pontosnews.gr
Παρασκευή, 23/01/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαρτυρία Ελισάβετ Παπαδοπούλου: Τα ιερά άμφια τα κάψαμε για να μη πέσουν στα χέρια των Τούρκων, γιατί το θεωρούσαμε αμαρτία να τα περιπαίξουν αυτοί

Όταν έμαθαν ότι πρέπει να αφήσουν τον τόπο τους, μάζεψαν τα πράγματα των εκκλησιών τους και τα έθαψαν μέσα στα μνήματα του χωριού με μεγάλο ψυχικό κόστος

23/01/2026 - 9:25μμ
Η είσοδος στον Άγιο Γεώργιο Ζαντό στη Μούζενα (φωτ.: Χρήστος Ξενίδης)

Η είσοδος στον Άγιο Γεώργιο Ζαντό στη Μούζενα (φωτ.: Χρήστος Ξενίδης)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Η Ελισάβετ Παπαδοπούλου γεννήθηκε στον οικισμό Δάικονα της Μούζενας, στην εκκλησιαστική επαρχία Χαλδίας–Κερασούντας. Εκκλησιαστικά υπαγόταν στη μητρόπολη Αργυρούπολης και είχε περίπου 250 Έλληνες κατοίκους, των οποίων η κύρια ασχολία ήταν στα μεταλλεία της Αργυρούπολης.

Στον οικισμό υπήρχε εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου και σχολείο, που περιλάμβανε έως και την πρώτη τάξη του σχολαρχείου, ενώ αρκετοί από τους κατοίκους ξενιτεύονταν στη Ρωσία.

Η μαρτυρία που ακολουθεί περιλαμβάνεται στο Αρχείο Προφορικής Παράδοσης του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών, της μεγαλύτερης και παλαιότερης συλλογής προφορικής ιστορίας στην Ελλάδα και από τις σημαντικότερες της Ευρώπης.

≈

Όταν φύγαμε από το χωριό μας για να μη πέσουν στα χέρια των Τούρκων τα διάφορα ιερά της εκκλησίας του Ζαντού τ’ Αγιάρ1 και των άλλων εκκλησιών του χωριού μας, φροντίσαμε κατάλληλα και τα κρύψαμε. Οι καλόγριες πήρανε μαζί τους την εικόνα του Αγίου Γεωργίου που ήταν όλο ασήμι, το θυμιαντήρι που ήταν ολόχρυσο που το δώρισε ο Θοδωρής Διακονάς. Η οικογένειά μας το ζήτησε πίσω, αλλά οι καλόγριες δεν το δώσανε. Τον επιτάφιο, εξαπτέρυγα, «παντέρας»=εικόνες σαν σημαίες, τα κρύψαμε μέσα στο μνήμα του πρώτη Διακονά που ήταν «λυκοπάππος»2 μου.

Τα δε ιερά άμφια τα κάψαμε για να μη πέσουν στα χέρια των Τούρκων, γιατί το θεωρούσαμε αμαρτία να τα περιπαίξουν αυτοί. Τα άλλα πράματα της εκκλησίας τ’ αφήσαμε έτσι εκτεθειμένα, όπως και όλην την ακίνητη περιουσία της και φύγαμε […]

Όπως φροντίσαμε για την εκκλησία του Ζαντού τ’ Αγιάρ κατά την φυγή μας, έτσι κάναμε και για την εκκλησία του Αγίου Ιωάννη. Αυτή αντικείμενα μεγάλης αξίας δεν είχε, όπως η προηγούμενη εκκλησία, αλλά όσο να είναι, σαν εκκλησία πάλι θα είχε τα απαραίτητα. Τον επιτάφιο, τα εξαπτέρυγα, παντέρας κ.λπ. τα κρύψαμε μέσα στην «Ταρά»=κρυψώνα σε τοίχο της Τοπουζίνας. Τα ιερά άμφια επίσης τα κάψαμε για τους γνωστούς λόγους. Τα εικονίσματα, τα βιβλία και άλλα είδη του Αγιάννη όπως και των άλλων εκκλησιών του χωριού μας τα κρύψαμε μέσα στα μνήματα του χωριού.

Και έτσι, αφού τακτοποιήσαμε ό,τι χρειάζονταν για τις εκκλησίες με ψυχικό σπαραγμό, τις εγκαταλείψαμε και φύγαμε, αλλά και με λαχτάρα χαράς διότι σύντομα επιτέλους θα αποκτούσαμε τη λευτεριά μας.

Όταν έγινε η οπισθοχώρηση των Ρώσων τούς ακολούθησαν πολλοί κάτοικοι του χωριού μας, όπως και από τα άλλα χωριά τα ελληνικά. Εμείς κάπου επτά-οκτώ σπίτια δεν μπορέσαμε και μείναμε στο χωριό. Από τότε δε αρχίσανε τα μαρτύριά μας από τις επιδρομές των Τούρκων της Ζύγανας. Γι’ αυτό, επειδή άλλο ζωή δεν γινόταν στο χωριό μας, φύγαμε ενωρίς, το 1919 και πήγαμε στο χωριό Πέντε Εκκλησιές3 που ήταν τούρκικο και πρώην ελληνικό. Είχε μέσα στο χωριό αυτό τέσσερα σπίτια ελληνικά που ζούσαν αγαπημένα με τους Τούρκους. Πήγαμε σ’ αυτούς που μας προστάτευσαν αρκετό καιρό. Το χωριό αυτό ήταν δίπλα στην κωμόπολη Ταταπατλή και προς την Τραπεζούντα. Από εκεί κατεβήκαμε κατόπιν στην Τραπεζούντα. Εκεί ήταν μαζεμένος πολύς ελληνισμός που περίμενε την αναχώρησή του για την Ελλάδα. Οικογένειες ολόκληρες μένανε στο ύπαιθρο ή σε τίποτε ερειπωμένες αποθήκες. Από την Τραπεζούντα πήγαμε στον Άγιο Στέφανο, νησάκι Κωνσταντινούπολης και μείναμε ένα χρόνο και από εκεί με την Ανταλλαγή το 1922 ήρθαμε στην Ελλάδα.

______
1. Η γυναικεία μονή επ’ ονόματι του Αγίου Γεωργίου του Ζαντού. Ζαντόν Αγιάρτς=ο τρελός Αϊ-Γιώργης.
2. Προπάππος.
3. Τούρκικος οικισμός, σε απόσταση δυόμιση ωρών βόρεια της Αργυρούπολης, που κατά τον Οικονομίδη «ωνομάσθη ούτω τουρκιστί Beş Kilise κατά μετάφρασιν του ελληνικού Πέντε Εκκλησίαι, διότι πράγματι υπήρχον ενταύθα πέντε ναοί, ως μαρτυρούσι και σήμερον έτι τα σωζόμενα ερείπια αυτών».

Το κείμενο, στο οποίο έχει διατηρηθεί η πρωτότυπη γραφή, βρίσκεται στην έκδοση του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών Η Έξοδος, τόμ. Ζ’, Μαρτυρίες από τις επαρχίες του μεσόγειου Πόντου. Επανέκδοση: εφ. Καθημερινή, σειρά «1922-2022 – Βιβλιοθήκη Μνήμης».
Διαβάστε περισσότερες μαρτυρίες στην ενότητα «Γενοκτονία» του pontosnews.gr. 
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Καρτ ποστάλ του προηγούμενου αιώνα με παζάρι φρούτων στη Σαμψούντα (φωτ.: picryl.com)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Ελευθέριου Παπαδόπουλου: Σκάβαμε λάκκους βαθιούς σαν πηγάδια και μπαίναμε μέσα όταν ακούγαμε ότι έρχονται Τούρκοι

15/01/2026 - 8:01μμ
Ευθύμιος Ζήλων και Γερμανός Καραβαγγέλης (εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ευθύμιος Αγριτέλης προς Γερμανό Καραβαγγέλη: «Η Κερασούς πνέει τα λοίσθια υπό της πτέρνας του κακούργου»

13/01/2026 - 5:16μμ
Οικογενειακή φωτογραφία σε προσφυγικό βιβλιάριο, από την έκθεση «ΜΕΤΟΙΚΕΣΙΑ», που δημιουργήθηκε με αφορμή τα 100 χρόνια από τη Συνθήκη της Λοζάνης (φωτ. αρχείου: Έλλη Τσολάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Στυλιανού Γαντζίδη: Κρεμμύδι και ψωμί να τρώμε, καλύτερα να ζούμε στην Ελλάδα, παρά στην Τουρκία

8/01/2026 - 10:52μμ
Χριστιανοί και μουσουλμάνοι κάτοικοι της Αξού, αρχές 20ού αι. (φωτ.: ανώνυμου)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Δημήτρη Μισαηλίδη: Τρεις μήνες μείναμε εκεί σε τσαντίρια. Πολύς κόσμος πέθανε. Πολλά μνήματα αφήσαμε εκεί

