Αναταράχη έχει προκαλέσει στη ρωσόφωνη κοινότητα της Λετονίας η οριστική απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της χώρας να αλλάξει η βασική γλώσσα στην οποία παραδίδονται τα μαθήματα σε όλα τα σχολεία στη λετονική επικράτεια.
Το Συνταγματικό Δικαστήριο επικύρωσε απόφαση που είχε ληφθεί από τα αστικά δικαστήρια και σύμφωνα με την οποία η μεταρρύθμιση του συστήματος παιδείας της χώρας, που άρχισε το 2019, δεν παραβιάζει τη νομοθεσία.
Η μεταρρύθμιση οδήγησε στη μετατροπή όλων των ρωσόφωνων σχολείων, όπως και εκείνων άλλων μειονοτικών γλωσσικών ομάδων, ώστε η διδακτέα ύλη να παραδίδεται στα λετονικά, διατηρώντας πάντως μαθήματα γλώσσας, ιστορίας και λογοτεχνίας για τις μειονοτικές ομάδες. Το γεγονός αυτό είχε εξοργίσει τις μειονότητες που ζουν στην περιοχή και τις είχε οδηγήσει να βρουν λύση μέσω της Δικαιοσύνης.
Μετά από 5 χρόνια το λετονικό Συνταγματικό Δικαστήριο επικύρωσε την απόφαση να παραδίδονται πλέον μαθήματα στα λετονικά στα ως τώρα ρωσόφωνα σχολεία, αποφαινόμενο ότι η εκπαιδευτική μεταρρύθμιση είναι σύμφωνη προς το Σύνταγμα της βαλτικής χώρας και προς τις διεθνείς υποχρεώσεις της.
Όταν ανεξαρτητοποιήθηκε από τη σοβιετική ένωση το 1991, η Λετονία κληρονόμησε μεγάλη ρωσική μειονότητα, που διαθέτει δικά της σχολεία και διακριτό εκπαιδευτικό σύστημα, κάτι με αποτέλεσμα ιδίως οι ρωσόφωνοι μαθητές να φέρνουν κακά αποτελέσματα στις εθνικές κατατακτήριες εξετάσεις, καθώς, σύμφωνα με τη νομοθεσία, αυτές γίνονται αποκλειστικά στα λετονικά.
Υπάρχουν περίπου 150 ρωσόφωνα σχολεία και 90 δίγλωσσα στη χώρα των 1,8 εκατομμυρίων κατοίκων.
Συνολικά, μια μέση σχολική χρονιά και στο σύνολο των περίπου 200.000 μαθητών, 140.000 ανήκουν σε λετονικές οικογένειες, 50.000 σε ρωσόφωνες και κάπου 10.000 που ανήκουν σε οικογένειες άλλων μειονοτικών ομάδων (Ρομά, Πολωνών, Ουκρανών, Εβραίων…).
«Οι εκπαιδευτικοί, τα παιδιά και οι γονείς τους είχαν άφθονο χρόνο να προετοιμαστούν. Το Συνταγματικό Δικαστήριο επιβεβαίωσε ότι οι μεταρρυθμίσεις είναι σωστές από νομική άποψη», διαβεβαίωσε η Ιβέτα Ρατινίκα, εκπαιδευτικός και δημοτική σύμβουλος παιδείας της πόλης της Ρίγας, το Γαλλικό Πρακτορείο.
