Χωρίς να κρύβει ότι το διακύβευμα είναι το πετρέλαιο, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι θα επιτρέψει σε αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες να δραστηριοποιηθούν στη Βενεζουέλα, την ώρα που το εμπάργκο στο αργό της παραμένει σε πλήρη ισχύ.
Μιλώντας από τη Φλόριντα (ούτε καν από τον Λευκό Οίκο), ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών ανέφερε ότι «οι μεγαλύτερες αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες στον κόσμο θα μεταβούν επιτόπου, θα επενδύσουν δισεκατομμύρια δολάρια, θα επισκευάσουν υποδομές που έχουν καταρρεύσει και θα αρχίσουν να δημιουργούν έσοδα για τη χώρα».
Την ίδια στιγμή, έσπευσε να διευκρινίσει ότι «το εμπάργκο σε όλο το βενεζουελανό πετρέλαιο παραμένει πλήρως σε ισχύ».
Οι δηλώσεις αυτές έρχονται λίγες ώρες μετά τη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, κατά την οποία συνελήφθη και μεταφέρθηκε σε αμερικανικό έδαφος ο Νικολάς Μαδούρο. Ο Τραμπ τον κατηγορεί ως επικεφαλής διεθνούς δικτύου διακίνησης ναρκωτικών, κατηγορία που εκείνος απορρίπτει, κάνοντας λόγο για επιχείρηση ανατροπής με στόχο τον έλεγχο των ενεργειακών πόρων της χώρας.
Η Βενεζουέλα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα πετρελαίου στον κόσμο. Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, το 2023 τα αποθέματα υπολογίζονταν σε περίπου 303 δισ. βαρέλια, δηλαδή σχεδόν το 17% των παγκόσμιων αποθεμάτων. Παρ’ όλα αυτά, η παραγωγή της χώρας παραμένει σε χαμηλά επίπεδα, κάτω από το ένα εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως, σύμφωνα με τον ΟΠΕΚ, πολύ μακριά από τα επίπεδα άνω των τριών εκατομμυρίων βαρελιών στις αρχές της δεκαετίας του 2000.
Η κατάρρευση της παραγωγής αποδίδεται σε χρόνια κακοδιαχείρισης, εκτεταμένη διαφθορά και έλλειψη επενδύσεων, στοιχεία που βαραίνουν την κυβέρνηση Μαδούρο, χωρίς ωστόσο να αναιρούν το ρόλο των σκληρών αμερικανικών κυρώσεων.
Από το 2017 η Ουάσινγκτον έχει επιβάλει οικονομικό αποκλεισμό, ενώ το 2019, κατά την πρώτη θητεία Τραμπ, τέθηκε σε ισχύ πλήρες πετρελαϊκό εμπάργκο με στόχο την οικονομική ασφυξία.
Στη δεύτερη θητεία του, το 2025, ο Τραμπ ακύρωσε τις ειδικές άδειες που επέτρεπαν σε πολυεθνικές να δραστηριοποιούνται στη Βενεζουέλα, με μοναδική εξαίρεση την Chevron. Η Chevron συνεχίζει να εκμεταλλεύεται τέσσερα κοιτάσματα σε συνεργασία με την κρατική PDVSA, χωρίς όμως να μπορεί να καταβάλλει έσοδα στο καθεστώς.
Λόγω των κυρώσεων, το Καράκας διαθέτει το πετρέλαιό του στη μαύρη αγορά με μεγάλες εκπτώσεις, κυρίως προς ασιατικές χώρες, ενώ οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αυστηρό αποκλεισμό σε δεξαμενόπλοια που συναλλάσσονται με τη Βενεζουέλα.
Το βενεζουελανό αργό, χαμηλότερης ποιότητας, χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή ντίζελ και ασφάλτου και όχι βενζίνης, με τα διυλιστήρια του Κόλπου του Μεξικού να είναι από τα λίγα διεθνώς που μπορούν να το επεξεργαστούν.
Παρά τη σκληρή ρητορική, αναλυτές επισημαίνουν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν ενεργειακή ανάγκη το βενεζουελανό πετρέλαιο. Όπως σημειώνει ο Στίβεν Σορκ της Schork Group, οι ΗΠΑ «τα πάνε πολύ καλά χωρίς αυτό», γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι οι κινήσεις της Ουάσινγκτον έχουν πρωτίστως γεωπολιτικό και πολιτικό χαρακτήρα – με το πετρέλαιο να παραμένει το κεντρικό διακύβευμα, αλλά χωρίς καμία πρόθεση να δοθεί άφεση αμαρτιών στο καθεστώς Μαδούρο.
