Η σύγκρουση ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν εξαπλώνεται σε ολόκληρη την περιοχή, με επιθέσεις, διπλωματικές πιέσεις και διεθνείς αντιδράσεις, ενώ αυξάνεται η ανησυχία για τις επιπτώσεις στην παγκόσμια ασφάλεια και οικονομία.
Η Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ ψήφισε επί πρότασης που στόχο έχει να περιορίσει τις εξουσίες του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, σχετικά με τη συνέχιση του πολέμου εναντίον του Ιράν.
Το σχέδιο ψηφίσματος κατατέθηκε από τον ρεπουμπλικανό Τόμας Μάσι και τον δημοκρατικό Ρο Κάνα και θα υποχρέωνε τον πρόεδρο να λάβει την έγκριση του Κογκρέσου πριν συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις. Ωστόσο, η πρωτοβουλία θεωρείται πιθανό να αποτύχει, μετά και την άρνηση της Γερουσίας να εγκρίνει αντίστοιχη πρόταση.
Πολλοί δημοκρατικοί υποστηρίζουν ότι πρέπει να επαναβεβαιωθεί ο ρόλος του Κογκρέσου ως του μοναδικού θεσμού που έχει συνταγματική εξουσία να κηρύσσει πόλεμο.
Ο επικεφαλής της δημοκρατικής μειοψηφίας στη Βουλή, Χακίμ Τζέφρις, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Ο Ντόναλντ Τραμπ αρνήθηκε εσκεμμένα να λάβει την άδεια του Κογκρέσου για αυτόν τον πόλεμο που επέλεξε, ένας πόλεμος που έχει ήδη επεκταθεί σε περισσότερες από 10 χώρες της Μέσης Ανατολής».
Από την πλευρά τους οι ρεπουμπλικάνοι απορρίπτουν την πρόταση, με τον πρόεδρο της Βουλής Μάικ Τζόνσον να τη χαρακτηρίζει «φρικτή, επικίνδυνη ιδέα» που «θα ισχυροποιούσε τους εχθρούς μας».
Ο Τραμπ θέλει να έχει λόγο στην επιλογή του επόμενου ηγέτη του Ιράν
Την ίδια στιγμή, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σε συνέντευξή του ότι θεωρεί απαραίτητη την προσωπική του εμπλοκή στην επιλογή του επόμενου ηγέτη της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
«Ο γιος του Χαμενεΐ είναι απαράδεκτος για εμένα. Θέλουμε κάποιον που θα φέρει αρμονία και ειρήνη στο Ιράν», ανέφερε, προσθέτοντας: «Πρέπει να εμπλακώ στον διορισμό, όπως με την Ντέλσι (Ροδρίγκες) στη Βενεζουέλα».
Η δήλωση αυτή ενισχύει τις ανησυχίες για περαιτέρω πολιτική παρέμβαση των ΗΠΑ στις εσωτερικές εξελίξεις του Ιράν.
Ισραηλινές επιδρομές στον Λίβανο – Πάνω από 100 νεκροί
Η σύγκρουση έχει ήδη εξαπλωθεί στον Λίβανο. Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της χώρας, τουλάχιστον 102 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές από τη Δευτέρα 2 Μαρτίου, όταν ο Λίβανος ενεπλάκη στον πόλεμο.
Παράλληλα, 638 άνθρωποι έχουν τραυματιστεί, ενώ οι Αρχές εκφράζουν φόβους ότι ο απολογισμός των θυμάτων θα αυξηθεί, καθώς τα νοσοκομεία συνεχίζουν να δέχονται τραυματίες.
Απειλές για ολοκληρωτική καταστροφή στη νότια Βηρυτό
Την ένταση κλιμάκωσε και ο υπουργός Οικονομικών του Ισραήλ, Μπεζαλέλ Σμότριτς, ο οποίος απείλησε ότι τα νότια προάστια της Βηρυτού θα έχουν την τύχη της Γάζας.
«Πολύ σύντομα η Νταχίγια θα μοιάζει με το Χαν Γιουνές», έγραψε, αναφερόμενος στην πόλη της Λωρίδας της Γάζας που καταστράφηκε στον πόλεμο με τη Χαμάς. Ο ισραηλινός στρατός κάλεσε επίσης τους κατοίκους της νότιας Βηρυτού να εκκενώσουν «αμέσως» την περιοχή, προκαλώντας πανικό και τεράστια κυκλοφοριακή συμφόρηση.
Ο ίδιος πρόσθεσε: «Η Χεζμπολάχ έκανε ένα λάθος και θα πληρώσει βαρύ τίμημα. Χτυπάμε το κεφάλι του χταποδιού στο Ιράν και ταυτόχρονα θα του κόψουμε το πλοκάμι, τη Χεζμπολάχ. Θέλατε να μας ρίξετε στην κόλαση, την προκαλέσατε στον εαυτό σας».
