοντικά 23 ερευνητές και ερευνήτριες (η πλειονότητα τους είναι μέλη της Ελληνικής Εταιρείας Πολιτικής Επιστήμης και μέλη ΔΕΠ σε σχετικά γνωστικά αντικείμενα). Οι τελικές θέσεις των κομμάτων προέκυψαν από τη διάμεσο των απαντήσεων των ερευνητών και συνεπώς δεν εκφράζουν την προσωπική θέση του καθενός, αλλά μία συνισταμένη των 23 αξιολογήσεων. Η λίστα των ερευνητών δεν δημοσιεύεται γιατί περίπου 4 στους 5 ερευνητές που συμμετείχαν στην κωδικοποίηση προτιμούν να παραμείνουν ανώνυμοι.
Ιδιαίτερα βοήθησαν οι φοιτητές και φοιτήτριες που στο ακαδημαϊκό έτος 2018-2019 παρακολούθησαν τα προπτυχιακά μαθήματα «Διαδικτυακές Πολιτικές Έρευνες» και «Ηλεκτρονικοί Σύμβουλοι Ψήφου» και η ομάδα μεταπτυχιακών και υποψήφιων διδακτόρων που επιβλέπονται από τον υπεύθυνο του προγράμματος «Διαδικτυακές Υπηρεσίες – HelpMeVote».
