Εγκαινιάζεται σήμερα, Σάββατο, η «Διαδρομή Μνήμης 40-44» στο Γ’ Νεκροταφείο, η οποία είναι αφιερωμένη στα θύματα της Κατοχής και του ναζισμού που δεν πρόλαβαν να ζήσουν την Απελευθέρωση και εντάσσεται σε μια σειρά δράσεων και εκδηλώσεων με τις οποίες ο δήμος Αθηναίων τιμά τη συμπλήρωση 80 χρόνων από την Απελευθέρωση της πόλης.
Πρόκειται για μια ειδική τελετή μνήμης για τα θύματα της πείνας στην περίοδο της Κατοχής, αλλά και για τους εκτελεσθέντες, που οι σοροί τους είναι θαμμένοι στο Γ’ Νεκροταφείο και ουσιαστικά η δράση αυτή το επανασυστήνει στο κοινό ως ιστορικό τόπο μνήμης.
Τα εγκαίνια θα πραγματοποιηθούν σήμερα στις 16:00, ανήμερα της επετείου, και στη συνέχεια η διαδρομή θα αποτελεί μόνιμη έκθεση, καθώς οι τάφοι έχουν χαρτογραφηθεί και θα υπάρχει στο Νεκροταφείο ειδική σήμανση για όποιον θέλει να την επισκεφτεί. Η δράση εντάσσεται στις επετειακές εκδηλώσεις «1974 & 1944: Η Αθήνα γιορτάζει την ελευθερία της» και πραγματοποιείται από το Τμήμα Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Διεύθυνσης Σχεδίου Πόλεως του δήμου Αθηναίων σε συνεργασία με την Αναπτυξιακή Αθήνας.
Η διαδρομή στο Γ’ Νεκροταφείο
Η διαδρομή αρχίζει από την κεντρική είσοδο με ανηφορική πορεία κατά μήκος του χώρου, όπου άλλοτε ενταφιάζονταν ομαδικά τα θύματα της πείνας, του κρύου και των ασθενειών. Φτάνει στο Μνημείο Εκτελεσθέντων και στους τάφους. Συνεχίζει προς το Στρατιωτικό Τμήμα και μετά κατηφορίζει προς την πλατεία του Νεκροταφείου, για να συναντήσει τα μνημεία της Εθνικής Αντίστασης και της σφαγής του Αιγάλεω.
Η περιήγηση είναι συγχρόνως θεματική και χρονολογική, από τον πρώτο χρόνο της Κατοχής και τον ζοφερό χειμώνα του 1941-42 έως τις εκτελέσεις του ’44. Η διαδρομή επεκτείνεται σε τάφους εκτελεσθέντων και συνεχίζεται ως το Εβραϊκό Νεκροταφείο.
Την επιστημονική επιμέλεια του έργου «Όσοι δεν πρόλαβαν – Διαδρομή Μνήμης 40-44», καθώς και την έρευνα ανέλαβε η δρ. Ιστορίας της Τέχνης και προϊσταμένη του τμήματος Πολιτιστικής Κληρονομιάς του δήμου Αθηναίων Ζέττα Αντωνοπούλου. Στη μουσειολογική επιμέλεια και έρευνα συμμετείχε η αρχιτέκτονας-παιδαγωγός Ελίζα Νεοφύτου, ενώ στην έρευνα και στα κείμενα η δρ. Ιστορίας-Αρχαιολογίας Νανά Ιακωβίδου.
Ξεναγήσεις σε ιστορικούς χώρους
Σύμφωνα με την πρόεδρο του Οργανισμού Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας Δήμου Αθηναίων, Ελένη Ζωντήρου, «είναι η πρώτη φορά που γίνεται κάτι τέτοιο και πέρα από την ξενάγηση, θα υπάρχουν επιγραφές που θα οδηγούν προς τους τάφους ως μόνιμη διαδρομή, καθώς υπάρχει χαρτογράφηση για τη μόνιμη έκθεση».
«Μιλάμε για 44.000 νεκρούς από την πείνα, το κρύο και τις εκτελέσεις, δεν έχουμε καταλάβει τι μνήμη υπάρχει στο Γ’ Νεκροταφείο», συμπλήρωσε.
Για σήμερα στις 11:00 έχει οργανωθεί από τον ΟΠΑΝΔΑ και μια διαδρομή στο κέντρο της πόλης, με θέμα τα σαμποτάζ, τις διαδηλώσεις και τις απεργιακές κινητοποιήσεις μέσα στην Κατοχή.
Επιπλέον, σήμερα και αύριο το απόγευμα, στις 19:00, στο υπόγειο της οδού Κοραή 4, το γνωστό κολαστήριο της Κομαντατούρ, ομάδα αποφοίτων της Δραματικής Σχολής του Ωδείου Αθηνών δημιουργεί καλλιτεχνικό δρώμενο υπό την καθοδήγηση του Ακύλλα Καραζήση.
Μάλιστα, από το ίδιο σημείο, στον πεζόδρομο της Κοραή, έχει προγραμματιστεί ξενάγηση το ερχόμενο Σάββατο (19/10) στα Καταφύγια της Αθήνας, στις 10:00. Και μια ώρα αργότερα, στις 11:00, θα πραγματοποιηθεί μια ιστορική διαδρομή για το Παγκράτι της Κατοχής.
Αύριο (13/10) και την άλλη Κυριακή (20/10) τρεις θεατρικοί ξεναγοί από την ομάδα θεάτρου «Ανεμόμυλοι» θα «ταξιδεύσουν» το κοινό στο «άγνωστο» Δουργούτι της Κατοχής και της Αντίστασης. Γεγονότα, πρόσωπα και μαρτυρίες συνθέτουν το υλικό της διαδρομής στον χώρο και στον χρόνο, από τις αρχές του περασμένου αιώνα μέχρι το «Μπλόκο του Δουργουτίου» (9/8/1944). Σημείο συνάντησης η στάση τραμ «Κασομούλη» (19:00).
Τρεις θεατρικοί ξεναγοί από την ομάδα θεάτρου «Ανεμόμυλοι» θα παρουσιάσουν και τα «Άγνωστα Πετράλωνα της Κατοχής και της Αντίστασης» στις 20/10 και 27/10, αποκαλύπτοντας πτυχές της Ιστορίας, όπως την επιχείρηση εκκαθάρισης της περιοχής Παλαιά Σφαγεία (21/8/1944), όπου μαζί με τους νέους που εκτελέστηκαν, πυρποληθήκαν και όλα τα σπίτια της συνοικίας. Σημείο συνάντησης Σταθμός ΗΣΑΠ «Πετράλωνα» (11:00).
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Δημ. Βασιλόπουλος
