Γνήσιο τέκνο της Ριζούντας του Πόντου ο Φίλιππος Παππάς ήταν, σύμφωνα με τον γιο του Νίκο Παππά, ένας από τους πρώτους Πόντιους που επισκέφτηκαν τα άγια χώματα της πατρίδας μετά την αναγκαστική απομάκρυνσή τους. Επιχείρησε να φτάσει εκεί δύο φορές, μία το 1919 και μια πολλά χρόνια αργότερα, το 1954. Τα δύο αυτά ταξίδια του αποτυπώθηκαν σε γραπτά κείμενα που δημοσιεύτηκαν σε έντυπα της Θεσσαλονίκης, χωρίς ο Φίλιππος Παππάς να ήταν δημοσιογράφος ή συγγραφέας.
Ένα από τα κείμενά του αναφέρεται στον Γκιαβούρ Ιμάμ και την κούνια της Παναγίας.
Δημοσιεύτηκε στην Ποντιακή Εστία, το 1959, στο τεύχος 113-114.
≈
Μία από τις διακεκριμμένες τουρκικές οικογένειες του Ρίζε ήταν και η οικογένεια Γκιαβούρ-Ιμάμ.
Ιμάμ, δηλαδή Ιερωμένος μουσουλμάνος.
Γκιαβούρ, δηλαδή άπιστος (ταυτόσημο με το «Ρωμιός»).
Πώς λοιπόν συνδυάζεται μουσουλμάνος αφενός και Ρωμιός αφετέρου:
Την απορία την έλυσε ένας συμπατριώτης μου Έλληνας που είχε το θάρρος να ρωτήσει τον Ιμάμη.
-«Γιατί σου φαίνεται παράξενο;», απάντησε. Οι πρόγονοί μας δεν ήταν Έλληνες; Δεν κρύβω ότι ο δικός μου ο προπαππούς ήταν ιερέας.
Αφού όμως είχες το θάρρος να με ρωτήσεις θέλω κι εγώ να σου εμπιστευθώ κάτι, εξορκίζοντάς σε ότι δεν θα κάμεις χρήση του μυστικού μου αυτού.
Η γυναίκα μου, λέγει, δεν κάμνει παιδί. Αν και ο νόμος μού δίνει το δικαίωμα να παντρευθώ άλλην, για να κάμω διάδοχον, η μεγάλη αγάπη μου σ’ αυτήν μ’ εμποδίζει να κάμω χρήσιν του δικαιώματός μου.
Σεις οι Έλληνες, είστε άνθρωποι σοφοί, μπορεί κάτι να ξέρετε. Θα σου είμαι πολύ ευγνώμων εάν κατορθώσεις να μου γνωρίσεις τίνι τρόπω θα μπορέσω να αποκτήσω διάδοχο.
-«Αυτό είναι πολύ εύκολο», απάντησε ο Έλληνας. Θα πάρεις την γυναίκα σου και θα πάτε στο Μοναστήρι της Παναγίας Σουμελά. Εκεί υπάρχει μια μικρή ασημένια κούνια. Αν η κούνια αυτή αρχίζει να κουνιέται με το νόμισμα που θα τοποθετήσει μέσα σ’ αυτή η ίδια η γυναίκα σου, να είσαι βέβαιος πως θα σου κάμει παιδί.
Τον Δεκαπενταύγουστο εκείνης της χρονιάς ο Τούρκος πήγε με τη γυναίκα του στην Παναγία Σουμελά και συμμορφώθηκε με τις οδηγίες του χριστιανού.
Η κούνια κουνήθηκε και τον άλλο χρόνο ο Γκιαβούρ Ιμάμ έγινε πατέρας. Το θαύμα το κράτησε ο Ιμάμ μυστικό απ΄τους ομοθρήσκους του και παρακάλεσε τον συμπατριώτη του να μη το κοινοποιήσει.
Φίλιππος Παππάς
•Πηγή: Ποντιακή Εστία, 1959, τ. 113-114.
