pontosnews.gr
Πέμπτη, 19/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Ο Μολλα-Χασάντς και το χτίσιμον τ’ εγκλησίας τ’ Υπαπαντής

Του Τσιτενού Ιωάννη Αβραμάντη

17/09/2024 - 10:09πμ
Άποψη από το χωριό Τσίτη Άρδασσας, στην περιοχή Μεσοχαλδίου, όπου κυκλοφορούσε ο Καρυδάς (φωτ. αρχείου: Θωμαΐς Κιζιρίδου)

Άποψη από το χωριό Τσίτη Άρδασσας, στην περιοχή Μεσοχαλδίου, όπου κυκλοφορούσε ο Καρυδάς (φωτ. αρχείου: Θωμαΐς Κιζιρίδου)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Στη Μεγάλη Τσίτη της Χαλδίας του Πόντου, μετά το 1720, είχε ανεγερθεί ο Ιερός Ναός της Υπαπαντής του Χριστού.

Ο Γιάννης Ανεφορίτης στα Ποντιακά Φύλλα (τόμος 1936, τεύχος 4-5) αναφέρει πως στο υπέρθυρο του ναού ήταν χαραγμένο το έτος 1729, ενώ ο Τσιτενός Ιωάννης Αβραμάντης είχε γράψει, το 1946, στα Χρονικά του Πόντου, πως ανοικοδομήθηκε το 1723.

≈

Υπαπαντή τη Τσίτες, να βοηθά, εχτίεν σα 1723 τη χρονίας. Ους ατότε οι Τσιτενοί είχαν έναν μικρόν και παλαίν εγκλεσίαν, την Μεταμόρφωσην.

Όνταν ασ’ σην Πόλ’ έρθαν σο Καν’ φερμάνα εγκλεσίας, ο Μολλα-Χασάντς ασ’ σην Τσίτεν ευρέθεν καταλαχού σο Καν’ κι άμον το έκ’ σεν το χαπάρ’ και είδεν τα σουμοχώρα να τρέχ‘ νε να παίρ’ νε φερμάνα, τ’ ομμάτ’ ν ατ’ ‘κ‘ έσκωσεν ατο , ουλ να παίρ’ νε. Εκαβάλκεψεν το γαϊδουρόπον ατ’ –απάν’ σην βραδήν έτον και άνοιξη καιρός– κι αδά είσαι ατού είσαι με το μέρωμαν αγκά έρθεν σο χωρίον ασ’ σ’ απάν’ την στράταν και σολούχ’ χωρίς να παίρ’ έτρεξεν είπεν τοι Ρωμαίοις: «Σο Καν’ φερμάνα έρθαν ασ’ σην Πόλ’ για τ’ εγκλεσίας. Τρέξ’ τε επάρτε αλήγορα, κι’ αν ‘κ‘ εν’ θα παίρ’ ν ατα οι ξενοχωρέτ’ και σεις θ’ απομένετε χώρις εγκλεσίαν».

Έλεαν με το φερμάν’ τ’ επήραν οι Τσιτενοί εχτίγαν άλλα δύο εγκλεσίας, άναυα τη Τσίτες τη Παπαντήν, τη Ταμιρτζήκιοϊς η Παναΐα και τα Αφκά τ’ Αμπρικάντων.

Αούτο την ιστορίαν εχ’ ατο ακουστόν ασ’ σον κύρ’-ι-μ’. Εκείνος έλεεν και πως ο Τούρκον ποι θα έδεβνεν ασ’ σο χωρίον εκείνα τα φοβόκαιρους τ’ άλογον ατ’ αχούρ ταά εσύρ’ νεν ατο σην εγκλεσίαν απέσ’.

Μίαν πα οι Ρωμαίοι, τέεε εκείνα τα καιρούς πριχού να χτίεται Υπαπαντή, ασ’ σον φόβον ατουν εγόμωσαν απέσ’ ση Μεταμόρφωσην αχύρα και χορτάρα κ’ εποίκαν ατο ταα αχερών’. Άμαν κάποιος Τούρκος ξενοχωρέτες εγροίκ’ σεν ατο κ εδέκεν άψιμον την εγκλεσίαν, κ’ εκάγαν το τέμνον και τα στασίδα. Η χτισόνα τιδέν ‘κ‘ έπαθεν· καμάρ’ έτον. Οι Ρωμαίοι ασ’ σο πολλά το φόβον ατουν επ’ εκεί κ’ υστερία εφέκαν αέτσ’ την εγκλεσίαν, μαύρον ασ’ σον καπνόν και να εκιρατσλάεψαν ατο και να και ελούξαν’ ατο, ους να εχάλασαν ατο κ έχτισαν άλλο καινούρ’ ατώρα σα υστερνά ταχρόνα.

Άμον τ’ εμάζ’ ατο έτον αιτία το έχτισαν την Παπαντήν με πολά πολά χαμελόν πόρταν και άμον τ’ έμπαινες απέσ’ θα εκατήβαινες και τρία σκαλοπάτα χαμελά.

Ι. Αβραμάντης

•Πηγή: Χρονικά του Πόντου, Έτος Β’, τεύχος 19-20 (Μαρ.-Απρίλ. 1946), σ. 486, εκδ. Σύλλογος Ποντίων «Αργοναύται-Κομνηνοί».
•Σημ.: Έχει διατηρηθεί η ορθογραφία του πρωτότυπου.


