Το «χρέος της μνήμης» των θυμάτων της κυπριακής τραγωδίας, αλλά και το καθήκον «να εργαστούμε υπεύθυνα για τον τερματισμό της κατοχής» και για μία λύση του Κυπριακού, σύμφωνη, με τον Καταστατικό Χάρτη και με τα ψηφίσματα του ΟΗΕ, τόνισε ο υπουργός Υγείας της Κυπριακής Δημοκρατίας Μιχάλης Δαμιανός, στη διάρκεια ημερίδας με θέμα «Κύπρος: 1974-2024, 50 χρόνια κατοχής», η οποία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη στο Παλαιόκαστρο της Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων «Πολιτιστικό Καλοκαίρι 2024» του δήμου Ωραιοκάστρου.
«Πενήντα χρόνια συμπληρώνονται φέτος από το καλοκαίρι του 1974, που η Τουρκία, χρησιμοποιώντας ως αφορμή το πραξικόπημα και επικαλούμενη παράνομα το δικαίωμα της συνθήκης εγγύησης, εισέβαλε στην Κύπρο υλοποιώντας τους πολιτικούς και στρατηγικούς της στόχους, παραβιάζοντας κάθε κανόνα της διεθνούς νομιμότητας, περιλαμβανομένου του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών» είπε ο Κύπριος υπουργός και πρόσθεσε:
«Αδικημένοι και αδικαίωτοι από τη Ιστορία, συναντάμε το μέγεθος του ιστορικού μας χρέους, το μέγεθος της βαριάς κληρονομιάς, που άφησε η αυτοθυσία των γενναίων μας στο πεδίο της μάχης και της τιμής. Είναι ευθύνη και υποχρέωση μας να κρατήσουμε άσβεστη τη μνήμη τους».
Ο Κύπριος υπουργός υπογράμμισε επίσης, ότι μνήμη των θυμάτων είναι ταυτόχρονα και η φωνή αντίστασης κατά της απόπειρας δημιουργίας τετελεσμένων της εθνικής εισβολής, αλλά και «χρέος να παραμείνουμε άγρυπνοι και εργαστούμε υπεύθυνα για τερματισμό της κατοχής και για μία λύση που θα διασφαλίζει την επιβίωση του κυπριακού Ελληνισμού».
Ο Κύπριος υπουργός Υγείας επεσήμανε το όραμα για την Κύπρο, για «μία ελεύθερη και κοινή πατρίδα όλων, η οποία να αποτελεί πρότυπο ειρηνικής συμβίωσης και ευημερίας του συνόλου των πολιτών της και πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο».
Από την πλευρά του, ο γενικός πρόξενος της Κύπρου στη Θεσσαλονίκη Κωνσταντίνος Πολυκάρπου, υπογράμμισε ότι σήμερα «είναι μία μέρα καταδίκης, συλλογικότητας, και περισυλλογής, καθώς και εθνικής αφύπνισης».
Την εκδήλωση χαιρέτισε επίσης, η πρόεδρος του «Λογείον» Αναστασία Καραογλάνη, ενώ παρέστησαν η αδελφή του Ευαγόρα Παλληκαρίδη, το όνομα του οποίου δόθηκε το πρωί στο 1ο δημοτικό σχολείο Ωραιοκάστρου, Μαρούλα Βρυωνίδου – Παλληκαρίδη, η αντιδήμαρχος Ωραιοκάστρου Λία Δρόσου, ο αντιστράτηγος ε.α. και επίτιμος γενικός επιθεωρητής στρατού Δημήτρης Αλευρομάγειρος, ο αναπληρωτής καθηγητής και κοσμήτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κύπρου, Πέτρου Παπαπολυβίου, ο λογοτέχνης Ανδρέας Καρακόκκινος κ.ά..
Ο στρατηγός ε.α. Δημήτριος Αλευρομάγειρος, τότε επικεφαλής του τάγματος της ΕΛΔΥΚ που υπερασπίστηκε τη Λευκωσία τον Αύγουστο του 1974, στην ομιλία του επεσήμανε ότι, με αφορμή το πραξικόπημα στην Κύπρο εκδηλώθηκε η «προσχεδιασμένη τουρκική εισβολή, η οποία από στρατιωτικής άποψης και παρά το γεγονός ότι είχε την πλήρη στήριξη της τουρκικής αεροπορίας, θα μπορούσε να είχε αποτραπεί, αν τα πολιτικά λάθη του άθλιου και ηλίθιου χουντικού καθεστώτος 1967-74 και οι πρώτες ενέργειες της στρατιωτικής διοίκησής του στην Κύπρο, δεν ήταν παιδαριώδεις και δεν τελούσαν υπό το κράτος του πανικού» σημείωσε χαρακτηριστικά.