6/01/2026 - 9:38μμ
Άλλη μία εμβληματική φωτογραφία του Armin Wegner από τη Γενοκτονία των Αρμενίων, η οποία ωστόσο στο πέρασμα του χρόνου ταυτίστηκε με όλα τα τραγικά γεγονότα της περιόδου εκείνης, όλες τις γενοκτονίες που διέπραξαν οι κεμαλικοί
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Ανατολής Ερμείδου: Αϊ-Βασιλείου παραμονή εμένα, χήρα με τέσσερα παιδιά, με βγάλανε στο δρόμο

31/12/2025 - 6:32μμ
Πιστοποιητικό της Ένωσης Ποντίων Καλλιθέας με ημερομηνία 29 Αυγούστου 1923, του Πόντιου πρόσφυγα Παναγιώτη Ασατίδη από την Τραπεζούντα (φωτ.: facebook/Trabzondan Esintiler)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Νικόλαου Παπαδόπουλου: Χριστούγεννα στο δρόμο! Αξιοθρήνητος ο κόσμος

25/12/2025 - 9:46μμ
Λεπτομέρεια από το άγαλμα της Ελισάβετ Βάλβη «Η Πόντια μάνα», που κοσμεί την πλατεία Αγίας Σοφίας στη Θεσσαλονίκη (φωτ.-εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Τα Χριστούγεννα της Ναζλούς Κυριακοπούλου, το 1922

25/12/2025 - 9:32πμ
Καλύβες στα βουνά της Κερασούντας (φωτ.: «Η Έξοδος», τόμος Ι, εφημερίδα «Καθημερινή»)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Μαρτυρία Μαρούλας Φυτοπούλου: Τα βάσανα που υποφέραμε να μην τα θυμάται ο άνθρωπος γιατί μπορεί και να τρελαθεί

24/12/2025 - 8:38μμ
Η αίθουσα όπου συνεδριάζουν οι βουλευτές και οι βουλεύτριες της Κυπριακής Δημοκρατίας (φωτ.: Facebook / Βουλή των Αντιπροσώπων - House of Representatives)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Η Κύπρος αναγνώρισε τη Γενοκτονία των Ασσυρίων – Εκκρεμότητα παραμένει για την Ελλάδα

23/12/2025 - 9:24μμ
Επτά γυναίκες, επτά ιστορίες, μια ματιά στη Γενοκτονία των Ποντίων. Τα πρόσωπα που εικονίζονται είναι στον πυρήνα της αφήγησης της Θεοδώρας Ιωαννίδου (εικ.: Γεωργία Βορύλλα)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Λεηλατημένες ζωές και σιωπηλές μνήμες: Η Γενοκτονία των Ποντίων μέσα από τις γυναίκες

21/12/2025 - 10:03πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Η είσοδος στον Άγιο Γεώργιο Ζαντό στη Μούζενα (φωτ.: Χρήστος Ξενίδης)

Μαρτυρία Ελισάβετ Παπαδοπούλου: Τα ιερά άμφια τα κάψαμε για να μη πέσουν στα χέρια των Τούρκων, γιατί το θεωρούσαμε αμαρτία να τα περιπαίξουν αυτοί

1 λεπτό πριν
(Φωτ. αρχείου: freepik)

Υπόθεση Πελικό στη Βρετανία: 49χρονος νάρκωνε και βίαζε την πρώην σύζυγό του για μια δεκαετία – Τη βιντεοσκοπούσε και δημοσίευε φωτογραφίες της

38 λεπτά πριν
Εικόνα από τον Διόνυσο, στη λεωφ. Σταμάτας την πρώτη μέρα της ισχυρής βροχόπτωσης (φωτ.: Μιχάλης Καραγιάννης/ EUROKINISSI)

Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών/METEO: Ρεκόρ ημερήσιου ύψους βροχής και ριπών ανέμων στην πρόσφατη κακοκαιρία

1 ώρα πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI)

Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα πόλο: Στοχεύει στο χάλκινο η Ελλάδα – Έχασε στον ημιτελικό από την Ουγγαρία

2 ώρες πριν
(Φωτ. αρχείου: EUROKINISSI / Γιάννης Παναγόπουλος)

Βρέθηκε 13χρονη που το είχε σκάσει από το σπίτι της – Διέμενε σε σπίτια αλλοδαπών σε Καλλιθέα και Κυψέλη

2 ώρες πριν
(φωτ.: Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης)

«ΙΩΣΗΠΟΣ»: Παρουσιάστηκε το ψηφιακό αποθετήριο ιστορικής μνήμης και πολιτισμού των Ισραηλιτικών Κοινοτήτων Ελλάδος

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign