Ο «Κολόμβος των αιθέρων», ένας θρύλος μεταξύ των Σοβιετικών πιλότων. Βλαδίμηρος Κοκκινάκης το όνομά του· έτσι ονομάζεται από το 2019 και το διεθνές αεροδρόμιο της Ανάπας στη νότια Ρωσία, με την προτομή του να κοσμεί την είσοδο.
Ο ελληνικής καταγωγής πιλότος γεννήθηκε στο Νοβοροσίσκ το 1904, και αναδείχθηκε σε έναν από τους πιο γνωστούς Σοβιετικούς πιλότους, με 22 παγκόσμια ρεκόρ, έχοντας «υποτάξει» 62 διαφορετικούς τύπους αεροσκαφών.
Η οικογένεια Κοκκινάκη έχει παρουσία στη Ρωσία από τον 19ο αιώνα. Γιοι του Κωνσταντίνου Κοκκινάκη (ήταν εργάτης στο σιδηρόδρομο και γεννημένος στην Οδησσό), ο Βλαδίμηρος και τέσσερα από τα έξι αδέλφια του έγιναν όλοι αεροπόροι. Είχαν και μία αδελφή, την Τατιάνα – εννέα παιδιά γέννησε η μητέρα τους Ναταλία Πετρόβνα Γκουκ.
Το ρωσικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων TASS αναφέρει την οικογένεια ως «Ρωσοποιημένους Έλληνες του Πόντου».
Οι πιλότοι
Εκτός από τον Βλαδίμηρο, ο Αλέξανδρος, ο Βαλεντίνος και ο Κωνσταντίνος κατέκτησαν τους αιθέρες.
Ο Αλέξανδρος σκοτώθηκε στις 4 Ιουλίου 1941 σε αεροπορική μάχη με τους Γερμανούς, ενώ ο Βαλεντίνος έχασε τη ζωή του το 1956 κατά τη δοκιμή ενός νέου αεροσκάφους. Ο Παύλος υπηρετούσε στην αεροπορία ως μηχανικός.
Ο Κωνσταντίνος ήταν και αυτός πιλότος-δοκιμαστής. Το 1960 έκανε απόλυτο διεθνές ρεκόρ με αεροσκάφος Ε-66, κατασκευής του Αρτέμ Μικογιάν, πετώντας με ταχύτητα δύο φορές μεγαλύτερη από αυτή του ήχου. Την περίοδο 1952-1964 δοκίμασε διάφορα καταδιωκτικά του Αρμένιου αεροναυπηγού της Σοβιετικής Ένωσης, του σχεδιαστή πολλών από τα αεροσκάφη τύπου MiG.
Για την ανδρεία του, ο Κωνσταντίνος Κοκκινάκης έλαβε τον τίτλο του ήρωα της ΕΣΣΔ.
Ο Βλαδίμηρος
Η ζωή του Βλαδίμηρου συμπεριέλαβε σχεδόν ολόκληρη την ιστορία της σοβιετικής αεροπορίας, παρόλο που αγαπούσε πολύ τη θάλασσα – εργαζόταν από τα 12 (και ως ναύτης και φορτωτής στο λιμάνι), όμως ήταν και φημισμένος αθλητής στο Νοβοροσίσκ, σε διάφορα σπορ.
Παρά την ανέχεια της οικογένειας, ολοκλήρωσε και τις εννέα τάξεις του Γυμνασίου. Μπήκε στον Κόκκινο Στρατό το 1925, και αφού κυριολεκτικά βομβάρδισε τους ανώτερους του με επιστολές ζητώντας μια ευκαιρία, πέντε χρόνια αργότερα αποφοίτησε από τη Σχολή Αεροπορίας του Μπορισογκλέμπσκ με επαίνους.
Γρήγορα αναδείχθηκε σε έναν από τους κορυφαίους πιλότους σε πτήσεις μεγάλου ύψους με μεγάλα φορτία.
Μια από τις πρώτες αξιοσημείωτες αποστολές του ήταν στο πείραμα Zveno-1A, τον Σεπτέμβριο 1933. Ένα Tupolev TB-1 απογειώθηκε φέροντας πάνω στα φτερά του δύο Polikarpov I-15, ένα εκ των οποίων είχε τον Βλαδίμηρο στο πηδάλιο. Με αυτό το ειδικά ανακατασκευασμένο μονοθέσιο καταδιωκτικό με ανοιχτό πιλοτήριο έκανε το πρώτο του ρεκόρ, στις 21 Νοεμβρίου 1935 όταν πέταξε στα 14.575 μέτρα.
Σταδιακά «εκπαίδευε» τον εαυτόν του στην έλλειψη οξυγόνου, σπρώχνοντας όλο και πιο πάνω τα επιχειρησιακά όρια. Πριν από κάθε πτήση προετοιμαζόταν διεξοδικά, ελέγχοντας μέχρι και τη στολή για για «περιττές πτυχώσεις».
Το 1936 διορίστηκε Πρώτος Πιλότος του Γραφείου Πειραματικών Σχεδιασμών (OKB). Η σχεδιαστική αυτή ομάδα ήδη από το 1935 δούλευε στην ανάπτυξη του TsKB-26 (ή CKB-26).
Η πρώτη επίδειξη αυτού του νέου βομβαρδιστικού έγινε την Πρωτομαγιά του 1936, μπροστά στον Ιωσήφ Στάλιν. Ο Βλαδίμηρος Κοκκινάκης εκτέλεσε ένα τολμηρό και επικίνδυνο ακροβατικό, τη «λούπα του Νεστέροφ».
Αυτή μάλλον ήταν η χρονιά του, καθώς με ένα DB-3 έκανε και άλλα ρεκόρ με φορτίο 500, 1.000 και 2.000 κιλών, ενώ με το ίδιο αεροσκάφος στις 27 και 28 Ιουνίου 1938 πέταξε απευθείας από τη Μόσχα στο Βλαδιβοστόκ σε 24 ώρες και 36 λεπτά, κατόρθωμα για το οποίο του απονεμήθηκε το παράσημο του Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης.
Από τη Μόσχα στη Νέα Υόρκη
Συνεχίζοντας τα ρεκόρ στις πτήσεις μεγάλων αποστάσεων, στον Βλαδίμηρο Κοκκινάκη ανήκει και η τιμή της έναρξης του πιο σύντομου εναέριου δρομολογίου από την Ευρώπη στην Αμερική, το 1939.
Με την ευκαιρία της Διεθνούς Έκθεσης της Νέας Υόρκης, πέταξε από τη Μόσχα ακολουθώντας την πολική διαδρομή.
Ταξίαρχος τότε, μαζί με τον επισμηναγό Μιχαήλ Γκορντιένκο ως ασυρματιστή και πλοηγό, χρησιμοποίησαν ένα κατάλληλα διαμορφωμένο δικινητήριο βομβαρδιστικό Ιλιούσιν ΤsΚΒ-30 (DB-3) που ονομάστηκε «Μόσκβα».
Απογειώθηκε το απόγευμα της 28ης Απριλίου 1939. Είχε προγραμματιστεί να περάσει πάνω από Νορβηγία, Ισλανδία, Νότια Γροιλανδία, το Νέο Μπραουνσβάιγκ του Καναδά, την ακτή του Μέιν και τη Βοστόνη και να προσγειωθεί στη Νέα Υόρκη στο Floyd Bennett Field.
Λόγω βλάβης των οργάνων πλοήγησης, το αεροσκάφος έκανε αναγκαστική προσγείωση σε νήσο του Καναδά κοντά στον 48ο παράλληλο, 1.100 χιλιόμετρα πριν από τον τελικό προορισμό. Μέχρι εκείνη τη στιγμή είχαν καλύψει 7.580 χλμ σε 24 ώρες και 36 λεπτά.
Στις αρχές της δεκαετίας του 1930, η μετάβαση από τη Μόσχα στις ΗΠΑ είχε ενδιάμεση στάση στο Λονδίνο και από εκεί ακολουθούσε πολυήμερο ταξίδι με πλοίο.
Παρά την αποτυχία του εγχειρήματος, οι δύο πιλότοι πήραν τα συγχαρητήρια του Στάλιν και του κομισαρίου Εξωτερικών Υποθέσεων Βιάτσεσλαβ Μολότοφ.
Το τραγούδι
Κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ο Βλαδίμηρος Κοκκινάκης ζήτησε να σταλεί σε μάχιμη μονάδα. Το αίτημά του απορρίφθηκε και έτσι υπηρέτησε ως πιλότος δοκιμών και ως αρχιεπιθεωρητής της σοβιετικής αεροπορίας. Προήχθη σε υποπτέραρχο το 1943, εποχή που κυκλοφόρησε και ένα τραγούδι που έλεγε «Αν χρειαστεί θα στείλουμε τον Κοκκινάκη να βομβαρδίσει το Ναγκασάκι».
Μεταπολεμικά συνέχισε να δοκιμάζει διάφορα αεροσκάφη, μεταξύ των οποίων τα επιβατικά Ιλιούσιν – μάλιστα, συχνά έπαιρνε μαζί τον γιο του σχεδιαστή, Βλαδίμηρο Ιλιούσιν.
Μέλος του Ανώτατου Σοβιέτ, τιμήθηκε έξι φορές με το βραβείο Λένιν και τέσσερις φορές με το αστέρι του Κόκκινου Στρατού, ανάμεσα σε δεκάδες άλλες διακρίσεις. Κυρίως, είναι ο μοναδικός πιλότος δοκιμών στον οποίο απονεμήθηκε δύο φορές ο τίτλος του Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης.
Το 1962, όντας στέλεχος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Αεροναυτικής (IAF) επισκέφθηκε την Ελλάδα, για διεθνές συνέδριο.
Όπως ήταν φυσικό, η παρουσία του δεν πέρασε απαρατήρητη, με τους δημοσιογράφους να τον πολιορκούν προκειμένου να μάθουν περισσότερα για την καταγωγή του. Η μόνη δήλωση που κατάφεραν να αποσπάσουν ήταν η εξής: «Ο πατέρας μου είχε αναφέρει ότι καταγόταν από τη Χίο».
Πέθανε στη Μόσχα στις 7 Ιανουαρίου 1985, από καρκίνο στον πνεύμονα. Παντρεμένος με την αστή Βαλεντίνα Ανδρεέβνα Κοκκινάκη (1911-2000), είχαν μία κόρη, την Ιρίνα που σπούδασε Ιστορία της Τέχνης (1943-2004). Μέχρι σήμερα δεν έχουν καταρριφθεί τρία από τα ρεκόρ που έκανε, τον Νοέμβριο του 1958 και τον Νοέμβριο του 1959 – αφορούν πτήσεις με πολύ μεγάλα φορτία σε μεγάλα ύψη.
