Μπροστά σε ένα σπάνιο εύρημα, που ίσως αποδειχθεί ότι είναι το αρχαιότερο του είδους του στον κόσμο, βρέθηκαν οι αρχαιολόγοι που εργάζονται στην ανασκαφή Διρού στη Μάνη.
Στον περιβάλλοντα χώρο του σπηλαίου Αλεπότρυπα, και συγκεκριμένα στη θέση «Ξαγκουνάκι», εντοπίστηκε ένας τάφος όπου ένας ενήλικας άνδρας είναι σε στάση εναγκαλισμού με μία ενήλικη γυναίκα (κεντρική φωτογραφία). Σε έναν δεύτερο τάφο βρέθηκε άλλη μία διπλή αδιατάρακτη ταφή ενηλίκων, άνδρα και γυναίκας, «σε εξαιρετικά συνεσταλμένη στάση σε συνάφεια με σπασμένες αιχμές βελών», όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η ανακοίνωση που εξέδωσε το υπουργείο Πολιτισμού.
Οι ταυτόχρονες διπλές ταφές δεν είναι συχνό φαινόμενο και, πολύ περισσότερο, δεν είναι συχνό αρχαιολογικό εύρημα. Επιπλέον, οι διπλές ταφές σε στάση εναγκαλισμού είναι εξαιρετικά σπάνιες και αυτή του Διρού αποτελεί μία από τις αρχαιότερες, αν όχι την αρχαιότερη, του κόσμου. Η χρονολόγηση που έγινε με τη μέθοδο του άνθρακα C14 την τοποθετεί στο 3800 π.Χ.
Διπλή αδιατάρακτη παιδική ταφή σε αγγείο
Στην ίδια ανασκαφή, σε στρώματα της Τελικής Νεολιθικής από το 4200 έως το 3800 π.Χ., εντοπίστηκαν ακόμα δύο ταφές: μία διπλή αδιατάρακτη πρωτογενής παιδική ταφή σε αγγείο και μία αδιατάρακτη ταφή εμβρύου.
Νέες χρονολογήσεις και εξειδικευμένες αναλύσεις διεύρυναν σημαντικά την περίοδο χρήσης του σπηλαίου Αλεπότρυπα από την Αρχαιότερη ως την Τελική Νεολιθική (6.000-3.200 π.Χ.) και επιβεβαίωσαν τη μακροχρόνια λειτουργία του ως οικιστικού και ταφικού χώρου.
Μαζί με τα κατάλοιπα δεκάδων ανθρώπων εντοίστηκε και ένα εγχειρίδιο
Οι αρχαιολόγοι που ανέσκαψαν το Διρό έφεραν στο φως και ένα κυκλικό οστεοφυλάκιο, διαμέτρου τεσσάρων μέτρων, με βοτσαλωτό δάπεδο. Σε αυτό βρέθηκαν κατάλοιπα ανθρωπίνων σκελετών μαζί με άλλα ευρήματα όπως κεραμική, χάντρες και ένα εγχειρίδιο. Η συγκεκριμένη αρχιτεκτονική κατασκευή, που αποτελεί μοναδικό παράδειγμα στην Μυκηναϊκή Εποχή, ήταν για την προσχεδιασμένη μεταφορά και δευτερογενή ταφή δεκάδων ατόμων. Η προκαταρκτική μελέτη έδειξε ότι μεταφέρθηκαν στο συγκεκριμένο σημείο από άλλη θέση, ωστόσο τα πιο κοντινά κατάλοιπα οικισμού Μυκηναϊκής Εποχής που έχουν εντοπιστεί είναι σε απόσταση 40χλμ. από την Αλεπότρυπα.
Το κυκλικό οστεοφυλάκιο χρησιμοποιήθηκε για τη δευτερογενή ταφή δεκάδων ατόμων
«Η συνέχιση της έρευνας θα συμβάλει στην αποσαφήνιση αυτών των ζητημάτων. Προς το παρόν μπορούμε με ασφάλεια να υποθέσουμε ότι η περιοχή του σπηλαίου λειτούργησε επί χιλιετίες στη συλλογική μνήμη των ομάδων ως χώρος απόθεσης των νεκρών τους», καταλήγει η ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού.
