Ελπίδες για επανεκκίνηση των απευθείας συνομιλιών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν διαφαίνονται, παρά το αδιέξοδο του προηγούμενου γύρου, με διπλωματικές πηγές να αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο νέας συνάντησης ακόμη και μέσα στην εβδομάδα.
Σύμφωνα με το AP, ένας δεύτερος γύρος διαπραγματεύσεων θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί την Πέμπτη, είτε στο Ισλαμαμπάντ είτε στη Γενεύη, σε μια προσπάθεια να διατηρηθεί ζωντανή η εύθραυστη διαδικασία αποκλιμάκωσης.
Την ίδια ώρα, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς στέλνει σαφές μήνυμα προς την Τεχεράνη, τονίζοντας πως «η μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο των Ιρανών», μετά την αποτυχία των συνομιλιών του σαββατοκύριακου στην πακιστανική πρωτεύουσα.
Σκληρές «κόκκινες γραμμές» από την Ουάσιγκτον
Ο Τζέι Ντι Βανς, που ηγήθηκε της αμερικανικής αποστολής, ξεκαθάρισε ότι η κυβέρνηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ επιμένει σε βασικές απαιτήσεις, με κυριότερες:
• Την απομάκρυνση όλου του εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν.
• Τον πλήρη έλεγχο του υλικού από τις ΗΠΑ.
• Την εγκαθίδρυση αυστηρών μηχανισμών επαλήθευσης για το μέλλον.
«Θέλουμε να βγει από τη χώρα το υλικό αυτό», υπογράμμισε σε συνέντευξή του στο Fox News, επιμένοντας ότι δεν αρκούν οι διαβεβαιώσεις της Τεχεράνης πως δεν επιδιώκει πυρηνικό όπλο.
Παράλληλα, αναγνώρισε ότι υπήρξαν «ενθαρρυντικές ενδείξεις», σημειώνοντας ωστόσο πως «δεν έφθασαν αρκετά μακριά».
Η απάντηση της Τεχεράνης
Από την πλευρά του Ιράν, ο επικεφαλής της διπλωματίας Αμπάς Αραγτσί υποστήριξε ότι οι δύο πλευρές είχαν πλησιάσει σε συμφωνία, κατηγορώντας όμως την Ουάσινγκτον για αδιάλλακτη στάση.
Όπως δήλωσε, οι διαπραγματεύσεις ναυάγησαν λόγω «συνεχών μαξιμαλιστικών απαιτήσεων από την αμερικανική πλευρά», αφήνοντας να εννοηθεί ότι η απόσταση παραμένει σημαντική.
Αποκλεισμός, απειλές και φόβοι κλιμάκωσης
Η διπλωματική κινητικότητα εξελίσσεται ενώ η ένταση στην περιοχή παραμένει υψηλή:
• Το Ιράν έχει de facto κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, κρίσιμη δίοδο για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
• Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ναυτικό αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο και στη θάλασσα του Ομάν.
• Ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε ότι οποιοδήποτε ιρανικό σκάφος «ταχείας επίθεσης» θα καταστραφεί αν επιχειρήσει να σπάσει τον αποκλεισμό.
Η Τεχεράνη αντέδρασε έντονα, με τον πρεσβευτή της στον ΟΗΕ Αμίρ Σαΐντ Ιραβανί μέσω επιστολής να κάνει λόγο για «σοβαρή παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας», καθώς και για παραβίαση του διεθνούς δικαίου της θάλασσας και για απειλή για τη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια
Με επιστολή προς τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, το Ιράν προειδοποίησε για κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης, ενώ σε ξεχωριστή παρέμβαση ζήτησε αποζημιώσεις από χώρες της περιοχής που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις.