Εκρήξεις στην Τεχεράνη και εκκενώσεις βιομηχανικών περιοχών
Παράλληλα, ο ισραηλινός στρατός κάλεσε τους κατοίκους δύο μεγάλων βιομηχανικών ζωνών της Τεχεράνης –Αμπάς Αμπάντ και Σενζάρ– να εκκενώσουν τις περιοχές. Τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι ακούγονταν εκρήξεις σε διάφορα σημεία της πρωτεύουσας, ενώ σύμφωνα με το πρακτορείο ISNA βρισκόταν σε εξέλιξη πυραυλική επίθεση στην ανατολική Τεχεράνη.
Το Ιράν αρνείται επίθεση στην αμερικανική πρεσβεία στο Ριάντ
Η Τεχεράνη απέρριψε τις κατηγορίες της Σαουδικής Αραβίας ότι εξαπέλυσε επίθεση κατά της αμερικανικής πρεσβείας στο Ριάντ.
Ο Ιρανός πρεσβευτής στο βασίλειο, Αλιρεζά Εναγιατί, δήλωσε: «Δεν εκτοξεύτηκε κανένα drone από το Ιράν προς την αμερικανική πρεσβεία στο Ριάντ». Παράλληλα πρόσθεσε: «Όταν η διοίκηση επιχειρήσεων στην Τεχεράνη εξαπολύει κάπου επίθεση, αναλαμβάνει την ευθύνη».
Πύραυλος έπληξε διυλιστήριο στο Μπαχρέιν
Στο μεταξύ, πύραυλος που αποδίδεται στο Ιράν έπληξε εγκαταστάσεις σε βιομηχανική ζώνη του Μπαχρέιν όπου βρίσκεται διυλιστήριο πετρελαίου. Η επίθεση προκάλεσε πυρκαγιά που τέθηκε γρήγορα υπό έλεγχο, με τις Αρχές να κάνουν λόγο για περιορισμένες υλικές ζημιές και χωρίς ανθρώπινα θύματα.
Σοβαρή κλιμάκωση στη θάλασσα – Βύθιση ιρανικής φρεγάτας
Σημαντική κλιμάκωση σημειώθηκε και στη θάλασσα, όταν αμερικανικό υποβρύχιο τορπίλισε ιρανική φρεγάτα στα ανοικτά της Σρι Λάνκα, προκαλώντας τον θάνατο δεκάδων ναυτών. Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, επιβεβαίωσε ότι το αμερικανικό ναυτικό βύθισε το πλοίο, ενώ οι ΗΠΑ υποστήριξαν ότι πρόκειται για την πρώτη βύθιση εχθρικού πολεμικού πλοίου με τορπίλη από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το Ιράν καταδίκασε το περιστατικό ως «φρικαλεότητα», προειδοποιώντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «θα μετανιώσουν πικρά».
Το στενό του Ορμούζ είναι και επίσημα εμπόλεμη ζώνη
Η ένταση επηρεάζει πλέον και τη διεθνή ναυσιπλοΐα. Το στενό του Ορμούζ, ο Περσικός Κόλπος και ο Κόλπος του Ομάν χαρακτηρίστηκαν από τον ναυτιλιακό τομέα «ζώνη πολεμικών επιχειρήσεων».
Η απόφαση δίνει σε χιλιάδες ναυτικούς το δικαίωμα να αρνηθούν να ταξιδέψουν στην περιοχή και να ζητήσουν επαναπατρισμό με έξοδα των πλοιοκτητών. Σύμφωνα με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό, περίπου 20.000 ναυτικοί και 15.000 επιβάτες κρουαζιερόπλοιων βρίσκονται εγκλωβισμένοι στην περιοχή.
Διπλωματικές κινήσεις και διεθνείς αντιδράσεις
Σε διπλωματικό επίπεδο, ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν ζήτησε από τον πρόεδρο της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν να παρέμβει ώστε να σταματήσουν οι ισραηλινές επιθέσεις στη Βηρυτό.
Παράλληλα, ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι η Άγκυρα καταβάλλει προσπάθειες για επιστροφή στη διπλωματία, προειδοποιώντας ότι «η παράταση της σύγκρουσης στο Ιράν θα αποτελούσε πηγή αποσταθεροποίησης τόσο για την περιοχή όσο για ολόκληρο τον κόσμο».
Την ίδια ώρα, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας δήλωσε ότι η κρίση αποτελεί αποτέλεσμα της υπονόμευσης της διεθνούς τάξης. «Σήμερα, το χάος που βλέπουμε γύρω μας στη Μέση Ανατολή αποτελεί άμεση συνέπεια της διάβρωσης του διεθνούς δικαίου», τόνισε.
Στήριξη προς την Κύπρο και ανησυχία στην Ευρώπη
Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης ευχαρίστησε την Ιταλία και την Ισπανία για τη στήριξη προς την Κύπρο, υπογραμμίζοντας τη σημασία της συνεργασίας για τη σταθερότητα στη Μεσόγειο.
Την ίδια στιγμή, η Γερμανία ξεκαθάρισε ότι προς το παρόν δεν σχεδιάζει επιπλέον στρατιωτική παρουσία στη Μεσόγειο, αν και βρίσκεται σε στενή επικοινωνία με τους συμμάχους της.