«Η διστακτικότητα των εισβολέων, εάν αντιμετωπιζόταν στοιχειωδώς, θα είχε ως αποτέλεσμα την αποτυχία της απόβασης. Και απόβαση η οποία αποτυγχάνει δεν επαναλαμβάνεται και είναι καταδικασμένη σε καταστροφή» τόνισε ο Δ. Αλευρομάγειρος, σημειώνοντας ότι «η μόνη απολύτως αξιόμαχη ελληνική μονάδα, όχι μόνο δεν χρησιμοποιήθηκε για την εξάλειψη του προγεφυρώματος», αλλά χρησιμοποιήθηκε κατατετμημένη, σε δευτερεύουσες και μικρής χρησιμότητας παρακινδυνευμένες αποστολές, ενώ δεν στάλθηκαν για υποστήριξη τα ελληνικά Φάντομ που είχε αγοράσει το προηγούμενο διάστημα το χουντικό καθεστώς.
Ο Δ. Αλευρομάγειρος στάθηκε στα μηνύματα, που πρέπει να δίνονται σήμερα από εκείνες τις μέρες.
«Ο σκοπός δεν μπορεί να είναι μόνο να τιμούμε τα εκατό χρόνια από την Μικρασιατική Καταστροφή, ή τα πενήντα χρόνια της Κυπριακής κατοχής, ο σκοπός είναι ο αγώνας, ο διαρκής αγώνας για τη δικαίωση».
Ο στρατηγός ε.α. υπογράμμισε ότι χρειάζεται και ένταση και στις διπλωματικές προσπάθειες και ενίσχυση της άμυνας και ενημέρωση του λαού και η στρατιωτική ηγεσία που γνωρίζει άριστα τα θέματα, να ενημερώνει και να εισακούγεται από τις πολιτικές ηγεσίες.
Ο αναπληρωτής καθηγητής και κοσμήτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κύπρου, Πέτρος Παπαπολυβίου, αναφέρθηκε στο δράμα των προσφύγων της κυπριακής τραγωδίας μετά την παράνομη τουρκική εισβολή και κατοχή τμήματος του νησιού.
«Για την ελληνική ιστορία, η κυπριακή τραγωδία είναι το τελευταίο μεγάλο κεφάλαιο μιας πορείας που ξεκίνησε από το 1821, με εθνικές ανατάσεις και πτώσεις, μέρες δόξας και διχασμού, εδαφικές επεκτάσεις – και κατά το 1922-24 μια μεγάλη συρρίκνωση και σχεδόν παντελή εξαφάνιση της πανάρχαιας ελληνικής παρουσίας πέραν του Αιγαίου» είπε ο Π. Παπαπολυβίου.
«Στην Κύπρο, 14 χρόνια μετά την εκδίωξη της αποικιακής αυτοκρατορίας και την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας, επήλθε η καταστροφή του 1974. Ο τόπος και οι άνθρωποί του, έζησαν και ζουν τόσα χρόνια ελπίδων και απογοητεύσεων, προσμονής και διαψεύσεων, αναζητούν προσανατολισμούς με ό,τι μπορεί να σημαίνει αυτό, ότι για εμάς τουλάχιστον τους πρόσφυγες, δεν έχει πεθάνει η ελπίδα».
Ο Π. Παπαπολυβίου, αναφέρθηκε στο μεγάλο κύμα συμπαράστασης στην Ελλάδα, από άκρη σε άκρη, από την πολιτεία και τους φορείς και τους απλούς πολίτες, με ό,τι μπορούσε ο καθένας να προσφέρει, αλλά και στις περιπτώσεις Κυπρίων προσφύγων που βρέθηκαν στο Ωραιόκαστρο, όπως και παντού αλλού διάσπαρτοι στην Ελλάδα.
Κυπριακή ποίηση διάβασαν στο πλαίσιο της εκδήλωσης, οι Ανδρέας Καρακόκκινος, Βικτωρία Καπλάνη, Θοδωρής Πετρόπουλος, Ελένη Καρασαββίδου, Ξανθίππη Ζαχοπούλου, Αφροδίτη Διαμαντοπούλου και Ρία Φελεκίδου, ενώ παρουσιάστηκαν αποσπάσματα από το ντοκιμαντέρ του δημοσιογράφου Νίκου Ασλανίδη με τίτλο: «Πού είναι;», για τους αγνοούμενους της κυπριακής τραγωδίας και ακολούθησαν οι παρατηρήσεις του ίδιου του δημοσιογράφου για τις συνεντεύξεις και για την καταγραφή των γεγονότων.
Η εκδήλωση συνοδευόταν εικαστικά από δημιουργίες των Χρίστου Μπακόλα και Σοφίας Αμπερίδου και μουσικά από το συγκρότημα «Ωδηπόροι της Θεσσαλονίκης».
Η εκδήλωση έκλεισε με το ποιητικό δρώμενο «Στον Αγνοούμενο», βασισμένο στα ποιήματα των Κυπρίων ποιητών.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