Διαβάστε επίσης:

Πώς εχτίεν η Τσίτε – 150 ελληνικές οικογένειες κατοικούσαν στο προοδευτικό χωριό της Χαλδίας
Πώς η Τσίτε εκέρδισεν την ταβάν με την Χαβίαναν – Μια ιστορία από την πατρίδα.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Το εξώφυλλο και το οπισθόφυλλο του βιβλίου της Αριάδνης Μουταφίδου «Πόντος-Ρωσία-Θεσσαλονίκη. Μικροϊστορικές αναμνήσεις Νικολάου Παπαδοπούλου (1912–1997)»
ΠΟΝΤΟΣ

Από τη Φάτσα του Πόντου στη Ρωσία και στη Θεσσαλονίκη: Οι αναμνήσεις ενός Πόντιου σε βιβλίο

18/11/2026 - 11:25μμ
Ο Βαλέριος Κερδεμελίδης, αργυρός ολυμπιονίκης με την ομάδα ενόργανης γυμναστικής της ΕΣΣΔ στη Ρώμη το 1960 (πηγή: Ρωσική Ομοσπονδία Γυμναστικής / RusGreek)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Βαλέριος Κερδεμελίδης: Ο γιος ενός Έλληνα της Κριμαίας που έγινε ολυμπιονίκης με την ΕΣΣΔ

18/11/2026 - 9:06μμ
(Φωτ.: facebook.com/profile.php/Σύλλογος Ποντίων Νέας Φιλαδέλφειας «Δημήτριος Υψηλάντης»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Έλσα Γαλανίδου-Μπαλφούσια: Συγκίνηση στο φιλολογικό μνημόσυνο στη Νέα Φιλαδέλφεια

18/11/2026 - 3:35μμ
Εναέρια φωτογραφία του αποκατεστημένου ναού των Ταξιαρχών στα Πλάτανα της Τραπεζούντας (πηγή: akcaabat.bel.tr)
ΠΟΝΤΟΣ

Πλάτανα Τραπεζούντας: Τα χρώματα που σώθηκαν στον ναό των Ταξιαρχών

18/11/2026 - 10:35πμ
Μέλη της ποντιακής κοινότητας της Μελβούρνης, στην εκδήλωση στη μνήμη του Παναγιώτη Ιασωνίδη. Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2026 (πηγή: neoskosmos.com)
ΠΟΝΤΟΣ

Παναγιώτης Ιασωνίδης, ο «Τραντέλλενας» της ποντιακής Μελβούρνης

18/11/2026 - 9:19πμ
Η Ευλαμπία Νικολαΐδου, το γένος Θεοδωρίδου (πηγή: facebook.com/elpnaousas)
ΠΟΝΤΟΣ

Πέθανε η Ευλαμπία Νικολαΐδου, η γλυκόλαλη αδερφή του θρυλικού Χρύσανθου Θεοδωρίδη

17/11/2026 - 11:32μμ
(Φωτ.: facebook.com/kaukasosaigaleo)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Η Μουσικοχορευτική & Πνευματική Εστία «Ο Καύκασος» τίμησε την εξέγερση του Πολυτεχνείου

17/11/2026 - 8:34μμ
(Φωτ.: facebook/Ποντιακός Πολιτιστικός Σύλλογος Ποντοηράκλειας «Διγενής Ακρίτας»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ποντοηράκλεια: Νέο Διοικητικό Συμβούλιο στον Ποντιακό Πολιτιστικό Σύλλογο «Διγενής Ακρίτας»

17/11/2026 - 5:25μμ
(Φωτ.: kozan.gr)
ΠΟΝΤΟΣ

Κοζάνη: Η «Μνήμη» έφερε κοντά τους φίλους του ποντιακού πολιτισμού με μουσική και χορό

16/11/2026 - 8:37μμ
Οι γυναίκες των «Ακριτών» ποζάρουν με το... αποτέλεσμα του κόπου τους. Σάββατο 14 Νοεμβρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Παύλος Καρυπίδης)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ποντιακές γεύσεις στους Επταμύλους Σερρών – Οι «Ακρίτες» έστρωσαν τραπέζι για 25η φορά

16/11/2026 - 7:49μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: X / PAOK BC)

EuroCup: Μεγάλη νίκη στην Ισπανία για τον ΠΑΟΚ, με σούπερ Ταϊρί

6 ώρες πριν
Μπαταρίες από αυτοκίνητα αυτής της μάρκας αποτέλεσαν το δείγμα για την έρευνα (πηγή: ev-database.org)

Ford: Πόσο διαρκούν οι μπαταρίες των ηλεκτρικών αυτοκινήτων

6 ώρες πριν
Αστυνομικοί της Αντιτρομοκρατικής 
(φωτ.: EUROKINISSI / Τατιάνα Μπόλαρη)

Σχέδιο δολοφονίας στην Αθήνα: Τι λέει ο επιχειρηματίας για την προειδοποίηση της ΕΥΠ

7 ώρες πριν
(Φωτ.: FIBA)

FIBA Europe Cup: Βαριά ήττα στη Γερμανία για τον Προμηθέα

7 ώρες πριν
Το εξώφυλλο και το οπισθόφυλλο του βιβλίου της Αριάδνης Μουταφίδου «Πόντος-Ρωσία-Θεσσαλονίκη. Μικροϊστορικές αναμνήσεις Νικολάου Παπαδοπούλου (1912–1997)»

Από τη Φάτσα του Πόντου στη Ρωσία και στη Θεσσαλονίκη: Οι αναμνήσεις ενός Πόντιου σε βιβλίο

7 ώρες πριν
Εορτασμός της 4ης Ιουλίου στην Τρίπολη Αρκαδίας, 1933 (πηγή: Έφη Δαρδαβέση / Europeana Foundation)

Όταν η Τρίπολη γιόρταζε την 4η Ιουλίου μαζί με τους μετανάστες της

7 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV